رفتن به محتوای اصلی

محرومان

نام‌های دیگر: محرومین، قشرهای محروم

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

قشرهای کم‌برخوردار جامعه و وظیفهٔ نظام و مسئولان در قبال آنان.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:سخنرانی در جمع دانشجویان و طلاب (مخالفت روحانیت با انقلاب سفید)— ۱۳۴۳/۰۱/۲۱

سیر زمانی

از ۱۳۴۳ تا ۱۳۶۷
۱۳۴۳۱۳۶۷

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

تعریف در کلام رهبر

امروز کشوری که غیر متعهد است، ایران است. یک کشور دیگر پیدا نمی‌کنید که غیر متعهد به معنای واقعی‌اش باشد و این به برکت این زاغه‌نشینان، این قشر محروم توده بوده است. آن که این همه جوان را داد این قشر محروم است. بیایند بشمرند، چند نفر از آن مرفه‌ها، چند نفر از آنهایی که حالا نشستند و بدگویی می‌کنند برای جمهوری اسلام، از آنها چند نفر رفتند به جبهه؟ آنها چند تا شهید دادند؟ اگر یکی پیدا کردید! مگر آن یکی از آنها منفصل شده باشد، ممکن است، ممکن است که یک نفر از آن خانه مرفه‌اش منفصل شده باشد و حزب الله شده باشد او برود، اما این کم است. هر چه شهید است می‌بینید که مال این قشر محروم است. محروم هم این طور نیست که فقط زاغه‌نشین محروم باشد، بازاری‌اش محروم است، کارگرش محروم است، کشاورزش محروم است و همه این قشرها محرومند و از همین‌هاست. آنی که الآن در جبهه دارد خدمت می‌کند، از همین قشر است. آنی که آن قدر زحمت دارد می‌کشد برای حفظ کشورش و برای حفظ اسلام، همین قشر هستند، اینها آقای ما هستند، اینها به ما منت دارند، با اینها با کمال تواضع رفتار کنید.

شاهدها (۱۴۴ پاراگراف)

رایگان شدن آب و برق برای فقرا و بی‌بضاعت‌ها

هر چه زودتر باید مشکل مسکن برای بی‌خانمانها و فقرای ایران حل گردد؛ و برای هر خانواده، مسکن مورد نیازشان تامین شود، آب و برق برای فقرا و بی‌بضاعتها باید مجانی گردد.

صرف اموال مصادره‌شده در مسکن و کار مستمندان

شورای انقلاب اسلامی به موجب این مکتوب ماموریت دارد که تمام اموال منقول و غیر منقول سلسله پهلوی و شاخه‌ها و عمال و مربوطین به این سلسله را که در طول مدت سلطه غیر قانونی از بیت المال مسلمین اختلاس نموده‌اند، به نفع مستمندان و کارگران و کارمندان ضعیف مصادره نمایند و منقولات آن در بانکها با شماره‌ای به اسم شورای انقلاب یا اسم این جانب سپرده شود و غیر منقول- از قبیل مستغلات و اراضی- ثبت و مضبوط شود تا به نفع مستمندان از هر طبقه صرف گردد در ایجاد مسکن و کار و غیر ذلک. به جمیع کمیته‌های انقلاب اسلامی در سراسر کشور دستور می‌دهم که آنچه از این غنایم به دست آورده‌اند در بانک با شماره معلوم بسپرند. و به دولت ابلاغ نمایید که این غنایم، مربوط به دولت نیست و امرش با شورای انقلاب است، و آنچه مامورین دولت به دست آورده‌اند یا …

بهبود وضع طبقات محروم و آسیب‌دیدگان مبارزات، حساس‌ترین وظیفهٔ دولت آینده

… جلوگیری قاطعانه از هدر رفتن مخازن کشور مخصوصاً نفت و فروش آن به قیمت عادلانه و صرف پول آن در تجدید حیات اقتصادی و نیازهای فوری و ضروری مردم و دهها وظایف سنگین و خطیر که دولت آینده با آن روبه است و جز با گذشت و فداکاری و صداقت و همکاری عمومی امکانپذیر نیست. حساستر از همه، بهبود بخشیدن به وضع طبقات محروم بخصوص آسیب دیدگان در طول مبارزات اخیر، آماده کردن فوری کلیه مراکز علمی و فرهنگی از مدارس تا دانشگاهها برای شروع تحصیلات، تصفیه سریع ارتش از عناصر خائن و بازگرداندن استقلال ارتش، جلوگیری از ورود کالاهای تجملی، تشویق و کمکهای فوری برای توسعه کشاورزی و دامداری.

