رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

دین اسلام و آموزه‌ها و احکام آن در زندگی فردی و اجتماعی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در نشست سه‌جانبه با شهید مطهری و دکتر شریعتی— ۱۳۵۵/۱۰/۱۰

سیر زمانی

از ۱۳۵۵ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۵۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

این حرف یک عارف است. نَفَس، نَفَسِ یک عارف است. راست هم میگوید مسلمانی، اصلاً اسلام، یعنی تسلیم در مقابل پروردگار و محو شدن در اوامر او ولو فروتر از پایه‌ی عرفان و معرفت. این با تزویر و ریا که شرک است، نمی سازد.
برادرها! ما باید با خدا باشیم تا خداى متعال به ما کمک کند: مَن کانَ للهِ کانَ‌ اللهُ لَه.[8] اگر براى خدا بودیم و نیّت کردیم و تصمیم گرفتیم و حرکت کردیم، خداى متعال اراده‌اش را در جهت پیشرفت ما قرار خواهد داد، آن وقت همه‌ى قوانین عالم با ما همراه خواهد شد. بدون این، ما مثل یک گروه دیگرى از مردم دنیا خواهیم بود. وقتى انسانى با خدا نیست، وقتى براى خدا کار نمیکند، حالا اسمش ایرانى باشد، چیز دیگرى باشد، اسمش مسلمان باشد، غیر مسلمان باشد، چه تفاوتى میکند؟ چه تضمینى هست که اگر کسى به فرض یک اعتقاد دینى‌اى هم به اسلام دارد، چهار تا عمل عبادى هم انجام میدهد، عزّت اسلامى هم با او باشد؟ کمااینکه دیدیم قرنها گذشت و عزّت اسلامى با ما نبود. همین الان مسلمینى [هستند] که اسمشان هم مسلمان است و در نهایتِ ذلّت دارند زندگى میکنند؛ کفّار بر اینها مسلّطند، آمریکا بر اینها مسلّط است، کارشناس‌هاى بى‌وفاى بى‌وجدانِ بى‌علاقه‌ى غربى بر اینها مسلّطند. اگر اسم اسلام کافى باشد، خب باید همه‌ى مسلمینِ اسمى، عزیز باشند؛ [امّا] مى‌بینیم که نیستند. آن چیزى که یک انسان را، یک مجموعه را عزیز میکند، اسلام واقعى است؛ یعنى تسلیم لله‌؛ اَلاِسلامُ هُوَ التَّسلیم.[9] و دین هم همین است؛ دین همان تسلیم است: اِنَّ الدّینَ عِن‌ـدَ اللهِ الاِسلام.[10] تسلیم شدن در مقابل خدا؛ وَمَن یَبتَغِ غَیرَ الاِسلامِ دینًا فَلَن یُقبَلَ مِنه؛[11] دین شما باید تسلیم شدن در مقابل خدا باشد؛ اگر این[طور] شد، و بزرگ ما، کوچک ما، معمّم ‌ما، نظامى ‌ما، افراد عادّى جامعه‌ی‌ ما، مسئولین ما ــ بخصوص مسئولین ــ واقعاً تسلیم خدا باشند و براى شهوات خودشان، براى خواستها و اغراض شخصى خودشان، بر تصمیمات خودشان شأنى نگذارند ــ البتّه انسان که به طور معمولى و طبیعى تبدیل به فرشته نمیشود؛ بالاخره شهوات و خواستهاى انسان بر انسانهاى معمولى، غیر از آن برگزیدگان بالا اثر میگذارند ــ این در خطّ‌مشى زندگى آنها اثر نگذارد و بخصوص در آنجاهایى که با سرنوشت یک جمعى یا با سرنوشت جامعه‌ى اسلامى سروکار دارد، تسلیم خدا باشند و اراده‌ى خدا را بر