رفتن به محتوای اصلی

خلافت

نام‌های دیگر: خلافت و سلطنت، خلیفة‌الله

توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

جانشینی پیامبر اکرم (ص) و نهاد حکومت خلفا در تاریخ اسلام.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در مراسم افتتاحیه‌ کنگره جهانى حضرت رضا (علیه‌السلام) در مشهد— ۱۳۶۵/۰۴/۲۸

سیر زمانی

از ۱۳۶۵ تا ۱۳۸۶
۱۳۶۵۱۳۸۶

فقط سال ۱۳۸۶همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

مقدمتاً باید دانست که دستگاه خلافت در اسلام، ازاین‌جهت با همۀ دستگاه‌های دیگر حکومت متفاوت است که این فقط یک تشکیلات سیاسی نیست؛ بلکه یک رهبری سیاسی‌مذهبی است. نام و لقب «خلیفه» برای حاکم اسلامی، نشان‌دهندۀ همین حقیقت است که وی بیش از یک رهبر سیاسی است؛ جانشین پیامبر است و پیامبر، آورندۀ یک دین و آموزندۀ اخلاق و البته درعینِ‌حال حاکم و رهبر سیاسی است. پس خلیفه در اسلام، به‌جز سیاست، متکفل امور دینی مردم و پیشوای مذهبی آنان نیز هست.
نظام امامتی و خلافتی از اسمش پیداست. امامت یعنی پیشوایی، رهبری، مردم را به سمتی کشاندن، مردم را در جهتی که این دستگاه آن را تکامل می‌داند، سوق‌دادن. ببینید، خود اسم نشان‌دهندۀ مبنا و استخوان‌بندی حکومت است؛ امامت یا خلافت. مبنای حکومت خلافتی بر این است که تشکیلات حاکم، خلیفۀ پیغمبر است؛ یعنی بساط، بساط پیغمبری است. البته اینجا توجه بکنید، خلافتی که گفته می‌شود، مراد خلافت خدا نیست، خلافت پیغمبر است؛ خلافت رسول‌الله است، نه خلافت الله. اگرچه خود پیغمبر، خلیفۀ خداست و انسان‌ها به یک معنا همه خلیفۀ خدا هستند در زمین. خدا اینها را خلیفه قرار داده برای اینکه زمین را آباد کنند. جانشین و خلیفه که در قرآن هست، بعضی گفتند مراد خلیفۀ خداست، بعضی گفتند مراد خلیفۀ نسل‌های گذشته است؛ اما به‌هرحال در نظام خلافت، وقتی به کسی که در رأس حکومت است، گفته می‌شود خلیفه، مراد خلیفۀ پیغمبر است نه خلیفۀ خدا.

حق دانستن خلافت از سوی امیرالمؤمنین (ع) و اقدام و دعوت برای آن

پیغمبر که از دنیا رفت، امیرالمؤمنین حق خلافت را متعلق به خودش میدانست؛ برای این کار اقدام هم کرد، حرف هم زد، ابلاغ دعوت هم کرد؛ بعد که دید نمیشود، بعد که دید اگر او وارد میدان شود و کار دعوت به خود را ادامه دهد، اجتماع مسلمانان از هم میپاشد، کنار کشید. «فصبرت و فی العین قذی و فی الحلق شجا». بیست و پنج سال، امیرالمؤمنین به خاطر وحدت امت اسلامی و انسجام جامعه‌ی اسلامی و برقراری حکومت …