رفتن به محتوای اصلی

نخبگان

نام‌های دیگر: نخبه، نخبگان انقلابی، نخبگان جهان اسلام، نخبگان جوان، نخبه‌باوری

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

افراد برجسته در علم و عرصه‌های گوناگون و نقش و مسئولیت آنان.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به ملّت ایران به‌مناسبت هفته‌ی دفاع مقدّس— ۱۳۶۸/۰۶/۳۰

سیر زمانی

از ۱۳۶۸ تا ۱۴۰۴
۱۳۶۸۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۰همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

گاهی من با خانواده‌ی معظم شهدا در خانه‌هایشان، زیر سقفهایشان مینشینم و میبینم گاهی مادرِ یک شهید، حقیقتاً یک نخبه‌ی فکری و روحی است؛ یک انسان برجسته است. همین جا هم دیدیم؛ در جاهای دیگر هم دیده‌ام. انسان تحت تأثیر قرار میگیرد. نخبه آن کسی است که بتواند برجستگی خودش را بدون ادعا، با شخصیت خود، با هویت خود و با ذات خود، به دیگران تفهیم کند. من این را میبینم. در بین مردم استانها و مردم سراسر کشور، برجستگانی در همه جا هستند؛ اما ما از هم خبر نداریم. خوب بود اگر فرصت بود و اگر میتوانستیم، به جای این شش نفر از دوستان که تشریف آوردند - غیر از آقای استاندار - شصت نفر میآمدند و صحبت میکردند. من واقعاً مشتری و طالب هستم. متأسفانه مجال کم است. توصیه میکنم جلسات نخبگان و سخن گفتن آنان و سخن شنیدن از آنان، باب بشود. مسئولان مختلف، در رده‌های مختلف این کار را بکنند. ما هر جا که میرویم، بخشی از برنامه‌مان این است، لیکن مجموعه‌ی مسئولان استانها، مسئولان کشور و وزرا، به یک شکل مناسبی این کار را در برنامه‌ها بگنجانند، که من حالا پیشنهادی درباره‌ی شکلش ندارم؛ باید بررسی کنند؛ ببینند چه طور میشود نخبه‌ها را وسط میدان آورد و آنها را شناساند و شناخت. اول، باید اینها را شناخت. بنابراین، من خیلی از این جلسه خوشحالم. البته من یک قدری (نیم ساعت) هم تأخیر داشتم، از دوستان عذرخواهی میکنم. علتش این بود که بعد از نماز، آقایانِ مسئولان - وزرا و مسئولانی که از تهران اینجا تشریف آوردند - به ما گفتند ده دقیقه بنشینید برای جمع‌بندی کارها و بحثهایی که برای اقدامات سفر کردند؛ اما ده دقیقه‌ی آنها شد حدود چهل دقیقه! به هر حال، تا تجدید وضو کنیم و بیاییم اینجا، طول کشید.
همین جا من عرض بکنم؛ این سندی که ایشان ذکر کردند، کار بسیار مهمی است. این که گفتند سند ملی نخبگان تدوین شده یا دارد تدوین میشود یا در مراحل تصویب است، برای من خبر خوشی بود. همه‌ی این مشکلاتی که گفته شد، ناشی از فقدان چنین سندی است. ما مسئله‌ی شناسائی نخبه را داریم. پیش از شناسائی نخبه، شناسائی استعداد برتر را داریم که در طول زمان تبدیل به نخبه خواهد شد؛ چون هر صاحب استعداد برتر که نخبه نیست؛ بتدریج به نخبه تبدیل میشود. پس اول شناسائی استعداد برتر است، بعد مسیر این صاحب استعداد برتر به سمت نخبه شدن، بعد رسیدن به نقطه‌ی ثمردهی - که در واقع همان نقطه‌ی نخبه شدن است، که معمولاً در مقطع تحصیلات تکمیلىِ کارشناسی ارشد و دکتری یک چنین چیزی پیش می‌آید و این جوان به نخبه تبدیل میشود - بعد از آن، ادامه‌ی کار نخبه.
امّا آنچه نقطه‌ی مهم‌تر عرض من است، خطاب به جوانهایی است که در سرتاسر کشور فعّالیّتهای فرهنگی را به صورت خودجوش شروع کردند که بحمدالله خیلی هم وسیع شده است. من میخواهم بگویم آن جوانهایی که در تهران، در شهرهای گوناگون، در استانهای مختلف، در خود مشهد، در بسیاری از شهرهای دیگر کار فرهنگی میکنند، با اراده‌ی خودشان، با انگیزه‌ی خودشان ـ کارهای بسیار خوبی هم از آنها ناشی شده است که از بعضی از آنها ما بحمدالله اطّلاع پیدا کردیم ـ کار را هرچه میتوانند به‌طور جدّی دنبال کنند و ادامه بدهند. بدانند که همین گسترش کار فرهنگی در بین جوانهای مؤمن و انقلابی، نقش بسیار زیادی را در پیشرفت این کشور و در ایستادگی ما در مقابل دشمنان این ملّت، ایفا کرده است. علاوه‌ی بر اینها، مَراجع فرهنگی. مَراجع فرهنگی یعنی چه کسانی؟ یعنی علما، اساتید، روشنفکران انقلابی، هنرمندان متعهّد، اینها نگاه نقّادانه خودشان را نسبت به اوضاع فرهنگی کشور همچنان داشته باشند و تذکّر بدهند. البتّه من در مورد تذکّرات، معتقدم باید با منطق محکم و با بیان روشن، نقطه نظرات صحیح را ارائه بدهند. با تهمت‌زنی و جنجال‌آفرینی، بنده موافق نیستم؛ با تکفیر کردن و متهم کردن این و آن، بنده موافق نیستم. اعتقاد من این است که مجموعه‌ی انقلابی کشور ـ که بحمدالله تعداد بی‌شماری از آنها در بین جوانهای ما، در بین صاحب‌نظران ما، اساتید ما، بزرگان ما، تحصیل‌کرده‌های ما حضور دارند ـ میتوانند با منطقِ محکم وارد میدان بشوند، نقّادی کنند. نقاط ضعف را و نقاط منفی را به رخ ما مسئولین بکشانند. گاهی میشود که مسئول، متوجّه نیست چه دارد میگذرد در متن جامعه، امّا آن جوان در متن جامعه است، او میفهمد؛ آن عزم ملّی و مدیریّت جهادی که عرض کردیم در زمینه‌ی فرهنگ، این است.