بازپس دادن حقوق خورده‌شدهٔ محرومان از مالکان بزرگ

… دولت را به میان کشیم و زمینها و صنایع را به دست مردم نسپاریم. در مورد ملی کردن، وضع در ایران به صورتی بوده است که حقوق کارگران و رعایا را سرمایه داران بزرگ و مالکین بزرگ برده‌اند و امروز هم دارند می‌برند. بدین جهت آنان مالک کارخانه‌ها و زمینهای خود نیستند. ما همه آنان را پای میز محاکمه می‌کشیم و ما یملک و سرمایه آنان را مورد بررسی قرار می‌دهیم و حقوق حقه مردم محروم را که عمری است مالکین بزرگ و سرمایه داران بزرگ خورده‌اند به محرومین بازپس می‌دهیم. و در این صورت است که نه اختیار را از آنان سلب کرده‌ایم و نه کسی حق دیگران را می‌تواند بخورد و نه کسی زندگی‌اش با اشکال کمبود مالی مواجه خواهد شد.

صرف درآمد کشور برای نیازمندان و فقیران

جواب: نظر ما این است که دست خائنین به این مملکت را کوتاه کنیم و درآمد مملکت را صرف محتاجان و فقرای آن و مصالح ملت کنیم و حکومت جائرانه پهلوی را بر هم زنیم و یک رژیم بر پایه عدالت و دمکراسی حقیقی که ضامن آزادی و استقلال مملکت باشد به وجود بیاوریم.

رفاه تنها برای وابستگان و رنج زاغه‌نشینان تهران در تهیهٔ آب

… طور شرایط هستند که بعضی‌شان منزلهایشان در یک گودالی واقع هست که باید تا لب خیابان که می‌خواهد بیاید،- نمی‌دانم- پنجاه تا، صد تا (خیلی زیاد نوشته بود من یادم نیست الآن) باید پله طی بکنند تا بیایند به لب خیابان، آنجا یک جایی که شیر آب است بیایند آب بردارند. این زن بیچاره‌ای که می‌خواهد برای بچه‌هایش آب ببرد، باید کوزه را بردارد از این گودال در این زمستان، در این برف، در این سرما بردارد، از این پله‌ها برود بالا برسد به خیابان به آن شیر آب و یک کوزه آب را پر کند و ببرد برای بچه‌هایش! زندگی، خیال نکنید که حالا زندگی ایرانی‌ها مرفه است، آن طوری که در بوقهایشان می‌گویند. یک دسته خاصی‌ هستند که یا نورچشمیها هستند یا اشخاصی هستند که وابسته‌اند؛ اینها هستند که یک قدری مرفه هستند، باقی مردم این طور نیست. خود تهران این طور است که بیست- سی محله دارد این طور اشخاص ضعفا. همینهایی که در دهات مشغول زراعت بودند، زراعتشان را به اسم «اصلاحات ارضی» به هم زدند؛ دیدند که نمی‌توانند زندگی کنند آنجا، کوچ کردند بیچاره‌ها آمدند به اطراف تهران برای اینکه با کاری با- نمی‌دانم- …