اراده‌ى خود، خواست خدا را بر خواست خود، اهداف الهى را بر اغراض شخصى خود غلبه بدهند، این[جور] اگر شد، همین عزّتى که خداى متعال به شماها، به مسلمین، به مردم ایران داد و این دوازده سیزده سال حقیقتاً گل سرسبد ملّتهاى دنیا شُدید ــ «کُنتُم خَیرَ اُمَّةٍ اُخرِجَت لِلنّاس»[12] شدید ــ و دشمنان هم به این اعتراف کردند و پیشرفتهاى زیادى کردید، ادامه پیدا خواهد کرد.
من قبلاً هم عرض کردم: اگر امروز، جهان اسلام در مورد این مسلمانان مظلوم حرکتی نکند، در آینده، هر مجموعه مسلمانی که در داخل اروپا، یا به شکل یک کشور، یا به شکل یک جمعیت بزرگ دریک کشور وجود داشته باشند، این خطر وجود دارد که در معرض چنین فشارهایی قرار گیرند. ما نسبت به مسلمانان بوسنی هرزگوین، به‌شدّت نگرانیم. آنها مسلمانند و برادران ما هستند. یک اقلیّت مظلوم، در میان مجموعه مخالف با اسلام در کشورهای گوناگون و در مقابل آنها، یک جمعیت مسلّح، متّکی به یک ارتش نیرومند، دارای سلاحهای پیشرفته و مدرن؛ همانهایی که سالهای متمادی، عراق را هم از لحاظ تجهیزات نظامی، علیه ما تجهیز میکردند؛ همین صربها، درمرکز یوگسلاوی سابق. ما البته در مورد این مسلمانان، وظایف خودمان را تا آن‌جا که توانستیم عمل کردیم. از طرف جمهوری اسلامی، از آنها پشتیبانیهای همه جانبه و همه نوع پشتیبانی شده است. ولی این کافی نیست. مسلمانانِ سراسر جهانِ اسلام باید کمک کنند. دشمنی با اسلام، یکی از مظاهرش این است و بالاترین مظاهرش، فشار بر جمهوری اسلامی است. همان‌طور که قرآن کریم بیان فرموده؛ و این حقیقتاً از معجزات قرآن است که فرمود: «وَلَنْ تَرْضی عَنْکَ الْیَهُودُ وَ لَا النَّصاری حَتّی تَتَّبِعَ مِلَّتُهُم[3] .» تا جامعه مسلمانان از اسلام دست برندارند، اینها راضی نمیشوند. مقصود این است که دشمن میخواهد آن روح اسلامی، آن احکام زنده اسلام و آن نیروی حیاتی اسلام در میان مسلمانان نباشد. البته آنها با یک عدّه مسلمانِ مرده بی‌اطّلاع از مبانی عالیه اسلام، ولو عامل به ظواهر مختصری از اسلام هم باشند، چندان کاری ندارند؛ دشمنی هم با آن ندارند. اما این‌که اسلام نیست! اسلامی اسلام است که پیغمبر آورد و قرآن فرمود که «کُنْتُم خَیْرَ اُمَّةٍ اُخْرِجَت للنّاس[4] .» آن اسلام نیست که عدّه‌ای بنشینند و تماشاگر حوادث عالم، یا تماشاگر مسائل درون جامعه خودشان باشند. مسلمانان بیدار، مسلمانان آگاه، مسلمانانی که نیروی خودشان رابرای بنای عالم، به شکل صحیح به کار میگیرند و مسلمانانی که از هیچ مانعی نمیترسند؛ این اسلام و این‌گونه مسلمانان مورد حداکثر بغض استکبار جهانیاند و ما در این چند سال، اِعمال این بغض را به انواع مختلف دیده‌ایم و امروز هم، بیشترین شکلش را در زمینه‌های مختلف فرهنگی و اقتصادی و سیاسی و تبلیغاتی، مشاهده میکنیم.