وظیفهٔ فوری علما، نویسندگان، روشنفکران و دانشجویان در آگاه‌سازی و بسیج ملت‌ها

… مسلمان بدانند که آنان نیز به اندازه‌ى دولتها نزد خدا و نزد تاریخ مسئولند. شما میتوانید دولتها را به مقاومت در برابر فشارهاى استکبارى وادار، و آنان را در این راه کمک کنید؛ و میتوانید براى دولتهایى که به این وظیفه‌ى حتمى پشت پا میزنند، خطرى بزرگ بیافرینید. شما علماى اسلام و نویسندگان و روشنفکران و دانشجویان کشورهاى اسلامى وظایف فورى‌ترى دارید. شما میتوانید ملّتها را از عظمت مصیبتى که آمریکا و اسرائیل براى جهان اسلام تدارک مى‌بینند، آگاه کنید و نیروى عظیم ملّى را براى مقابله با آن بسیج نمایید. دولتهایى که خود را براى همراهى با این خیانت آماده میکنند، باید خطر خشم ملّتهاى خود را دریابند.

معرفی چهره‌های مستعد خارج از کادرهای اصلی نظام در ادب و هنر و علم

در مقوله‌ى ادب و هنر، یکى از کارهایى که امروز تلویزیون متعهّد است ــ که من این را دارم اوّل‌بار به شما میگویم و دنبال آن باشید ــ برجسته کردن چهره‌هاى اسلامىِ معاصر کارآمد است. الان شما ملاحظه کنید در این مجموعه‌ى نظام و بیرون از کادرهاى اصلى نظام یا در داخل این کادرها ــ چهره‌هایى که در داخل کادرهاى اصلى‌اند، خب غالباً مطرحند و خبرشان گفته میشود، مسائلشان گفته میشود ــ آن چهره‌هاى درجه‌ى دو، درجه‌ى سه، آنهایى که از کادرهاى اصلى خارجند، آدمهاى باشعور، داراى استعدادها و لیاقتهاى بالا، هوشمند در ادبیّات، در هنر، در علم، در مسائل اجتماعى آدمهایى داریم؛ اینها را مطرح کنید. یکى از کارهاى تلویزیون باید این باشد که اینها را مطرح کند.

وظیفهٔ روشنفکران و نویسندگان در بیدار کردن افکار عمومی و آمادگی دانشجویان و جوانان

… استکبارىِ استکبار تمامى ندارد. باید اینجا شما حرکت قاطعى بکنید، باید تصمیم‌گیرىِ قطعى بکنید. این اجتماع در تهران، اجتماع مبارکى میتواند باشد. به‌ دست شما است؛ تصمیم‌گیرى کنید، پارلمان‌ها بروند براى سرنوشت فلسطین بنشینند تصمیم‌گیرى کنند و از دولتها بخواهند؛ روشنفکران و نویسندگان بنویسند و افکار عمومى را بیدار کنند؛ دانشجویان و جوانان آماده باشند تا با صداى بلند خواست ملّتها را اعلام بکنند.

شناسایی و پرورش استعدادهای درخشان سپاه برای اهداف انقلاب

… مردان خدا را در چنبر کمند خود بگیرد و ارزشهاى بدلى و دروغین را به‌ جاى اصالتها بنشاند. توصیه‌ى اینجانب این است که نسبت به وضعیّت اخلاقى و تربیتىِ همه‌ى افراد و نیز خانواده‌هاى فداکار آنان همّت گماشته شود و از روشهاى کارآمد هنرى در این مورد استفاده شود. در مجموعه‌ى عظیم سپاه استعدادهاى درخشان در جنبه‌هاى گوناگون هست که باید شناسایى و پرورش داده شود و این گنجینه‌هاى انسانى در راه هدفهاى والاى انقلاب به کار افتد.