اختصاص خطبهٔ اول به شرح وصیت کوتاه امیرالمؤمنین پس از ضربت
بنده امروز به مناسبت یاد امیرالمؤمنین (علیه الصّلاة و السّلام) خطبهى اوّل را اختصاص دادهام به بیان وصیّتنامهى امیرالمؤمنین. چند وصیّت دارد خطاب به امام حسن و امام حسین (علیهما السّلام). گفتههاى آن بزرگوار به دیگران هم همه وصیّتهاى امیرالمؤمنین است، امّا بعد از ضربت خوردن در شب نوزدهم، یک وصیّت کوتاهى دارد(۲) که انشاءالله آن را امروز براى شما ترجمه میکنم؛ علّت هم این است که هر کسى لُبّ افکار و روحیّات و نظرات و منش خود را در آن لحظات آخر سعى میکند به بهترین و امینترین اشخاص بیان کند. خب، امیرالمؤمنین اعجوبهى خلقت است، مسلمانِ درجهى اوّل است، تالىتِلو(۳) نبىّ اکرم است؛ مقامات او در آسمانها معروفتر است تا …
آغاز وصیت بیمقدمه با سفارش به تقوا
… است بر اثر زهر؛ باشد، اینها مانع آدمهاى معمولى است، نه مانع کسى مثل علىّبنابى طالب (علیه السّلام)؛ باید در همین ساعات کوتاه بین ضربت خوردن تا شهادت که کمتر از ۴۸ ساعت است، همهى کارهاى واجب و لازم و درجهى یک را انجام بدهد و انجام داد، که یکىاش همین بود. اینجور شروع میشود: اوصیکُما بِتَقوَى الله. بىمقدّمه، اوّلین کلمه تقوا است. در آن هفته که اینجا آمدیم،(۴) اجمالاً راجع به تقوا عرض کردم؛ تقوا یعنى همهچیز یک انسان؛ دنیا و آخرت یک ملّت. زاد و توشهى حقیقى در این راه طولانى که بشر مجبور است آن را بپیماید، تقوا است. اوّل و آخر در کلام امیرالمؤمنین، تقوا است. اوّل تقوا؛ یعنى پسران من! …
مخاطب بودن ما و لزوم عمل به وصیت امیرالمؤمنین
… فرمود: ولا تُمَثَّلوا بِالرَّجُل؛ نبادا او را مثله کنند؛ یعنى اعضاى او را قطع کنند. فَاِنّى سَمِعتُ رَسُول الله صَلَّى اللهُ عَلَیهِ وَ آلِه یَقُولُ: اِیّاکُم وَ المُثلَةَ وَلَو بِالکَلبِ العَقور؛ حتّى سگ را هم تکّهپاره نکنید، مثله نکنید، چه برسد به انسان. این آخرین وصیّت امیرالمؤمنین است و مخاطب این وصیّت ما هستیم و باید به این وصیّت عمل کنیم.