اگر در حال عبادت توجّه نبود و روح عبادت ــ که همان اُنس با خدا و تسلیم در مقابل خدا و عبودیّت [است]؛ روح همهی عبادات عبودیّت است ــ مورد توجّه قرار نگرفت، آن وقت خطرهای گوناگونی در سر راه انسان قرار میگیرد؛ یک طرف قضیّه، خطر تحجّر است.عبادت
نامهای دیگر: عبادات مستحب
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
نماز، دعا و اعمال بندگی خدا، روح و آثار آنها.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:خطبههای نماز جمعهی تهران— ۱۳۶۸/۰۷/۲۸
سیر زمانی
از ۱۳۶۸ تا ۱۴۰۱۱۳۶۸۱۴۰۱
فقط سال ۱۳۷۹همهٔ سالها
تعریف در کلام رهبر
بعد فرمود کلمهی لاالهالّااالله [یعنی] کلمهی توحید، اعزاز اهل دعوتِ لاالهالّااالله است؛ چرا؟ برای خاطر اینکه وقتی شما میگویید لاالهالّااالله، عبودیّت غیرخدا را نفی میکنید. مشکل اساسی مردم در طول تاریخ، عبودیّت غیر خدا بوده؛ [مثل] بندهی فرعونها بودن؛ الان هم همین جور است: بندهی پول، بندهی مقام، بندهی شهوت، بندهی قدرتهای بزرگ. وقتی شما میگویید لاالهالّااالله، یعنی من فقط یک معبود دارم؛ نه پول را عبادت میکنم، نه مقام را عبادت میکنم، نه امپراتور را عبادت میکنم، نه فرعون را عبادت میکنم. عبادت هم صرفاً این نیست که انسان تقدیس بکند طرف را؛ نه، ممکن است اصلاً قبول هم نداشته باشد در دلش آن را، امّا عبادتش بکند! عبادت یعنی اطاعت کردن با همهی وجود؛ این عبادت است. پس وقتی که ما میگوییم لاالهالّااالله، در واقع داریم یک مایهی عزّت را برای خودمان تأمین میکنیم؛ یعنی «وَالاَغلـّْلَ الَّتی کانَت عَلَیهِم»،(۲) خودمان را از این اغلال داریم رها میکنیم.﴿بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحيم اَفَغَيرَ اللهِ اَبتَغي حَكَماً وَ هُوَ الَّذي اَنزَلَ اِلَيكُمُ الكِتابَ مُفَصَّلاً وَ الَّذينَ آتَيناهُمُ الكِتابَ يَعلَمونَ اَنَّهُ مُنَزَّلٌ مِن رَبِّكَ بِالحَقِّ فَلا تَكونَنَّ مِنَ المُمتَرين وَ تَمَّت كَلِمَةُ رَبِّكَ صِدقاً وَ عَدلاً لا مُبَدِّلَ لِكَلِماتِهِ وَ هُوَ السَّميعُ العَليمُ وَ اِن تُطِع اَكثَرَ مَن فِی الاَرضِ يُضِلّوكَ عَن سَبيلِ اللهِ اِن يَتَّبِعونَ اِلَّا الظَّنَّ وَ اِن هُم اِلّا يخَرُصوَ﴾[1] و پس از چند آیه، که البته این آیات را اینجا ترجمه کردیم[2] و در آخر شرح خواهیم داد مختصراً، ﴿وَ لا تَأكُلوا مِمّا لَم يُذكَرِ اسمُ اللهِ عَلَيهِ وَ اِنَّهُ لَفِسقٌ وَ اِنَّ الشَّياطينَ لَيوحونَ اِلىٰ اَولِيآِهئِم لِيُجادِلوكُم وَ اِن اَطَعتُموهُم اِنَّكُم لَمُشرِكوَ﴾[3]. خلاصۀ مطلب در زمینۀ نقطهنظر امروز ما، این است که یکوقت کسی را عبادت میکنند، به این صورت که او را مقدس و دارای نیروهای مافوق عالم طبیعت میدانند؛ مثل اینکه بتهایی را یا قدّیسینی[4] را در طول تاریخ، مردمی عبادت میکردهاند. از عبادت آنچه که ابتدائاً به نظر میرسد، همین است. عبادت خدا را هم که میگوییم واجب است، به نظر ما همین تقدیس و همین حالت بزرگداشتِ روحی و قلبی میآید. مثل اینکه مسیحیها برای مسیح علیهالسلام یا برای مادر پاک و پاکیزهاش مریم صلواتاللهعلیها یک نوع قداستی قائل هستند، درمقابل مجسمۀ پنداری مسیح یا مریم زانو میزنند، گریه میکنند، او را عبادت میکنند، این یک مفهوم رایجِ همگانی از عبادت.شاهدها (۲ پاراگراف)
نتایج عبادت و اتصال با معدن نورانیت غیب الهی
… یک سیّد نورانی را میدیدم که غرق در عبادت است. میگفت از نورانیّت و عبادت او دل من مجذوب شد؛ پرسیدم ایشان کیاند؟ گفتند ایشان حاج آقا روحاللَّه خمینی هستند. این مربوط به زمانی است که امام بزرگوار ما - این شخصیّت برجسته - هنوز سی سال از عمرشان نگذشته بود. آری؛ همان عبادتها و همان توجّهات و همان ارتباط و اتّصال با معدن نورانیّت غیب الهی و اولیای الهی، همین نتایج را هم دارد. این نورانیّتی را که به خاطر جوانی در دل شماست، قدر بدانید و مغتنم بشمارید.عبادت و شبزندهداری و استغفار فراوان پیامبر
… را زیاد شنیدهاید. در حالی که تحصیل مال از راه حلال را جایز میدانست و میفرمود: «نعم العون علی تقوی الله الغنی»؛[5] بروید از طریق حلال - نه از راه حرام، نه با تقلّب، نه با دروغ و کلک - کسب مال کنید، خود او اگر مالی هم از طریقی به دستش میرسید، صرف فقرا میکرد. عبادت او چنان عبادتی بود که پاهایش از ایستادن در محراب عبادت ورم میکرد. بخش عمدهای از شبها را به بیداری و عبادت و تضرّع و گریه و استغفار و دعا میگذرانید. با خدای متعال راز و نیاز و استغفار میکرد. غیر از ماه رمضان، در ماه شعبان و ماه رجب و در بقیه اوقات سال هم - آنطور که شنیدم - در آن هوای گرم، یک روز در میان روزه میگرفت. اصحاب او به او عرض کردند: یا رسول الله! تو که گناهی نداری؛ «غفرالله لک ما تقدم من ذنبک و ما تأخّر» - که در سورهی فتح هم آمده: …