فقر و نبود پزشک و درمانگاه در روستاهای خوزستان

… که کشتیرانی توی آن می‌شود، زمین، تا چشم می‌کنی زمین افتاده و هیچ زراعت ندارد؛ من توی ذهنم آمد که شاید خاک این لیاقت زراعت ندارد. یک جایی پیاده شدیم. من رفتم خاک را ... خاک خوب لکن دست خیانت نمی‌گذارد. آب از آنجا دارد هرز می‌رود، زمین هم اینجا افتاده است! و مردم خوزستان برای اینکه بچه‌هایشان را که مریض می‌شوند پیش یک طبیب بروند، طبیب نیست. هیچی ندارند. در دَه تا دِه، بیست تا ده یکوقت می‌بینی یک درمانگاه نیست! تمدن بزرگ این است؟! یک درمانگاه در بیست تا دِه! بعضی جاها درمانگاه، اصلش نیست. طبیب نمی‌دانند چی است. در روزنامه‌های خودشان نوشتند که آب این قدر نیست که این صبح که این بچه از خواب بلند می‌شود و چشمش را به واسطه تراخمی که برای خاطر حکومت فاسدْ این تراخمها هست، …

لزوم سیر شدن گرسنگان با ثروت کشور به جای بخشیدن آن به دیگران

… شخصی من با تو دارم؟ چه کردی؟ به شخص من چه کاری تو داری؟ من با ملت دارم حرف می‌زنم؛ ما درد ملت را داریم، نه درد خودمان را. ما می‌گوییم تو با ملت ما داری چه می‌کنی؛ تو با اسلام ما چه کردی یا چه می‌کنی؛ تو با علمای اسلام ما داری چه می‌کنی. شخصیتی توی کار نیست؛ نزاع ما سر ملت است، سر اسلام است که تو داری تمام مخازن ایران را به باد می‌دهی و به دیگران می‌دهی و ما می‌گوییم: نه، نباید؛ باید مال خودمان باشد؛ گرسنه‌های ما باید سیر بشوند. ما حرفمان این است که این برهنه‌ها و گرسنه‌هایی که توی کوچه‌ها دارند می‌گردند و هیچ چیز ندارند و گرفتار هستند، این رعیتهایی که به اصطلاح خودتان با اصلاح ارضی خواستید کاری بکنید، برای امریکا هم کردید آن کار را، و «ماموریت» تان را برای «وطن» تان هم انجام دادید و …

طرح حکومتی عادل که به درد مستمندان برسد نه ثروتمندان

… [متوجه بکنید]؛ آنها هم پی حرف تازه می‌گردند. پیدا بکنید، همه روزه اخبار را [در] دسترس آنها بگذارید بلکه ان شاء الله یک موج زیادی در اینجا پیدا بشود، [موج‌] بزرگی در اینجا پیدا بشود و خود این مطلب کار شما را آسان کند و این سد را از سر راه این مسلمانها بردارد؛ و بعد ان شاء الله مسائل دیگر پیش بیاید و ما ان شاء الله نقشه یک حکومت عادل شریف [را طرح کنیم که‌] به درد این مستمندها برسد، نه اینکه حکومت برای بزرگها باشد و برای دولتمند [ها]؛ حکومتی باشد که به درد این مستمندها، اینهایی که نه آب دارند و نه برق دارند [برسد].

دشواری دسترسی روستاییان به آب آشامیدنی و سختی زندگی ملت

در دهاتی که یک قدری دورتر است، من خودم سر و کار دارم با آن کسانی که اهل آن دهات هستند، که می‌آیند از من اذن می‌گیرند [که‌] یک قدر پول ما باید بدهیم، یک قدر پول، خودشان از خودشان بگذارند، می‌گویند که یک فرسخ راه هست بین آنجایی که آن [آب‌] انباری که آب هست تا آنجایی که این دهی که این بیچاره‌ها هستند، یک فرسخ راه باید بروند آب بیاورند برای خوردن؛ آن وقت پول می‌گیرند یک آب انبار درست می‌کنند که بارانها بیاید اینجا جمع بشود و اینها در وقتی که باران نیست از این آب استفاده کنند. شما نگاه نکنید به این اتومبیلهایی که چهار نفر در تهران سوار می‌شوند و [عیشی‌] می‌کنند؛ نه، یک دسته شان که از خود [دولتمردان‌] هستند، یک دسته شان هم خوب، [از مرفهین هستند]. شما سایر شهرهای ایران و سایر دهات ایران و آنجاهای خود تهران، در این زاغه‌ها، یک نظری به …

