سادهزیستی و دوری بیشتر نمایندگان مجلس یازدهم از رفتار اشرافی
یکی از امتیازات مجلس یازدهم که من اصرار دارم این را بگویم و به زبان بیاورم، سادهزیستی است؛ یعنی تا آنجایی که به من گزارش شده نسبت به بسیاری از افراد این مجلس، رفتار اشرافیمآبانه و نگاه از موضع بالا و به مردم بیاعتنائی کردن، یا نیست یا کمتر هست. حالا عرض کردم استثناهایی هم وجود دارد؛ یعنی استثناها هم الان جلوی چشم بنده هست، امّا روش کلّی این است؛ این روش کلّی خیلی چیز خوبی است. اینها را از دست ندهید؛ من میخواهم عرض بکنم این نشستوبرخاست با مردم، این تواضع در مقابل مردم، این شنیدن حرف مردم را از دست …
احرام مظهر سادهزیستی و تعلیم لزوم ترویج آن
یک نمونهی دیگر، تعلیم «سادهزیستی» است. اِحرام، مظهر سادهزیستی است دیگر؛ یعنی هیچ لباس زیادی در احرام وجود ندارد؛ فقط همین که بدن شما را بپوشاند؛ این سادهزیستی است. واجب نیست که شما در همهی زندگی این جوری [لباس] بپوشید و با احرام زندگی کنید؛ نه، امّا میخواهد بگوید که این کار را یاد بگیرید؛ یاد بگیرید که میشود سادهزیستی کرد و باید سادهزیستی را ترویج کرد. این هم باز مثل همان موضوع قبلی [یعنی] همزیستی است. اگر شما نگاه کنید، بسیاری از بدبختیها و مشکلات عالم به خاطر این زیادهخواهیها و اشرافیگریها و تجمّلپرستیها و مانند اینها است؛ بخش عظیمی از ثروت عالم دارد صرف این چیزها میشود؛ [البتّه] در همه جا، حالا …
شاخص نمایندهٔ انقلابی: پرهیز از تجملات و ادامهٔ زندگی معمولی پیش از نمایندگی
اوّلش سادهزیستی است؛ اسیر تجمّلات و اعیانمنشی و امثال اینها نشدن؛ شما قبل از اینکه بیایید در مجلس، یک جور زندگیای داشتید؛ حالا که آمدید مجلس، نباید فکر کنید که دیگر حالا ما نمایندهایم، مثلاً باید این جوری زندگی کنیم؛ نخیر؛ سادهزیست، همان زندگی معمولیای که داشتید، همان را ادامه بدهید. یکیاش امانتداری است؛ امانتداری خیلی مهم است؛ این آیهای که این قاری عزیزمان اینجا خواند: اِنّا عَرَضنَا الاَمانَةَ عَلَى السَّمَاوَاتِ وَ الاَرضِ وَ الجِبالِ فَاَبَینَ اَن یَحمِلنَها وَ اَشفَقنَ مِنها وَحَمَلَهَا الاِنسان،[11] انسان امانت را قبول کرده، امانت …
پرهیز مسئولان از زندگی تجملاتی و تشریفاتی و اسراف بهعنوان لازمهٔ تقوا
بنابراین کسانی که مسئولیّتی دارند در نظام جمهوری اسلامی، یکی از چیزهایی که باید واقعاً به آن اهتمام داشته باشند و لازمهی تقوا است، این است که دنبال زندگی تجمّلاتی و تشریفاتی و مانند اینها نروند. زندگی معمولی داشته باشند، اسراف و مانند اینها نداشته باشند. البتّه حرف دربارهی تقوا زیاد است. این اصل عرضی که ما به شما خواستیم بکنیم همین است، که البتّه در واقع خود بنده بیشترین مخاطب این حرفها هستم و احتیاجم بیشتر از شماها است. و باید تقوا را هدف اصلی خودمان، مسیر اصلی خودمان، وسیلهی اصلیِ در اختیار خودمان بدانیم …
لزوم پرهیز مسئولان از زندگی رفاهطلبانه در دوران مسئولیت
… نیستیم؛ اینها که رؤسای ما هستند. این کارها خطر دارد. روش انقلاب و انقلابیون به تبع آموزش اسلام، اعراض از زندگی رفاهطلبانه برای خود بود. برای مردم هرچه میتوانید، رفاه ایجاد کنید؛ هرچه میتوانید، درآمد ملی را زیاد کنید؛ هرچه میتوانید، در کشور ثروت تولید کنید؛ اما خودتان نه. مسئولین لااقل تا وقتی مسئولند، به زندگی رفاهطلبی رو نکنند. غفلت از روحیهی جهادی و ایثار، غفلت از تهاجم فرهنگی دشمن، غفلت از در کمین بودن دشمن، غفلت از نفوذ دشمن در فضای رسانهای کشور، بیمبالاتی نسبت به حفظ بیتالمال؛ اینها گناهان ماست، اینها نقاط ضعف ماست.
