الگو شدن کارگزاران در ایمان، انقلابی بودن، تسلط بر نفس و کار برای خدا
… از نهادهایى که وابستگى خاصّى به یک دستگاهى ندارند ــ جهت حرکتشان باید این باشد. ما اگر توانستیم این جهت حرکت را به طور دقیق پیدا کنیم و تأمین بکنیم، آن وقت احساس میکنیم که هر حرکت ما، هر کار ما، هر قدمى که برمیداریم، قدمى است که خداى متعال از آن راضى است. به هر حال نکات متعدّدى در زمینهى مسائل کارگزاران هست که من به معدودى از آنها اشاره کردم و اجمال آنچه میخواهم در یک جمله عرض بکنم، [این است:] کارگزاران حکومت اسلامى باید به سمت نمونه و الگو شدن از لحاظ ایمانى پیش بروند؛ یعنى نمونهى انسان متدیّنِ انقلابىِ مسلّطِ بر نفْس و عامل براى خدا؛ این، آن چیزى است که اگر در بین تودهى مردم ما افراد زیادى از این قبیل هستند، باید به این سمت برویم که در کارگزاران حکومت ما، همه اینجورى باشند. این لازمهى حکومت اسلامى است و حکومت اسلامى با این پایدار خواهد شد و استقرار خواهد یافت.
کارگزاران نظام بهعنوان خدمتگزاران اهداف پیامبران
بسیار جلسهى مهم و فضاى عطرآگینى است؛ جمع کارگزاران نظام الهى جمهورى اسلامى، یعنى خدمتگزاران اهداف پیامبران در طول تاریخ و برآورندگان آرزوى صلحا و ازکیا و بندگان شایستهى خدا در اینجا جمع شدهاید. نفْس این اجتماع و تبادل نظرها و محبّتها و پیامها و تقویت رابطهها بین شما برادران که در بخشهاى مختلف مشغول کار هستید، هدف اوّلى و اصلى ما از این جلسه است. گرد هم آمدن، تجمّع جسمانى و تبادل نظر و فکر و عاطفه و محبّتها و نفْس این قضیّه براى مجموعهى شما برادران …
تعهدات حکومت اسلامی در شأن کارگزاری آن
آنچه عرض خواهم کرد عمدتاً دو مسئله است: یک مسئله، وضع کلّى کارگزاران حکومت اسلامى است؛ چون حکومت اسلامى ــ این نام ــ با خود تعهّداتى را در همهى شئون به همراه مىآورد و از جمله در شأن کارگزارى این حکومت که توضیحاتى عرض خواهم کرد؛ مسئلهى دوّم هم دربارهى این اصل اساسى همیشگى ما است که عبارت است از اتّحاد کلمه، وحدت جهت، هماهنگى و التیام نیروها در خطّ مقدّسى که اسلام و مبیّن حقیقى اسلام و مرشد این امّت و این نسل یعنى امام بزرگوارمان ترسیم کرده؛ وحدت در این جهت، وحدت در این راه.
پرهیز از استفادهٔ امکانات در اختیار برای خواستههای شخصی
… غیر از زندگى به صورتِ اغتنامِ فرصتِ شهوات براى کسانى است که دستشان میرسد و میتوانند. حکومت اسلامى یعنى کارگزارانِ آن براى اسلام و براى خدا کار میکنند، نه براى خود. ما باید خودمان را خدمتگزار واقعى مردم بدانیم به معناى واقعى کلمه، نه به معناى تعارفى کلمه. در هر سطحى از سطوح که ما هستیم، باید این فکر را که حالا میتوانیم از امکاناتى که در اختیار ما هست، براى تأمین خواستههاى خودمان و هوسهاى خودمان استفاده کنیم، بکلّى دور بیندازیم. مسئولین کشور باید از لحاظ قناعت، از لحاظ زهد به معناى واقعى کلمه ــ یعنی از لحاظ بىرغبتى به زخارف[14] دنیایى ــ سرمشق دیگران باشند؛ حدّ آن هم حدّ ورع است.