شاهدها (۲۵ پاراگراف)

زنده و زاینده بودن اسلام امروز از برکت حادثهٔ امام حسین (ع)

امروز شما ببینید اسلام در دنیا زنده است؛ اسلام، سازنده است؛ امروز اسلام در دنیا زاینده است؛ امروز اسلام در دنیا ملّتها را به‌ عنوان روشن‌ترین و پُرفروغ‌ترین امید به سمت خود متوجّه کرده است؛ شوخى است؟ بعد از ۱۴۰۰ سال؟ همه‌ى اینها از برکت همان حادثه‌ى حسین‌بن‌على (علیه ‌السّلام) است. حالا خداى متعال خواسته است که اوّلین تجربه‌ى حاکمیّت قرآن، بعد از دوران حسین‌بن‌على، جمهورى اسلامى [باشد].

انتشار اسلام خالص و افول دعوت با کاهش خلوص دعوت‌کنندگان

ولى از این که بگذریم، اسلام خالص متولّد شد، خالص منعقد شد، خالص منتشر شد به اکناف عالم؛ و لذا هر جا رفت، بُرندگى خودش و برجستگى خودش را در مقابله‌ى با تمدّنها و فرهنگهاى مختلف نشان داد تا وقتى‌ که بتدریج دعوت‌کنندگان از آن خلوص افتادند، دعوت هم از آن خلوص افتاد.

منطقی و عقلانی بودن اسلام از عوامل درونی انتشار آن

… عظیمى [در آن] نهفته نبود، در آن محیط مادّى‌گرایى، یک انسان متفکّر این‌جور نسبت به آن شعار نمیداد. انسانهاى باانصاف، انسانهاى اهل علم، اهل عقل، اهل منطق، اهل استدلال، تمام معارف اسلامى را میتوانند درک کنند، میتوانند بپسندند و بپذیرند؛ این خاصیّت اسلام است. پس منطقى بودن و عقلانى بودن از خصوصیّات اسلام است. اگر کسانى سعى بکنند که اسلام را از این خصوصیّت جدا کنند یا در تبلیغات بگویند اینها ضدّ علم است، اینها ضدّ عقل است، یا اینکه در عمل حرفهایى را به اسلام نسبت بدهند که از اسلام نیست و قابل اینکه یک عقل سالم آن را تصدیق کند و تأیید کند هم نیست اینها به نشر اسلام قطعاً ضربه میزنند و هیچ کمکى نمیکنند. این یکى از خصوصیّات و عنصر درونى‌اى است که اسلام را میتواند منتشر کند.

اسلام علاج دردهای بشر و تجدید بعثت در دنیای امروز

… سگ گمشده‌اى را در بیابان پیدا کنند! مگر بشریّت کور است؟ مگر نمى‌بینند که در شهرها و ایالات آمریکا چه خبر است؟ در قطار یک نفرى میرود وارد این کوپه میشود و با مسلسل چند نفر را میکشد، از این کوپه مى‌آید بیرون، کوپه‌ى بعدى چند نفر را میکشد و همین‌طور و همین‌طور. اگر بشریّت دارد رنج میبرد از این دردهاى لاعلاج، ما میگوییم علاجش اینجا است، علاجش اسلام است، در دست ما است. این است تجدید بعثت در دنیاى امروز.

تمسک به اسلام لازمهٔ بقای دولت انقلابی سودان و مایهٔ پیروزی

تمسّک‌ به‌ دین‌ اسلام‌ لازمه‌ی بقای‌ دولت‌ انقلابی‌ سودان‌ است. تمسّک‌ به‌ اسلام، در ذات‌ و بطن‌ خود، نصرت‌ و پیروزی‌ بر همه‌ی موانع‌ را به‌ همراه‌ دارد و تجربه‌ی تاریخ‌ اسلام‌ نشان‌ می‌دهد که‌ جهاد در راه‌ ایمان‌ و اعتقاد، همواره‌ با پیروزی‌ توأم‌ بوده‌ است.

نجات انسان با اسلام، معنویت و بی‌اعتنایی به زرق و برق دنیا

… است. امروز حکیمان غرب، کسانى که با چشم حکمت‌آمیز نگاه میکنند، این را دارند فریاد میکنند؛ بگذار سیاستمدارها آن را پنهان کنند؛ بگذار تبلیغاتچى‌ها ضدّ آن را فریاد کنند؛ بگذار ندیده‌ها و سطحى‌نگرها عمق قضیّه را نفهمند و باطنها را نبینند امّا واقعیّت این است؛ آن چیزى که انسان را نجات میدهد اسلام است، معنویّت است، فضیلت است، بى‌اعتنائى به زرق‌وبرق‌ها است؛ آن چیزى که بشر را به عدالت میرساند، خطّ مستقیم الهى است.

اسلام اصیل‌ترین و والاترین فرهنگ بومی ایرانیان

… قدیم شیعه بودند ــ در فقه و حدیثِ سنّى هم ایرانى‌ها جلوترند؛ [مانند] همین صحاح ستّه‌اى که عامّه[13] دارند؛ صحیح بخارى، مال بخارا است؛ صحیح مسلم نیشابورى، مال نیشابور است؛ صحیح تَرمَذى، مال تَرمَذ در شمال شرقى ایران است؛ و از این قبیل، دیگران [هم] همین‌طور. پس اصیل‌ترین و والاترین فرهنگ بومى ما اسلام است و البتّه آداب و عادات و خط و زبان و بقیّه‌ى چیزهایى که مربوط به این ملّت کهن و کشور بزرگ است، همه‌ى اینها هم به حال خود باقى است.