لزوم زندگی در سطح ضعیفترین اقشار و زندگی متوسط مسئولان
آنچه که انسان در دنیا از زندگی مسئولان مشاهده میکند، زندگیهای اشرافی است؛ کسی که به حکومت میرسد، رئیس جمهور میشود یا یک مقام بالائی پیدا میکند، زندگیاش کأنه از این رو به آن رو میشود؛ در کشور ما نه. البته امثال بنده باید زندگیهامان را مطابق با ضعیفترین اقشار جامعه قرار بدهیم. نتوانستیم، این توفیق را نداشتیم، این نشده است؛ اما زندگی مسئولین جامعه، مسئولین کشور بحمداللَّه مثل زندگی متوسط مردم، گاهی بعضی پائینتر از متوسط مردم است؛ اینها خیلی باارزش است.
سادهزیستی مسئولان نشانهٔ پرهیز از ثروتاندوزی و مایهٔ امید و اعتماد مردم
… صبر، این واقعبینی و این همراهی و همدلی را ندارند؛ کما اینکه بسیاری از ملتها این آگاهی و هُشیاری را ندارند که ملت ما دارد. ملت ما همینقدر احساس بکنند که مسئولان کشور میخواهند برای آنها کار کنند و در میدانند، بیکار ننشستهاند و برای خودشان چیزی نمیخواهند. این که ما اینقدر روی سادهزیستی مسئولان تکیه میکنیم، این برای همین است که به مردم نشان بدهند برای خود کیسه نمیدوزند و به فکر ثروتاندوزی برای خودشان نیستند؛ این، مردم را امیدوار میکند و اعتماد آنها را برمیانگیزد. خیلی فرق است بین آن مسئولی که در دوران کوتاه مسئولیت خود در فکر این است که یک آیندهی مالی برای خود تأمین بکند؛ دائم به این طرف و آن طرف دست میاندازد و چنگ میزند، شاید بتواند آیندهی مالی و زندگی خودش را تأمین کند، و آن انسانی که در دوران مسئولیت، اصلاً به …
سادهزیستی و مردمگرایی از شاخصههای اصولگرایی و برخورداری دولت از آن
«سادهزیستی و مردمگرایی» شاخصهی دیگری است که بحمداللَّه دارید.
اهمیت شعار سادهزیستی مطرحشده از سوی رئیسجمهور
نکتهی بعد، توجه به سادهزیستی است. یکی از شعارهای خوب آقای احمدینژاد مسألهی سادهزیستی است. این شعار، شعار بسیار مهمی است؛ این را نباید دستکم گرفت. یک وقت هست که ما در زندگی شخصی خود مثلاً حرکت اشرافگونهیی داریم بین خودمان و خدا؛ که اگر حرام باشد، حرام است؛ اگر مکروه باشد، مکروه است؛ اگر مباح باشد، مباح است؛ اما یک وقت هست که ما جلوی چشم مردم یک مانور اشرافیگری میدهیم؛ این دیگر مباح و مکروه ندارد؛ …
شرط حفظ پیوند نماینده با مردم و پرهیز از هزینه کردن بیتالمال در امور شخصی
6 - پیوند حقیقی با مردم، مستلزم حضور در میان آنان و دور نشدن از سطح متوسط زندگی آنان است. ساده زیستی و پرهیز از اسراف و پرهیز از هزینه کردن بیت المال در امور شخصی و غیر ضروری، شرط لازم برای حفظ این پیوند است. ترویج فرهنگ اشرافیگری و تجمّل و سفرهای پرهزینه و بیهوده ی خارجی از کیسه ی مردم، دور از شأن نمایندگی و عامل گسیخته شدن پیوند نماینده با مردم است.
