ناصح بودن برای مردم، دولت و مجلس بهجای مقابله و انتقام
بنا بر این، امیدوارم همان طور که شما آقایان با انقلاب بودهاید، انقلاب را برپا کردهاید، همین طور به پیش بروید و نصیحت کنید. مسئله نصیحت یک مساله است، انتقامگیری مسئله دیگر. برای مردم و دولت و مسئولین و مجلس باید ناصح بود، نه مقابله کرد. زیرا اگر شما با من و من با شما مقابله کنیم، غیر از اینکه دیگران سوء استفاده کنند چیزی به دست نمیآید. شما ببینید خارجیها یک کلمه را میگیرند و چیزی از توی آن بیرون میآورند که بر ما غلبه کنند، مثلًا میگویند: «ایرانیها ادعا میکنند ما با گروگانگیری مخالفیم، …
پذیرفتنی بودن نصیحت و تحملناپذیری تندگویی
موقتاً جلوی قلمها را بگیرند، و اگر میخواهند نصیحت کنند، نصیحت باشد، نصیحت را آدم ممکن است قبول کند، اما تندگویی را همان آدمی هم که هر چه باشد، تندگویی را نمیتواند تحمل کند. ما باید از این بزرگان چیز یاد بگیریم. خوب، مالک اشتر را که قصهاش را شنیدهاید که فحش به او دادند و بعد که آن مرد فهمید که این مالک اشتر بود رفت دنبالش. ایشان مسجد رفته بود و مشغول نماز بود و رفت عذرخواهی کرد. گفت من نیامدم- این طور نقل میکنند- در مسجد الّا …
اصلاح جامعه با گفتن خوب و ناقص بهصورت موعظه نه تضعیف
… که میخواهد یک مسئلهای که فرض کنید کوچک است بزرگش کند و چند مقابلش کند. تیتر بزرگ بنویسد و بعدش هم حرفهایی که هر چی دلش میخواهد بنویسد. گاهی هم تیترها مناسب با خود موضوع نیست. این را از جای دیگر پیدا کردند. اینجا زیرش چیز دیگر نوشتند. خوب، آن غرضورزی است. یک وقت یک قلمی است که میخواهد اصلاح کند جامعه را، هم خوبش را میگوید، هم آنهایی را که ناقص است. اما به طور موعظه، نه بطور انتقاد غرضآلود، نه به طور تضعیف. مسائل را دو جور ممکن است بگوید؛ یک مسائلی است که یک استاد شریف برای بچهها میگوید و بچههایی که انحراف دارند، این استاد شریف میخواهد اینها را از انحراف بیرون بیاورد. نصیحتشان میکند. با زبان ملایم به آنها میفهماند. یک استادی هم داریم که میخواهد ضربه بزند. …
واجب بودن نصیحت و وظیفهٔ علما در نصیحت همه از شاه تا مردم
… مملکت نصیحت میکنم این قوه را از دست ندهند. دو قضیه را همه دیدیم؛ یک قضیه فوت آیت الله بروجردی، که دیدند. از آنها هم فوت واقع میشود، از ما هم فوت شد. میگویند آخوند چیزی نیست چطور آخوند چیزی نیست؟ میگوید: من با آخوند کار ندارم[17]. آخوند با تو کار دارد. نصیحت از واجبات است؛ ترکش شاید از کبایر باشد. از شاه گرفته تا این آقایان، تا آخر مملکت، همه را باید علما نصیحت کنند.
نصیحت جوانان تند و نیاز همگان به آن برای رفتار اسلامی
… هدایت کنند همیشه شماها را و مادامی که اینها در بین شما هستند، امیدوارم که اعوجاجی حاصل نشود؛ لکن هر یک از شما ضامن نفس خودش هست و باید از هواهای نفسانی جلوگیری کند که مبادا- خدای نخواسته- این وجهه خوبی که شما دارید و این توجهی که به شما شده است، سست بشود. جوانهایی که در بین شما هستند اگر- خدای نخواسته- یک وقت تندی دارند، آنها را نصیحت کنید و همه ما محتاج به نصیحت هستیم که در امور اسلامی با روش اسلامی رفتار کنیم و با اخلاق اسلامی با مردم برخورد کنیم.
نیاز همگان به نصیحت و بیغرضی نصیحت کودکان
چه خوب بود که نصیحتی را که در نظر داشتید، مینوشتید. ما همه محتاج به نصیحت هستیم و نصیحت شما عزیزان، بیغرضانه و از روی صفای قلب است. اکنون به عنوان پدر پیری شما عزیزان را نصیحت میکنم که در تحصیل علم و فراگرفتن دانش و اخلاق و کردار نیکو کوشا باشید که افراد متعهد و سودمندی برای اسلام بزرگ و میهن عزیزتان باشید. خداوند یار و نگهدارتان باشد.
نصیحت متقابل برای خوب بیرون آمدن از امتحان
… در ظل مملکت طاغوتی؛ امروز مملکتْ اسلامی است و شما در سایه اسلام هستید و شما پاسداران اسلام. پاسداران اسلام باید احتراز کنند از تمام چیزهایی که بر خلاف اسلام است. پاسداری فقط پاسداری مرز نیست. پاسداری یک معنای وسیعی دارد. هر یک از ما پاسداریم نسبت به دیگران. من باید نصیحت بکنم به شما؛ شما به من نصیحت کنید. من به شما بگویم که امروز که روز امتحان است خوب از امتحان بیرون بیایید. شما هم به من همین معنا را بگویید. من به شما عرض کنم که با مظلومها، با زیردستهای خودتان، خوب رفتار کنید؛ عادلانه رفتار کنید. شما هم به من بگویید همه ما مسئولیم: کُلُّکُم رَاعٍ و کُلُّکُم مَسئولٌ[2] همهمان مثل شبانها هستیم؛ و همهمان مسئول هستیم از این شبانی. همان طوری که میدانید شبان نسبت به …
نامطلوب بودن رویهٔ برخی آقایان و بیاثر بودن ظاهری نصیحت آنان
11- رَویههای آقایان اطراف و جوانب را مرقوم فرمودید، نامطلوب است؛ این امر از اول همین نحو بوده است، لکن نمیشود کاری کرد، شاید عکس العمل نامطلوب داشته باشد؛ باید نصیحت کرد آن هم ظاهراً بیاثر است؛ خداوند اصلاحشان فرماید. از سلامت خودتان مطلعم فرمایید و در امور قم نظر بدهید مورد اطاعت است. من نظر حضرت عالی را قاطع اعلام کرده و میکنم. و السلام علیکم.