رد ادعای دشمن دربارهٔ قدیمی بودن و کهنگی اسلام

دشمن این‌ جور وانمود میکند که اسلام قدیمى است. ما عرض میکنیم مگر هر چیزى که قدیمى است، غلط است؟ مگر هر چیزى که جدید است، درست است؟ معارف بشرى، اخلاق بشرى، عاطفه‌ى بشرى، محبّت میان انسانها، اخلاقیّات انسانى‌اى که قوام حیات ملّتها و جوامع بشرى بر آن است، اینها چیزهاى همیشگىِ وجود انسان است؛ اینها همان چیزهاى قدیمى است. خود آن کسانى که با اسلام به‌ عنوان یک چیز قدیمى مبارزه میکنند، سنّت‌هاى …

نیاز امروز بشریت به اسلام و ایمان و ارزش‌گذاری اسلام بر انسان

برادران و خواهران! این را بدانید، امروز در دنیا بشریّت، بشریّت مظلومى است. آن بشرى که دارد زیر سایه‌ى این قدرتمندان و این قدرتها در سطح عالم اداره میشود، بشر مظلومى است. اینجا است که فریاد آسمانى اسلام که به انسانها ارزش میدهد، دروغ‌گویى را زشت میشمارد، صدق را علامت ایمان میداند، معلوم میشود که چقدر باارزش است. امروز بشریّت محتاج اسلام است. عزیزان من، جوانهاى مؤمن و پُرشورى که خدا دلهاى شما را به نور ایمان روشن و منوّر کرده! امروز بشریّت به همان ایمانى که شما دارید، محتاج است.

آشکار شدن شکوه و قدرت اسلام و گسترش روزافزون آن در اروپا

امّا این را میخواهم عرض بکنم و نکته‌ى اساسى این است: على‌رغم همه‌ى اینها، به فضل پروردگار، پس از چندى شکوه اسلام و قدرت اسلام روشن خواهد شد و با پایگاهىِ همین مردمى که براى اسلام مقاومت میکنند، در اروپا روزبه‌روز بیشتر خواهد شد و خواب همان کسانى که میخواهند اسلام نباشد، برآشفته خواهد شد.

دین تبلیغ بودن اسلام و اصل بودن تبلیغ و تبیین در آن

به این مناسبت، من یک جمله‌اى را در باب تبلیغ عرض کنم. اوّلاً دین اسلام دین تبلیغ است. درست است که ما در دین مقدّس اسلام براى پیشبرد هدفهاى الهى و اسلامى، جهاد را داریم، شمشیر را داریم، امّا اصل بر تبلیغ و تبیین است؛ یعنى اساس اسلام این است. جهاد یک فلسفه‌ى دیگرى دارد که براى مقابله‌ى با قلدرها، با ستمگرها، با موانع تبلیغ و موانع گسترش نور اسلام است. آنجایى که چنین مانعى وجود ندارد یا حتّى در آنجایى که این مانع هم هست و جهاد امکان‌پذیر نیست، راه اساسى اسلام تبلیغ است؛ دعوت. همین آیه‌ى شریفه‌ى …

دین همزیستی و امکان زندگی مسالمت‌آمیز با پیروان ادیان دیگر

اسلام‌ دین‌ همزیستی‌، ارتباط و دوستی‌ است؛ مسلمانان‌ می‌توانند با پیروان‌ ادیان‌ مختلف‌ در همه‌ی جهان‌، در صلح‌ و آرامش‌ زندگی‌ کنند؛ امّا غربی‌ها که‌ مدّعی‌ دموکراسی‌ و آزادی‌ هستند، بر فرهنگ‌ و فهم‌ خود از زندگی‌ به‌شدّت‌ تعصّب‌ می‌ورزند و بر اجرای‌ آن‌ در تمامی‌ جهان‌ اصرار دارند. تاریخ‌ نشان‌ می‌دهد که‌ آن‌ها حتّی‌ میان‌ خود به‌سختی‌ می‌توانند همزیستی‌ داشته‌ باشند، زیرا هر گاه‌ اروپا …