توصیه به زندگی معمولی، نه زاهدانه و نه تشریفاتی، برای همکاران رهبری
البته زندگی ساده خیلی خوب است، ما هم خلاف آن را در افراد نمیبینیم؛ اما بنده اصرار ندارم به کسانیکه با ما کار میکنند - بهقول شما منصوبان - بگویم باید حتماً در وضع زاهدانهای زندگی کنید؛ نه، زندگی معمولی. بله، اگر تشریفاتی زندگی کنند، به آنها تذکّر میدهیم. بین زاهدانه و تشریفاتی زندگی کردن فاصله است و حدّ وسطی وجود دارد: زندگی معمولی داشته باشند که تشریفاتی و اشرافی نباشد، زاهدانه آنطوری هم نباشد. اگر کسی اینطور زندگی کند، ما به او ایرادی نخواهیم گرفت. اصرار هم نمیکنیم که چون منصوب ما هستید، باید زندگی زاهدانهای داشته باشید. البته اگر کسی اطّلاع دارد که منصوبانِ همکار بنده زندگی اشرافی دارند، بد نیست خبر دهد تا ما هم مطّلع شویم و اگر اقدامی لازم بود، …
لزوم سادهزیستی اطرافیان و نزدیکان رهبری
… نمایندگان است و برطبق آن عمل میکنند. البته این را به شما عرض کنم: نباید انتظار داشته باشید که ما به دستگاههای دولتی نگاه کنیم، ببینیم چه کسی درآمدش زیاد است و یا سادهزیستی ندارد، فوراً او را از کار برکنار کنیم؛ این اصلاً روش درستی نیست و ممکن هم نیست. آنچه مورد توقّع است، این است که اطرافیان و کسانی که به من نزدیک هستند، باید در زندگی خود سادهزیست باشند. تا آنجایی که من خبر دارم، همینطور است. اشخاص درجه یک دفتر ما با پیکان رفت و آمد میکنند و تشریفاتی هم ندارند. اگر کسی خبر دیگری غیر از این دارد، به ما بگوید تا بدانیم.
رفتن وزیران با موتورسیکلت به نماز جمعه بهعنوان نقطهٔ قوت و افتخار
… قوّت دولتهای قبلی را نقاط ضعف وانمود کنند. اگر ما در دوره جنگ یا در دوره مرحوم شهید رجایی در زمینههای اقتصادی، فلان تصمیمها را گرفتیم و در زمینههای امنیتی فلان کارها را کردیم که نیاز کشور بود، امروز بعضی سعی میکنند اینها را به عنوان یک نقطه ضعف معرفی کنند. اگر ما در آن زمان وزرایی داشتیم که بعد از آن که دوره وزارتشان تمام شد، وقتی میخواستند روز جمعه به نماز بروند، همراه با زنشان سوار موتورسیکلت شدند و به نماز جمعه رفتند، این نقطه قوّت است؛ اینها جزو افتخارات ماست؛ اینها تابلوست و باید بماند. اگر ما وزرایی داشتیم که مقیّد بودند در نماز جمعه شرکت کنند و در میان مردم بنشینند و حرف آنها را بشنوند، اینها نقطه قوّت است. مرحوم شهید کلانتری به من گفت در نماز جمعه نشسته بودم، یک نفر به من رو کرد و گفت ببین چقدر زمانه عوض شده است. گفتم چطور؟ آن شخص به کسی …
لزوم سنجیدن زندگی صاحبان منصب با زندگی ضعیفان جامعه
آن حضرت در جایی دیگر از نهجالبلاغه میفرماید: «انالله تعالی فرض علی ائمّة الحق ان یقدّروا انفسهم بضعفة النّاس»؛ یعنی صاحبان مناصب در نظام حق، حق ندارند خودشان را با اعیان و اشراف مقایسه کنند و بگویند چون اشراف و اعیان اینگونه خانه و زندگی دارند و اینطور گذران میکنند، پس ما هم که صاحب این منصب و این مسؤولیت در جمهوری اسلامی یا در نظام اسلامی و حاکمیت اسلامی هستیم، سعی کنیم مثل آنها زندگی کنیم؛ یا اینکه چون رؤسا و مسؤولان و وزرای کشورهای دیگر در نظامهای غیر الهی و غیر حق اینطور زندگی میکنند، اینطور خوشگذرانی میکنند و اینگونه از امکانات مادی استفاده میکنند، ما هم بایستی همانطور زندگی کنیم؛ نه. حق ندارند زندگیشان را با اعیان و اشراف و متمکّنان و یا با منحرفان اندازهگیری کنند. پس با چه کسانی باید زندگىِ خودشان را اندازه بگیرند؟ «ان یقدّروا انفسهم بضعفة النّاس»؛[5] با مردم معمولی، آن هم ضعیفها و پایینترهایشان. در این عبارت، این تعبیر نیست که مثل آنها زندگی کن - ممکن است هر کسی نتواند آنگونه زندگی را بر خودش تنگ بگیرد - اما این هست …
