وجوب پیروی همهٔ مکلفان از حکم حاکم اسلامی در اول ماه جز با علم به خطای آن
… حاکم اسلامی حکم کرد که امروز اوّل ماه است، همهی کسانی که برایشان قضیّه روشن نشده، ملزمند به حکم او عمل کنند. عرض کردیم، مگر کسی خودش دیده باشد؛ یا کسی بداند که این حاکم در این حکم استناد میکند به شهادت فلان کس که او عادل نیست یا خبره نیست و اشتباه کرده است. اگر این را هم کسی بداند، واجب نیست به حکم حاکم عمل بکند، امّا همهی مردمی که دارند در کوچه و بازار راه میروند، دنبال هلال نرفتهاند یا اطّلاعی پیدا نکردهاند، علم ندارند و نمیدانند اوضاع و احوال چه جوری است، یا تفحّص هم کردهاند، [امّا] چیزی برایشان ثابت نشد، به مجرّد اینکه حاکم حکم کرد که امشب، شب عید فطر، یا امروز روز عید است، یا اوّل ماه است، بر همهی آنها واجب است که اطاعت کنند؛ فرق هم نمیکند مجتهد باشد، مقلّد باشد، عامی باشد، عالِم باشد، جاهل باشد؛ همه موظّفند طبق حکم حاکم عمل کنند. این هم طرق به دست آوردن ماه.
حکم حاکم بودن کشت موقت در زمینهای رهاشده و اجازهٔ امام به آیتالله موسوی اردبیلی
… بخصوص در باب زمین بسیار حرفهاى قرص، غیر قابل ایراد فکرى و اجتماعى، منطقى و متین است، یعنى ما هیچ مشکلى واقعاً در باب زمین نداریم؛ خیلى حرفهاى قرص و محکمى است. دور از احساسات و دور از تأثّر از حرفِ زید و عمرو، آدم بایستى همان [حکمى] که طبق فقه شرعى هست، بدهد. البتّه عرض کردم کشت موقّت جور دیگر است و به حکم حاکم بود؛ چون کشت موقّت زمینهایى بود که افتاده بود، گفتند که بروند موقّتاً کشت کنند تا ببینیم چه میشود؛ و یادم هست که امام یکى دو مرتبه به آقاى موسوىاردبیلى[9] اجازه میدادند که ایشان برود قضایا را حل بکند. در یکى از دفعات هم خود من از ایشان براى آقاى موسوى اجازه گرفتم این معنا را، لکن موات، نه دیگر، موات اصلاً جور دیگر است؛ حکم موات واضح است و بایستى بروند و حل بکنند. غرض این است که این کار، کار مهمّى است.