خارج شدن اسلام از مظلومیت و غربت به دست شیعیان در این دوران

… و مسلمین از همه‌ى مذاهبشان و از همه‌ى فِرَقشان، امروز افتخار میکنند به اینکه پرچم اسلام و پرچم قرآن در این نقطه‌ى از دنیا و در این کشور به اهتزاز درآمده است و این را پیروان اهل‌بیت کرده‌اند. این چیز بزرگى است؛ این پشتوانه‌ى عظیمى است؛ این مایه‌ى مباهات است. خدا را شکر میکنیم که در این دوران، شیعیان اهل‌بیت (علیهم ‌السّلام) توانستند در ادامه‌ى تلاشها و مجاهدتهاى مظلومانه‌ى آن بزرگواران، امروز کارى بکنند که اسلام از مظلومیّت، در بخشى از جهان خارج بشود؛ از غربت خارج بشود. این کار را پیروان اهل‌بیت کردند. این یک پشتوانه‌ى سیاسى است؛ چیز عظیمى است. اینها کارهاى اساسى‌ای است که باید انجام بگیرد. خدمات‌رسانى و تشکیل سازمانهاى امداد براى شیعه در سراسر عالم از این قبیل است. آن چیزهایى که مجموعه‌ى شوراى عالى و هیئتهاى سطح اعلاى مجمع جهانى بر روى آن صحبت کردند و …

معنوی و الهی بودن اسلام از وسایل نشر آن

… بد انجام بدهید؛ آن ‌وقت آن دنیاى مذمومى که گفته‌اند این است. امّا این نشئه از آن نشئه جدا نیست؛ این عالم از آن عالم جدا نیست؛ این عالم مزرعه‌ى آن عالم است. مزرعه یعنى چه؟ مگر میشود محصول را از غیر مزرعه چید؟ این نهایت وحدت و هماهنگى و یکى بودن را میرساند. خب، با وجود اینکه منطقه‌ى زندگى بشر در دنیا این‌همه در اسلام موقعیّت دارد، در عین ‌حال اسلام یک دین معنوى است. در محیط اسلام دلها به سمت خدا باید باشد، نیّتها براى خدا باید باشد. این از خصوصیّات اسلام است و از وسایل نشر اسلام است.

پیام نجات بشر و نداشتن حق کم کردن از آن

… اسلامى فراموش نکنند. این نظام، نظامى است که آمده است بعثت الهى را به بشریّت نشان بدهد؛ نیامده است از جوامع و دولتها و نظامهاى گمراه چیزى یاد بگیرد. ممکن است ما خیلى بد باشیم، ما خیلى ناقص باشیم، ما خیلى کوچک باشیم براى حمل این پیام، امّا پیام این‌جور است. این پیام، پیام نجات بشر است؛ بر سر آن نمیشود چک‌وچانه کرد. ما حق نداریم از این پیام چیزى کم کنیم به ‌خاطر اینکه به سلیقه‌ى ما این‌جور میرسد. این پیام، پیامى است براى بشریّت و بشر به آن احتیاج دارد. ما دوست بشریّتیم، ما دشمن بشریّت نیستیم. ما دوست علم و پیشرفت و بهروزى و راحتى همه‌ى ملّتهاى دنیاییم؛ ما میدانیم آنها از چه رنج میبرند. آنها احتیاج به معنویّت دارند؛ معنویّت [هم] اینجا است. البتّه …

عرضهٔ اسلام به‌عنوان درمان دردهای بشر بدون دعوا با کسی

یک نکته هم [مربوط] به مردم دنیا است. رادیوها تلاش میکنند براى اینکه جمهورى اسلامى را متعرّض، متجاوز، درصدد قلع و قمع همه‌ى نظامهاى دنیا [معرّفى کنند]؛ نه آقا، این‌جورى نیست. هر کس در دنیا هر جورى میخواهد زندگى کند؛ ما عرضه میکنیم آنچه را بشر به آن نیازمند است. امیرالمؤمنین فرمود: طَبیبٌ دَوّارٌ بِطِبِّهِ قَد اَحکَمَ مَراهِمَهُ وَ اَحمىٰ مَواسِمَه.[7] کوله‌پشتى ما درمان دردهاى امروز بشریّت است. هر کس نمیخواهد از این کوله‌پشتى نگیرد، نبرد؛ ما که با کسى دعوا نداریم.