زندگی سادهٔ پیامبر در زیرانداز و خوراک
… در حضور او به کسی دشنام دهند و از کسی بدگویی کنند. خود او هم به هیچ کس دشنام نمیداد و از کسی بدگویی نمیکرد. کودکان را مورد ملاطفت قرار میداد؛ با زنان مهربانی میکرد؛ با ضعفا کمال خوشرفتاری را داشت؛ با اصحابِ خود شوخی میکرد و با آنها مسابقه اسب سواری میگذاشت. زیراندازش یک حصیر بود؛ بالش او از چرمی بود که از لیف خرما پر شده بود؛ قوت غالب او نان جو و خرما بود. نوشتهاند که هرگز سه روز پشت سر هم از نان گندم - نه غذاهای رنگارنگ - شکم خود را سیر نکرد. امّالمؤمنین عایشه میگوید که گاهی یک ماه از مطبخ خانه ما دود بلند نمیشد. سوار مرکب بیزین و برگ میشد. آن روزی که اسبهای قیمتی را با زین و برگهای مجهّز سوار میشدند و تفاخر میکردند، آن بزرگوار در بسیاری از جاها سوار بر درازگوش میشد. حالت تواضع به خود میگرفت. با …
خوراک و پوشاک سادهٔ امیرالمؤمنین
… در زمان خلافت هم کار میکرد - آن حضرت کار میکرد؛ مزرعه آباد مینمود، قنات میکَند و پول در میآورد و این پولها را در راه خدا انفاق میکرد. از جمله مرتّب برده میخرید و آزاد میکرد؛ هزار برده را اینطور خرید و آزاد کرد. «ان کان لیقوت اهله بالزیت و الخل والعجوة»؛ غذای معمولی خانه امیرالمؤمنین اینها بود: زیتون، سرکه، خرمای متوسّط و یا پایین؛ که حالا مثلاً در عرف جامعه ما نان و ماست، یا نان و پنیر است. «و ما کان لباسه الاّ کرابیس»؛ لباس معمولیش کرباس بود. «اذا فضل شیء عن یده من کمه دعا بالجلم فقصه»؛ اگر آستینش مقداری بلند بود، قیچی میخواست و آستین بلند را میبرید؛ یعنی حتّی به زیادی آستین برای خودش راضی نمیشد. میگفت این زیادی است؛ این پارچه را در جایی مصرف کنند و به کاری بزنند! آن روز پارچه هم خیلی کم بود و …
نخریدن خانه برای تنها پسر امام در ده سال زمامداری
او برای خودش هیچ چیز نمیخواست. برای تنها پسرش - که عزیزترین انسانها برای امام، مرحوم حاج احمد آقا بود و ما بارها این را از امام شنیده بودیم که میفرمود اعزّ اشخاص در نظر من ایشان است - در ده سال آن حکومت و آن زمامداری و رهبری بزرگ، یک خانه نخرید. ما مکرّر رفته بودیم و دیده بودیم که عزیزترین کس امام، در آن باغچهای که پشت حسینیه منزل امام بود، داخل دو، سه اتاق زندگی میکرد. آن بزرگوار برای خود، زخارف دنیوی و ذخیره و افزونطلبی نداشت و نخواست؛ بلکه بعکس، هدایای فراوانی برایش میآوردند که آن هدایا را در …
شعار دوستانهٔ مبارزان پیش از انقلاب و ادامهٔ آن پس از پیروزی
عزیزان من، یکی از شعارهای ما قبل از پیروزی انقلاب - نه شعارهای انقلاب، شعارهای دوستانهی خودمان در مجموعهی رفاقتی و مجموعههایی که با هم بودیم، با هم فکر میکردیم و کار و مبارزه میکردیم - «ساده زیستی» بود؛ زندگی ساده و کمتر بهره بردن از جلوههای دنیا! بعد که انقلاب، پیروز شد، سعی کردیم باز هم همین روش، همین شعار و همین مبنا را دنبال کنیم.
