… اما بهعکس؛ هر چیزی که دست دنیاطلبان آن را به وجود بیاورد، بیگمان دین در مقام برخورد و اصطکاک با او اگر قرار بگیرد، آن را از بین خواهد برد. اما عکسش اینجور نیست. اگر دین چیزی را ساخت، دنیاطلبها نمیتوانند آن را از بین ببرند. بعد وارد اصل مطلب شد. گفتش که تو نگاه کن، ببین این بنیمروان -آن سلسلهای از بنیامیّه که آن روزها بر جامعهی اسلام حکومت میکردند- گفت ببین این بنیمروان چطور بر روی منبرها و در همهی اقطار دنیای تحت نفوذ خودشان نسبت به امیرالمؤمنین، نسبت به علی بن ابی طالب، او گفت، عیبجویی میکنند و عیوب او را آشکار میکنند، ظاهر میکنند، هر چه به دهنشان میآید دربارهی علی میگویند. اما هر چه آنها بیشتر میگویند، امیرالمؤمنین چهرهاش منوّرتر و در بین مردم محبوبتر میشود. «ألَمْ تَرَ إلَی عَلىٍّ کَیْفَ تُظهِرُ بَنُو مَرْوان مِنْ عَیْبِهِ وَ ذَمِّهِ وَ اللَّهِ لَکَأنّما یأخُذُونَ بِناصِیَتِهِ رَفْعاً إلَی السَّماءِ»[2]
رسواتر شدن مردگان بنیمروان با مدح و بزرگداشت آنان
اینی که بنیمروان عیب علی را میگویند، مثل اینکه خدای متعال اثر عکس میدهد. گویی که علی را بلند میکنند و به آسمان میبرند و در کرسی آسمان علی را قرار میدهند از رفعت و شأن. هر چه بیشتر عیبش را میگویند، بالاتر میرود. اما مُردهها و شخصیتهای خودشان را بنیمروان با نام نیک، با تشکیل محافل و مجالس مدح و ثنا بزرگ میکنند؛ هر چه بیشتر از گذشتگان خودشان و مردگان خودشان میگویند، مثل اینکه یک لاشهی مردهای، یک جیفهای را هی بیشتر باد میکنند. تَعَفُّنشان بیشتر دنیا را میگیرد. «وَ ما تَری ما یَنْدِبُونَ بِه مَوْتاهُم مِن التَأبینِ وَ الْمَدیحِ وَ اللهِ لَکأنَّما یَکشِفونَ بِه عَن الْجِیَفِ»[3]