رفق از عوامل انتشار اسلام

یکى از همان چیزهایى که عرض کردم از عوامل انتشار اسلام است، رفق است؛ ما کانَ الرِّفقُ فى شَى‌ءٍ اِلّا زانَه؛[8] رفق یعنى هموارى. رفق به ‌معناى سستى نیست؛ رفق به معناى خاک‌ریز نرم قابل نفوذ نیست؛ رفق یعنى ناهنجار نبودن، ناهموار نبودن، جگرخراش نبودن؛ معناى رفق این است. شما ممکن است یک جسمى داشته باشید، شیئى داشته باشید که از یک …

غلبهٔ معنوی و طبیعی اسلام بر همهٔ ادیان

… انطاکیه داشت، روم داشت، یونان داشت، ایران داشت، هگمتانه داشت، پرسپولیس داشت، بقیّه‌ى جاها را داشت؛ آن روز هم دنیا آن‌چنان تهىِ تهى نبود امّا این مشعل وقتى که روشن شد، این خورشید وقتى فروزان شد، همه‌ى شمعها فروغ خودشان را از دست دادند و این بر همه غالب شد؛ لِیُظهِرَه عَلَی الدّینِ کُلِّه.[9] این ظهور و غلبه یعنى غلبه‌ى معنوى و طبیعى؛ به‌ طور طبیعى او را غلبه بدهد. وقتى خورشید طلوع میکند، شما وسط نور خورشید اگر چراغ هزار شمع هم بگذارید اصلاً نورى ندارد؛ با اینکه شما نورش را هم کم نکرده‌اید؛ این‌جور ظهور و غلبه‌اى است. این همان شمع است، این همان چراغ است، این همان مشعل است، این همان خورشید است؛ قدرش را باید بدانیم. بعثت …

اسلام مکمل آیین مسیح و دعوت‌کننده به خیر و صلاح و کمال

… کفر و جهل و ظلم و رسانیدن وى به نور معرفت و عدل و عبودیّت پروردگار مبعوث گشت و در همه‌ى مدّت اقامت خود در میان انسانها لحظه‌اى در مبارزه با بدى و دعوت به نیکى درنگ نفرمود؛ و این درسى است که مسیحیان و مسلمانان که معتقدان به نبوّت آن بزرگوارند باید فرا گیرند. امروز بشر بیش از همیشه نیازمند آن تعالیم است و اسلام که مکمّل آئین مسیح است، دعوت به خیر و صلاح و کمال را سرلوحه‌ى برنامه‌ى خود قرار داده است.

رد انحصار زندگی در امور معنوی و غفلت از پیشرفت علمی

… وضع زندگى خود ما در دوران حکومت پهلوى‌ها. معنویّت را طرد کردیم، مادّیّت را هم نتوانستیم به شکل مدرن و جدیدش، علمى و واقعى‌اش بیاوریم داخل کشور؛ شدیم «خَسِرَ الدُّنیا وَ الأخِرَة».[3] [پس] آن میشود «خَسِرَ الدّنیا و الآخ‌رة». این طرف قضیّه هم همین‌جور است؛ یعنى اگر یک جامعه‌اى فقط بپردازد به جنبه‌هاى معنوى و از علوم، از پیشرفت علمى، از کشفیّات علمى، از نوآورى‌هاى علمى، از تحصیل علم میان فرزندان میهن، از ساختن انسانهایى که بتوانند زندگى را به شکل متناسب با نیازهاى بشر، با سهولت و سرعتى که دنیاى امروز طلب میکند و نیازمند آن است بسازند، غافل بماند، باز یک بال دیگر شکسته است. خیال نکنید که اسلام طرف‌دار این است که همه‌‌چیز منحصر بشود در مسائل روحى و معنوى و بکل نظر به مادّیّات نباشد؛ نه، این انحراف همان اندازه بزرگ است که آن انحراف اوّل. انزواى از دنیا و زندگى را اسلام گاهى بسیار روشن‌تر رد کرده است که در کلمات امیرالمؤمنین (علیه‌ السّلام) در نهج‌البلاغه این را مشاهده میکنید. نهج‌البلاغه‌اى که کتاب زهد است، آن‌چنان فریاد میزند بر سر آن کسى که زندگى دنیا را رها کرده است به خیالى که آخرت خودش …

نقد مدعیان اسلام واقعی که در عمل خلاف صریح اسلام را تأیید می‌کنند

… اللهُ وَ رَسولُهُ وَ صَدَقَ اللهُ وَ رَسولُه؛[6] مردم ما وقتى دیدند شرق و غرب، همدست و متّحد بر سرشان ریخته‌اند، گفتند ما انتظار این را داشتیم، و ایستادند و مقاومت کردند و بالاخره آنها را از سر خودشان دفع کردند و آنها را ناکام کردند؛ این تجربه‌ى میدان عمل. آن که بگوید اسلام واقعى این چیزى است که ما میگوییم و بعد در عمل چیزى را که مخالف صریح [اسلام] و ضرورت اسلام است صحّه بگذارد یا در مقابل آن سکوت کند یا عمل بکند، خب، این یک لقلقه‌ى لسان و یک حرف چرند بى‌معنایى است.