زندگی مسئولان ارشد در حد مردم متوسط و بیطمعی به مال دنیا
در نظام جمهوری اسلامی، بحمداللَّه مطلب به عکس است. اگر یک وقت هم گزارشی از برخی بیعدالتیها یا تعرّضها و تجاوزها میرسد، مطلقاً مربوط به کسانی که در رتبههای بالای حکومت هستند، نیست. آن کسانی که در رأس قدرتند؛ آن کسانی که در رأس حکومتند، زندگیهایی مثل زندگیهای مردم متوسّط - بعضاً پایینتر از متوسّط - دارند، طمعی به مال مردم ندارند، طمعی به مال دنیا ندارند. خدا را شکر میکنیم که پروردگار عالم، این سنّت و سیره سجیّه پسندیده را در جمهوری اسلامی قرار داد که کسی از مسؤولان نخواهد به ثروت تفاخر کند. آن روزها به ثروت تفاخر میکردند، چون یک امتیاز بود؛ ولی امروز ثروت داشتن مسؤولان، یک جنبه منفی است. اگر یکی از مسؤولان …
بیتوقعی و زندگی ساده مسئولان جمهوری اسلامی برخلاف مسئولان کشورهای دیگر
… با تفنگ معمولی، هشت سال زیر چادر زندگی میکردهاند - در قصر امروزش که از ما در آن پذیرایی مینمود، چنان تشریفات و جبروتی حاکم بود و چنان تقلید و عکسبرداری دقیقی از حاکم پرتغالی که قبل از وی در آن کشور زندگی و حکومت میکرد، کرده بود که انسان در شگفت میماند! مسؤولین کشورهای دیگر، این طور زندگی میکنند! اما مسؤولین جمهوری اسلامی، توقّعی از کسی ندارند. وزیر از خانهاش بیرون میآید، به مغازه لبنیاتی میرود و برای کودکش شیشهای شیر میخرد، یا در صف نانوایی میایستد، نان میگیرد و به منزلش میبرد. کجای دنیا چنین چیزی هست؟!
زندگی ساده و زاهدانهٔ فرماندهان شهید نیروی هوایی
… بین این چند نفر، کسانى بودند که اگر براى اقامهى نماز مىایستادند، هر کس که مىشناختشان، با خیال راحت مىتوانست پشت سرشان بایستد و به آنها اقتدا کند. در بین سرداران ما، چنین کسانى هم بودند. مردم دنیا معمولاً دنبال این مقاماتند تا به لذّت و راحتى زندگى برسند؛ امّا این چند نفر که در حادثهى اخیر از دست ارتش ما گرفته شدند، زندگیهاى زاهدانه داشتند و واقعاً مثل طلبهها زندگى مىکردند. ما از درون خانه و زندگى اینها خبر داریم. زندگیهاى اینها خیلى ساده است. اینها اهل هیچگونه استفاده -حتى استفادههاى حلال از امکاناتى که در اختیارشان قرار داشت- نبودند. اینها اینگونه مؤمن بودند. چند روز پیش به دوستان مىگفتم شهید ستّارى قبل از اینکه فرماندهى نیروى هوایى شود، در میدانهاى جنگ ده بار تا مرز شهادت رفت و برگشت. او در جبههها مأمور دفاع و پدافند بود. شب و روز نمىشناخت و همهى لحظاتش براى خدمت مىگذشت. شهادت …
زندگی غیراشرافی مسئولان جمهوری اسلامی مانند پیش از انقلاب
