رفتن به محتوای اصلی

ادبیات

توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

ادبیات، جایگاه آن در بیان اندیشه و پیوندش با مردم.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به کنگره‌ی بزرگداشت مصلح‌الدین سعدی شیرازی— ۱۳۶۳/۰۹/۰۴

سیر زمانی

از ۱۳۶۳ تا ۱۴۰۴
۱۳۶۳۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

ادبیّات در حقیقت، آن رابط میراث فرهنگى یک کشور است از نسلى به نسل دیگر؛ که اگر نبود، ما میتوانیم پزشک داشته باشیم، مهندس داشته باشیم، فنّى داشته باشیم، عالِم داشته باشیم، امّا براى دنیاى دیگرى، نه براى دنیاى این جامعه و این مرز و بوم. ادبیّات مثل آن ژن‌‌‌‌هاى انتقال خصوصیّاتند که اصلاً وراثت و نسل را اینها حفظ میکنند. توجّه فرمودید؟ ادبیّات است که اتّصال یک ملّت را به گذشته‌‌‌‌ى خودش و فرزندى را به پدر نسلى خودش حفظ میکند و ایجاد میکند و ثبت میکند. این، وحدت جامعه‌‌‌‌ى ایرانى را از آن وقتى که ادبیّاتش این ادبیّات است ــ یک زمانى [هست] ادبیّات ما، ربطى به ادبیّات امروز ما ندارد، مثلاً فرض کنید که دوران قبل از اسلام، ایران ناگزیر ادبیّاتى داشته؛ آن ادبیّات، این ادبیّات امروز ما نیست؛ ما از آن ادبیّات خبرى نداریم؛ حتّى مثلاً شاهنامه هم که دارد از آنها حرف میزند، شاهنامه هم یک چیز دیگر است؛ میدانید، ادبیّات ما است که دارد یک چیزى را گزارش میکند از یک زمانى؛ حالا راست و دروغش هم به عهده‌‌‌‌ى خودش ــ [حفظ میکند.] بنابراین از آن زمانى که ادبیّات ایران همین ادبیّاتى است که امروز ما داریم، وحدت آن نسلهاى مختلف با ادبیّات حاصل میشود؛ یعنى با شعر، با کلام، با سخن.

نگارش رمان بلند ضد جنگ و نبود رمان بلند فارسی در دفاع از جنگ

حالا شما ببینید در زبان فارسى چند رمان بلند براى جنگ نوشته شده؟ آقاى مهندس چمران! شما که اهل هنر و فضل و عِلمید بحمدالله‌، هیچ نوشته شده؟ بله، ضدّ جنگ نوشته شده؛ رمان بلند ضدّ جنگ نوشتند! آن کسانى که حتّى همین کتاب امیل زولا را در بحبوحه‌ى جنگ ترجمه کردند براى اینکه چهره‌ى خسته‌ى یک سپاه شکست‌خورده را نشان میدهد که به اعتقاد من ــ یعنى آن وقت که حدسم این بود؛ حالا شاید هم سوءظن بوده ان‌شاءالله‌، واقعیّت نداشت ــ براى شکستن روحیه‌ى مردم ما در …

پیشروی ایران در ادبیات و شعر و هنرهای بومی و عقب‌ماندگی در قصه‌نویسی

… از دنیاى پیشرفته‌ى در علم و تکنولوژى عقب نیستیم بلکه در بسیارى از جهات، از آنها جلوتر هم هستیم. البتّه نمیخواهیم مبالغه کنیم، اغراق بگوییم، مطلق‌گویى کنیم؛ نه. البتّه در یک چیزهایى از همین شاخه‌هاى فرهنگ، خارجى‌ها ــ عمدتاً اروپایى‌ها ــ از ما جلو هستند؛ فرض بفرمایید در رشته‌هاى مختلف قصّه‌نویسى و نثرنویسى، آنها برجستگى‌هایى داشتند در این یکى دو قرن گذشته که ما در آن حد نداشتیم؛ این را بایستى اعتراف کنیم لکن در مقوله‌هاى ادبیّات و شعر و هنرهایى که ریشه در خود میهن ما و آب و خاک ما دارند ــ نه هنرهاى وارداتى، که آن هم وابسته‌ى به تکنولوژى بوده مثل سینما و مانند اینها ــ در آن هنرهاى بومى، ما انصافاً و حقّاً از بسیارى از بخشهاى دیگر دنیا جلو هستیم. در کشور ما قوّه‌ى تخیّل شعرى، بسیار بالا است؛ زبان گویاى شعرى، بسیار پیشرفته است؛ فنون گوناگون ادبى، بسیار برجسته است؛ بازیگرى در زمینه‌ى هنر بسیار همراه با مهارت و خبرگى است؛ پیشرفت زبان و تطوّر زبان فارسى در حدّ بسیار خوبى است؛ و از این قبیل، چیزهاى زیادى …

کمبود رمان و جایگاه خاطرات جنگ به‌عنوان بهترین نوشته‌ها

… یا ابزار هنرمندانه آن را گزارش کند، یک چیز فوق‌العاده است. براى همین است بنده که اهل کتاب خواندن و رمان خواندن و قصّه خواندن و همه‌جور گزارش خواندن هستم، این گزارشهایى که این بچّه‌هاى جنگى از حوزه هنرى چاپ میکنند، اغلبش را من خواندم، میخوانم و لذّت میبرم؛ ما رمان کم داریم، اینها تقریباً از یک جهت بهترین نوشته‌هاى ما است، براى خاطر اینکه یک چیز فوق‌العاده است؛ صحنه یک صحنه‌ى فوق‌العاده‌اى است، اگر بتوانید خوب گزارش کنید.