پیوستن شبانه به معاویه با توجیه شرعی و رها کردن لشکر
مثلاً یک نمونه از آنکسانیکه تسخیر شدند، عبیداللهبنعباس است، که پسر عباس [عموی پیامبر] و برادر عبداللهبنعباس و فرماندۀ یکی از بخشهای عظیم سپاه امام حسن است. اینها شب رفتند پهلویش، بنا کردند گفتند، گفتند، گفتند، اینهم برای خودش یک توجیههای شرعی درست کرد. بالاخره وقتی شیطان بر دل انسان مسلط بشود، همهجور توجیهی را درست میکند برای آن آدمی که میخواهد کار خلاف را انجام بدهد و دست به یک خیانتی آلوده کند. شب تا صبح را با او حرف زدند، هنوز صبح ندمیده، سوار اسبش شد و از پشت خیمه رفت بهطرف اردوگاه معاویه. و یک لشکر را گذاشت. البته کسی مثل قیسبنسعد عباده[4] را هم داشتیم که وقتی شنید عبیداللهعباس فرار کرده و رفته، فهمید که حالا نیروهای لشکر ممکن است متزلزل بشوند، آمد یک سخنرانی و خطابۀ بسیار بلیغ و رسایی ایراد کرد و راجعبه این شخصی که حالا تحت تأثیر پول قرار گرفته بود و رفته …
فریب رشوهٔ معاویه و فرار شبانه از سپاه امام حسن
… در فکر، در مکتب، در جامعه، در مناصب. در هرچه که فرض کنید سهیم است. او را امام مجتبی فرستاده است؛ اما ضعف بشری است و تردیدهایی که منجر به خیانت میشود و فقط یک ارادۀ قوی و یک تصمیم راسخ میتواند انسان را از گرداب این تردیدها رها کند. به سراغ این مرد رفتند. یکمیلیون دِرهم رشوۀ معاویه ـ یا یکمیلیون دینار رشوۀ معاویه ـ او را فریب داد، شبانه بلند شد، رفت. صبح مردم بیدار شدند، دیدند فرماندهشان نیست. آفتاب بالا آمد، [فرمانده] نیامد، رفتند داخل [خیمه]، فرمانده نیست؛ بعد خبردار شدند که نیمۀ شب، عبیدالله عباس رفته. اولین شکست در روحیۀ سپاه امام حسن از فرار عبیدالله عباس بود ـ برادر همان عبدالله که قبلاً اسمش را بردم، و این خانواده اصلاً خانوادۀ خوبی برای اسلام نبودند از صدر تا ذیلشان ـ اولین شکستی که بر سپاه امام حسن وارد آمد، از ناحیۀ عبیدالله عباس بود.
سستعنصری فرمانده نخست سپاه امام حسن (ع)
حالا امام حسن علیهالسلام درمقابل اینها قرار گرفته، درمقابل معاویه قرار گرفته است، و حوادثی هم در این ضمن روی میدهد که همه در جهت عکس مسیر امام مجتبی است. عبیدالله عباس آدم سستعنصری درمیآید؛ این مطلبی است که به امام حسن ارتباطی ندارد. دوازدههزار نفر را امام مجتبی فرستاده است و یک شورای جنگیِ سهنفره برایشان قرار داده، شورای جنگی مثلث؛ یکیشان عبیدالله عباس است و در رتبۀ اول، و دیگر قیسبنسعد بن عباده است در رتبۀ بعد، و سومی [سعیدبنقیس هَمدانی] در رتبۀ سوم. اینها را فرستاده در رأس سپاهی …
گریختن از لشکر امام حسن (ع) و پیوستن به معاویه در پی رشوه
من الان یادم آمد که در تاریخ گذشتهی ما این کار [شده]. در تاریخ در زندگی امام حسن (علیه السّلام) این هست که عبیداللهبنعبّاس که فرمانده یک بخش خیلی مهمّی از لشکر امام حسن بود، شب که خوابیدند، صبح پا شدند و دیدند در خیمهاش نیست؛ رفته بود، گریخته بود و ملحق شده بود به معاویه؛ آمدند به او رشوه دادند، فلان دادند، پول دادند و رفت طرف معاویه. خب یکچنین حادثهای برای لشکر امام حسن (علیه السّلام) خیلی حادثهی شکنندهای بود. آنجا یکی از اصحاب نزدیک -که من حالا یادم نیست، قدیم دیدهام، حجربنعدی بود یا کسی دیگر- آمد برای مردم سخنرانی کرد؛ یک بیانی کرد که بعد از پایان بیان او، همه اظهار خوشحالی کردند، …