بی‌آبی مناطق محروم و ناچاری زنان به آوردن آب از راه دور

خدا می‌داند که مراجعاتی که می‌شود، که یک جزئی‌اش به من مراجعه می‌شود، راجع به اینکه می‌خواهیم فلان جا آب انبار بسازیم، مردمش آب ندارند؛ این زنها از یک فرسخی باید بروند آنجا آب بیاورند. آب ندارند. وقتی آب ندارند، برق دارند؟ آسفالت دارند؟ هیچ چیز ندارند. ملاحظه نکنید که یک تهرانی را، سر و صورتش را، این طرف را درست کنند؛ شما بروید آن طرف تهران را ببینید. شما بروید آن گودالهایی که هست، گودالهای نمی‌دانم کذا و کذا که هست، بروید آنجاها را ببینید چه خبر است. …

محرومیت ملت از آب و برق و دارو و نان به اسم ترقی و پیشرفت

… ایران عقب مانده، و فرهنگ قرآن و اسلام مهجور، و قوانین نقض شود و فساد و فحشا تا اعماق این ماتمسرا که اسمش ایران است کشیده شود تا استعمار نو با خیال راحت به چپاولگری خود ادامه دهد، و عمّال‌ بی‌حیثیت آن بر سر این گورستان به عیش و عشرت و جمع ثروت پایکوبی کنند. باید با راه انداختن سر و صدای کشور مترقی و در بوق و کرنا کردن آن، این کشور بی‌صاحب به عقب رانده شود، و از ضروریات و اولیات یک کشور در حال رشد محروم باشد. باید ملت ایران به اسم ترقی و پیشرفت، از آب و برق و طبیب و دارو و حتی- به اعتراف روزنامه‌های وابسته به دستگاه- بسیاری، از نان و هزینه اولیه زندگی محروم باشند و اگر نَفسی بکشند با سرنیزه صدای آنها را در گلو خفه کنند تا مخازن نفت و سایر معادن ما غارت گردد و برای ملت ایران جز ذلت و خواری و حبس و زجر نباشد.

نبود درمانگاه، دارو، مدرسه و آب سالم در شهرستان‌ها و روستاها

این انقلاب ننگین و خونینِ به اصطلاح سفید، که در یک روز با تانک و مسلسل پانزده هزار مسلمان را- آن طور که معروف است- از پای درآورد، روزگار ملت را سیاهتر ساخت. زندگی دهقانان و زارعین اسیر را بیشتر تباه کرد. اکنون در بسیاری از شهرستانها و اکثر روستاها درمانگاه، دکتر و دارو وجود ندارد. از مدرسه، حمام و آب آشامیدنی سالم خبری نیست و- به حَسَب اعتراف بعضی از مطبوعات- در بعضی از دهات، کودکان معصوم را از گرسنگی به چرا می‌برند ولی دستگاه جبار صدها میلیون تومان از سرمایه این مملکت را صرف جشنهای ننگین می‌کند؛ جشن تولد این و آن، جشن بیست و پنجمین سال سلطنت، جشن تاجگذاری و از همه مصیبتها بالاتر جشن منحوس 2500 ساله شاهنشاهی، که خدا می‌داند چه مصیبت و سیه روزی برای مردم و چه وسیله اخاذی و غارتگری برای عمال استعمار به بار آورده است. بودجه هنگفت و سرسام‌آوری که در این …

