چهار دورهٔ امامت از رحلت پیامبر تا شهادت امام عسکری (ع) بر پایهٔ موضع در برابر قدرتهای مسلط
جریان امامت، از نخستین روز پس از رحلت پیامبر (ماه صفر سال یازده هجری) پدید آمد و تا سال شهادت امام حسن عسکری (ماه ربیعالاول سال دویستوشصت هجری) در میان جامعۀ مسلمانان ادامه یافت. در این مدت، امامت بهطور تقریبی چهار دوره را گذرانید و هر دوره، با ویژگیهایی از لحاظ موضعگیری امامان در برابر قدرتهای مسلط سیاسی.