… این است که من یک طلبهاى، یک روحانىاى هستم از خود شما مردم؛ این را مردم میفهمند؛ مردم ما این چیزها را درک میکنند؛ فرق میگذارند بین آن مسئولى که از خود آنها است، از میان خود آنها برخاسته، مثل خود آنها زندگى کرده، الان هم مثل خود آنها زندگى میکند [با غیر او]. خدا را شکر میکنیم که امروز هم کسانى که مسئولیّتهاى بالا را در جمهورى اسلامى دارند، مثل رؤساى جمهور کشورهاى دیگر زندگى نمیکنند، مثل پادشاهان زندگى نمیکنند، زندگى اسرافآمیز ندارند؛ مسئولین جمهورى اسلامى همانجور که قبل از انقلاب زندگى میکردند، حالا هم همانجور زندگى میکنند؛ اینها را مردم میفهمند. این محبّتهاى مردم بىدلیل نیست؛ این محبّتهاى مردم براى خاطر ارتباط شخصى نیست؛ براى خاطر آن چیزها است. اینها را من میگویم تا آن کسانى که این حرفها ممکن است به گوششان برسد ــ آن کسانى که جمهورى اسلامى را نمیتوانند ببینند و نمیتوانند …
زندگی معمولی مسئول نظام و چشمپوشی از تمتعات، قدردانی از مردم
… جمهورى با چند شرکتى، کمپانىاى، چیزى مذاکره کنند تا بعد از دوران ریاست جمهورى، بشوند دلّال آن شرکتها، مشاور اقتصادى آن شرکتها؛ کار آنها اینجورى است؛ [البتّه] اگر به خاطر جرایم قبلىشان کارشان به زندان و دادگاه و محاکمه نیفتد که بسیارى هم اینجورى میشود. این کجا، جمهورى اسلامى کجا که مسئولش براى خود حسابى باز نمیکند و نباید بکند؛ یک زندگى معمولى را بگذراند، به قدرى که بتواند براى مردم کار کند، متمتّع بشود و از بسیارى از لذایذ و تمتّعات بایستى چشم بپوشد؟ این، قدردانى از کار مردم است.
عیب بودن پرداختن به امور شخصی و دنیایی برای مسئولان نظام
… امروز در اقطار عالم میشناسیم. صمیمیّتِ بین مردم و نظام، نزدیکی مسؤولین نظام با احساسات مردم - بهخاطر اینکه از درون خود آنها برخاستهاند - و بیاعتنایی مسؤولین نظام به زخارف دنیا - که برای همه مسؤولان کشورهای دنیا یک امر عادّی است - از نکات برجسته نظام ماست. برای کدام مسؤول، در کدام گوشه از دنیا، التذاذ و شهوات و برخورداریها و دنیاطلبی، عیب به حساب میآید و او از آنها برخوردار نمیشود؟ در جمهوری اسلامی، به فضل پروردگار - هنوز که هنوز است و باید همیشه همینطور باشد - برای مسؤولین نظام، پرداختن به امور شخصی و دنیایی یک عیب است. نمیگوییم کسی علیرغم این، عمل نمیکند؛ اما آن کسیکه میکند، میفهمد که کار خلاف انجام می دهد. این، مسأله خیلی مهمّی است؛ و بحمداللَّه مسؤولین اصلی نظام هم، از این مسائل مبرّا هستند.
آغاز زندگی مشترک بهصورت ساده و بیتشریفات
نکتهی سوم این است که سعی کنید از اول، زندگی را ساده و بیتشریفات شروع کنید. طوری نباشد که از اول کار، تشریفات و زیادهخواهیها را وارد زندگی کنید. بدانید که ترجیح و ارزش پیش خدا، با پول و تشریفات و مهمانی اسرافآمیز و جشن گرفتن در هتلهای گرانقیمت نیست. اینها هیچ ارزشی پیش خدا ندارد. ارزش، در ایمان، در تقوا و در جهاد است.