لزوم آموزش و مؤاخذهٔ زیردستان برای رفتار خوش با مردم
یک نکتهى دیگر، نحوهى رابطهى با مردم است. رابطهى اخلاقى با مردم در نظام اسلامى یک رابطهى مخصوصى است؛ مردم را در همهى کارها مالک دانستن، صاحب امر دانستن، یک مُراجعِ مزاحم ندانستن. شما برادران عزیزى که در بخشهاى گوناگون دولتى و قوّهى قضائیّه مشغول کار هستید، یکى از اوّلین تعلیماتتان به زیردستها و چیزى که از آنها مؤاخذه میکنید، باید رفتار خوش با مردم باشد. حقیقتاً مردم صاحب قضیّهاند؛ حقیقتاً مردم ولىنعمت ما و کارگزاران این نظامند؛ این تعارف نیست؛ بعضى خیال میکنند امام تعارف کردند که این حرفها را زدند. اگر این مردم با جان خودشان، با فرزندان خودشان، با تن خودشان در این جبههها نمیرفتند و دفاع نمیکردند، از این …
لزوم زنده بودن جهتگیری به سمت آرمانهای اسلامی در همهٔ دستگاههای حکومت
… ابتدائى رسیدیم، یعنى توانستیم قدرت را از چنگ شیطانها خارج کنیم و شروع کردیم به کار، باید جهت حرکت را دقیق به سمت همین هدفهایى که از اوّل، اصل حرکت براى آنها بود تعیین کنیم، تنظیم کنیم و حرکت را ادامه بدهیم؛ مراقب باشیم که هیچ تخطّى از این اصول پیدا نشود. این براى آن است که کلّیّهى کسانى که در دستگاههاى دولتى کار میکنند، در عمل شخصى خودشان این نکته را توجّه کنند؛ وَالّا مسئولین بالاى کشور یا خودشان جزو بانیان این حرکت و مبیّنان این اصول هستند که احتیاج نیست که به آنها تذکّرى داده بشود، یا جزو کسانى هستند که قدم صدقى را در این راه نشان دادهاند لکن در مجموعهى دستگاه دولت ــ دولت به معناى عام، [یعنی] مجموعهى دستگاه حکومت اعم از قوّهى مجریّه، قوّهى قضائیّه و دستگاههایى که هر کدام به نحوى در کار ادارهى کشور دخالت دارند ــ باید این احساس وجدانىِ درونىِ جهتگیرى به سمت آرمانهاى اسلامى همواره زنده باشد.
سلامت کارگزاران جزء سلامت دستگاه حکومت
… و سرپرستى جامعه در جامعهى اسلامى تکیه میکنیم، آن را تعیینکننده معرّفى میکنیم، این قضیّه با یک گزینش تمام نمیشود. اینجورى نیست که ما یک نفر را گزینش کنیم و یک شخص در رأس برگزیده بشود و شرایط لازم را داشته باشد، بعد دیگر همه چیز به خودى خود حل خواهد شد! تأثیر مدیران بالا در سرنوشت جامعه هم تا حدود زیادى از این جهت است که مدیر برتر و بالاتر این قدرت را دارد که دستها و ایادى چرخانندهى چرخهاى کشور را سالم انتخاب بکند؛ یعنى سلامت آنها جزو سلامت دستگاه حکومت است.
لزوم علوی بودن مجموعهٔ دستگاه مدیریت کشور
… رأس حکومت قرار میگیرد، تمام شاخههاى مدیریّت در جامعه به طرف صلاح حرکت میکند؛ به طورى که اگر یک گوشه از مجموعهى این دستگاه مدیریّت، ناسالم و ناپاک و غیر منطبق با معیارها باشد، امیرالمؤمنین براى قطع او و قلع و قمع او جنگ چندین ماهه را بر خودش هموار میکند؛ یعنى مجموعهى دستگاه مدیریّت کشور، باید علوى باشد و [نیز] آن دستگاهی که حکومتش به شکل ولایت است.
سنگینتر بودن بار مسئولیت کارگزاران
… کرد. لذا شما در هر نمازى اقلّاً دو بار و هر روزى اقلّاً ده بار عرض میکنید خدمت پروردگار: اِهدِنَا الصِّراطَ المُستَقیم؛[9] خب، دعا را یک بار انسان میکند؛ [امّا] دائم صراط مستقیم را از خدا میخواهیم؛ همان استقامت و استجابت «اِستَقِم کَماٰ اُمِرت» [میباشد]. بخصوص ماها که کارگزاریم، مسئولیم، بارمان سنگینتر است.