مکتب اسلام و تفکر توحیدی به‌عنوان اساس نظام

البتّه خدمت تعابیر مختلفى دارد؛ هر کسى ممکن است یک کارى را خدمت بداند. ما یک دیدگاهى داریم، یک فکرى داریم، یک مکتبى داریم که اساس این نظام، بر آن بنا شده و آن مکتب اسلام است؛ آن تفکّر الهى و تفکّر توحیدى است؛ آن همان فکرى است که این توده‌هاى عظیم ملّت به‌ خاطر آن جوانانشان را حاضر شدند بدهند و در راه خدا از همه‌‌چیز خودشان بگذرند و پشت سرشان را نگاه نکنند. خدمت یعنى آنکه در این راه حرکت بکنیم که این راه خودش متضمّن خدمت به مردم است؛ این، آن اصلِ مسئله است که ما در …

آمیختگی فرهنگ و آداب ملت ایران با اسلام و جزء بودن آن در فرهنگ ملی

آقایان و خواهران! در باب فرهنگ، آنچه سیاست کلّى کشور باید باشد، باید عبارت باشد از حفظ و پرداخت و وابستگى شدید و کامل به «فرهنگ ملّى» که البتّه جزو مهم‌ترین ارکان فرهنگ ملّى، «اسلام» است. ما مردم ایران مفتخریم که از ۱۳۰۰ سال قبل و بلکه از ۱۳۵۰ سال قبل، فرهنگمان، زبانمان، آدابمان، عاداتمان، لباسمان، همه‌چیزمان با اسلام آمیخته شده؛ هیچ ملّت دیگرى شاید این‌جور با اسلام آمیخته نشد که ما شدیم. اسلام و آداب اسلامى و فرهنگ اسلامى جزو فرهنگ ملّى ما است. «ملّى» در اینجا مقابل «اسلامى» نیست؛ عین همان اسلامى است. فرهنگ ملّى یعنى فرهنگ خودى؛ باید فرهنگ خودى حفظ بشود. البتّه فرهنگ خودى از فرهنگهاى دیگر وام میگیرد، ما حرفى نداریم؛ اُطلُبُوا العِلمَ وَ لَو بِالصّین؛[5] این هم فرهنگ است. اینکه باید رفت از هر جاى‌ …

جدانشدنی بودن مردم کشورهای اسلامی از اسلام

… مى‌بینیم عکس امامِ ایران در خانه‌ی آنها است. به او گفته‌اند خب بیچاره! این، دلیل دخالت است؟ این دلیل نفوذ آنها است؛ دلیلِ این است که حرفشان را اینها قبول دارند؛ حقیقت قضیّه هم همین است؛ مسئله‌ى اسلام است، شوخى که نیست. حالا آن آمریکایى نمیفهمد اسلام یعنى چه؛ تو که در کشور اسلامى به‌اصطلاح بزرگ شدى و اگر بپرسند دینت چیست، به دروغ خواهى گفت اسلام، باید بفهمى مردم از اسلام جداشدنى نیستند؛ مردم مصر، مردم الجزایر، مردم سودان، مردم کشورهاى دیگر. اینجا پرچم اسلام بلند است و هر کسى دلش براى اسلام میتپد، این پرچم را در اینجا عزیز میشمارد.

ناتوانی دشمنان در فهم قوت و تأثیر اسلام

… تکلیفشان را؛ خودشان آگاهند چه باید بکنند و درست فهمیده‌اند. ملّت مصر درست فهمیده است، جوانهاى مصر درست فهمیده‌اند که با آن حکومتى که دارد به آرمان اسلامى و به آرمان فلسطین و به سرنوشت کشورهاى اسلامى خیانت میکند، دارند مقابله میکنند؛ این به ما ارتباطى ندارد. اشتباه اینها در همین است که قوّت اسلام و نیروى اسلام و تأثیر اسلام را نمیتوانند بفهمند.