لزوم سادهزیستی طلاب و اعراض از زخارف دنیا
و مطلب چهاردهم که شاید یکى از مهمترین بلکه باید گفت مهمترینِ این مسائل است، مسئلهى تهذیب اخلاق در حوزههاى علمیّه است که ما چون راجع به این مسئله زیاد صحبت کردهایم و مکرّر عرض کردهایم، نخواستیم که دربارهى این تفصیل زیادى بدهیم. مسئلهى تهذیب اخلاق، مسئلهى سادهزیستى، مسئلهى اِعراض از زخارف[11] دنیا را باید جدّى گرفت در حوزههاى علمیّه. اینجور نباشد که طلبه تا خانهاش دو خیابان تا محلّ درس فاصله دارد، به فکر ماشین شخصى بیفتد. ماشین چیست؟ از اوّل، بناى کار طلبگى بر عسرت[12] بود و بىاعتنائى به زخارف دنیوى؛ نه اینکه فوراً به فکر بیفتیم که حالا یک ماشین شخصى، یک خانهى کذائى؛ نه آقا، باید یک حدّاقلّ معیشتى [باشد] ــ البتّه جورى که ذهن انسان مشغول آن چیزها نباشد و بتواند درسش را راحت بخواند و کار لازم و مورد توقّع را انجام بدهد ــ امّا اینجور نباشد که طلبگى هم …
زندگی ساده وزیری از دولت با وجود دسترسی به بیتالمال
… کارهاى برادران مسئول در دولت واقف نیستند. خب یک چیزى شنیدهاند، یک چیزى میدانند؛ خصوصیّاتى را که آدمهاى آشناى با اعضاى دولت ما میتوانند بدانند و بفهمند، یقیناً مردم بعضى از اینها را نمیدانند، بعضى از اینها را باور هم نمیکنند؛ یعنى اگر بگوییم باور نمیکنند؛ مثلاً اگر گفته شود به مردم که در بین وزراى جناب آقاى هاشمى، وزیرى هست که ــ بنا بر آنچه مسموع بنده است ــ اگر اقساطش را از حقوق ماهیانهاش کم کنند، برایش ۲۴۰۰ تومان میماند ــ اقساطى که باید بدهد؛ بدهى دارد باید بدهد ــ خب این را واقعاً چه کسى تصوّر میکند که در کارگزاران یک دولت، کسانى که بیتالمال در دست اینها است، امکانات در اختیار اینها است، کسانى پیدا میشوند که اینجور زندگى میکنند، اینجور صرف و خرج میکنند؟ اینها چیزهاى باارزشى است. و ما خدا را شکر میگزاریم بر داشتن شماها، و از خدا میخواهیم که شما را در راه خیر و صلاح و سداد[2] همواره موفّق بدارد. امروز ملّت احتیاج دارد به خدمتگزاران صدیق و صمیمى و خستهنشو؛ خسته نشوید از کار.
گذشتن مسئولان حتی از لذتهای حلال در این راه
برادرها! من و شما از آن ذخیره داریم میخوریم؛ فراموش نکنید؛ آن را مردم دیدند. نمیشود ما بچریم، مثل حیوان در زندگى مادّى بغلتیم، و بخواهیم مردم به ما به شکل یک اسوه نگاه کنند؛ مردمى که خیلىشان از اوّلیّات محرومند؛ اینطور نمیشود. از خیلى چیزها باید گذشت در این راه. نه فقط از شهوات حرام، بلکه از شهوات حلال [هم] باید گذشت. نمیگویم مثل پیغمبر باشیم، نمیگویم مثل امیرالمؤمنین باشیم که شاگرد پیغمبر بود؛ انسان [رفتار] آنها را که میخواند، تنش میلرزد. امیرالمؤمنینى که زهدش در زندگى و دنیا مَثَل سائر[18] است و مسلمان و غیر مسلمان آن را میدانند، دربارهى پیغمبر میگوید: قَد حَقَّرَ …
اکتفا به حد ضرورت تا مسئولان از مردم دور نشوند
به حدّ ضرورت اکتفا کنید. اندازه نگه دارید. اینها ما را از مردم دور میکند؛ روحانیّون را از مردم دور میکند. روحانیّون به تقوا و به ورع و به بىاعتنائى به دنیا در چشمها شیرین شدند. بدون ورع، بدون دور انداختن دنیا، نمیشود در چشمها شیرین ماند. مردم رودربایستى ندارند؛ خدا هم با کسى رودربایستى ندارد.
لزوم امساک داوطلبانهٔ دیپلماتها از تجملات و استفادههای اضافی
من نمیخواهم حالا توقّع زهد و پارسایىِ مطلق بکنم از برادرهایى که در کشورهاى دیگر زندگى میکنند لکن میخواهم اجمالاً عرض بکنم که یک مقدار رعایت امساک در ظواهر زندگى و در کار شما لازم است. اگر آدم درآمد هم دارد، امکان استفاده هم دارد، جلوى بعضى از استفادهها را با میل خود و به ابتکار شخصى و با اراد شخصى بگیرد. این خیلى فایده دارد؛ هم فاید عمومى دارد براى وضع کلّى انقلاب، هم فاید شخصى که به شما نورانیّت میدهد. این فرق میکند با بندهاى که گیرم نمىآید که فلان استفاده را ببرم و نمیبرم؛ من اجر ندارم. شما که میتوانید، اگر از فلان کار تجمّلاتى، از فلان خرج زیادى، از …