سهم دادن به کارگر و زارع فقیر از مالی که از دسترنج آنان است

… یک طیاره از اینجا برود به هلند و گل بیاورد برای یک مهمانی، سیصد هزار تومان کرایه طیاره باشد، اینها چیزهایی است که من شنیده‌ام. من که خودم طیاره چی نبودم که ببینم. اینها چیزهایی است که معروف است و گفته می‌شود. ما تعقل‌ نمی‌کنیم تعیش اینها را، اینها پیشکش شما. مگر شما از بودجه این مملکت، از مال این ملت، از دسترنج این کارگر، از دسترنج این زارع ارتزاق نمی‌کنید؟ شمایی که این قدر دلسوزید برای این زارع، دلسوزید برای این کارگر، یک قدری از این طرفِ خودتان یک خرده بلغزد توی این بیچاره‌ها. این زمستان گذشته، با یک میلیون تومان می‌شد تقریباً نجات داد این بیچاره‌ها را. این یک میلیون تومان مثل یک قطره می‌مانَد نسبت به دریا. خوب یک قدری هم پخش کنید از این چیزهایی که از این ملت به دست آوردید؛ دیگر محتاج به این خرجهای سازمانهای عریض و طویل نیستید؛ …

سید روح‌الله خاتمی، یار و پناه محرومان

… خستگی ناپذیر روحانیت روشن ضمیر در دهه‌های اخیر این مرز و بوم بود. او روشنفکری متدین و مجتهدی بزرگوار، و از خوبان امینی بود که اگر نتوان گفت بی‌نظیر، مسلماً کم نظیر بود. او با گوشت و پوست خود مبارزه را می‌فهمید؛ و سختیهای آن را چون شربتی گوارا می‌نوشید. او یار و پناه محرومان بود. او یک عمر با تحجر و واپسگرایی جنگید؛ و یکی از طرفداران بی‌بدیل اسلام ناب محمدی- صلی الله علیه و آله و سلم- در عصر فریب و خودپرستی بود. او پاک زیست و پاک مرد، و پاک در جوار رحمت ربّش آرمید.

درخواست نجات محرومان از سلطهٔ مستکبران از خدای تعالی

متقابلًا این عید بزرگ اسلامی را به آن جناب و ملت برادر و مسلمان کشورتان تبریک گفته، سعادت و عظمت ملل مسلمان جهان و نجات محرومان را از سلطه مستکبران از خدای تعالی مسالت دارم. و السلام علیکم.

دعا برای نجات محرومان جهان از ظلم مستکبران و استعمارگران

پیام تبریک جنابعالی به مناسبت سومین سالگرد انقلاب اسلامی ملت شریف ایران واصل و موجب تشکر گردید. از خدای تعالی نجات محرومان جهان را از زیر بار ظلم و ستم مستکبران و استعمارگران مسالت دارم.

آبادانی روستاهای محروم‌مانده با همکاری مردم و دستگاه‌های دولتی

… دلسرد کند شما را از جمهوری اسلامی، نقشه است که شما کنار بروید، جمهوری اسلامی را بکوبند و تمام کنند. در صورتی که در این یک سالی که جمهوری اسلامی بوده است، با همه کارشکنیهایی که از همه جا شده است، به قدر طول سلطنت این دو مرد خائن[6] خدمت شده است به این مردم. دهاتی که هیچ نداشتند در طول سلطنت غاصب این دو تا خیانتکار، همه را از همه چیز محروم کرده بودند، الآن در بسیاری از جاها خدمت مشغول شده است و مردم، خود ملت و دستگاههای دولتی و ملی با هم دست به هم گذاشته‌اند و آباد کرده‌اند آنجاها را.

بی‌خانمانی و بیکاری حاشیه‌نشینان شهرها در کنار ذخایر انباشته در بانک‌های خارجی

من از ایشان می‌خواهم که ایشان تماس بگیرند با کارتر، که کارتر به ایشان مُلْتَجی[4] شده است، تماس بگیرند و مسائل را درست بررسی کنند، و اشخاصی را بفرستند مسائل را بررسی کند. اینجا بررسی کند، آنجا بررسی کند. اگر واقعاً آقای پاپ تشخیص دادند که این همه ظلمهایی که به ما شده است، و این همه قتل عامهایی که شده است، و این همه ذخایری که از این ملت ضعیف بردند، ملتی که الآن هم در کنار این شهرها، حتی شهر تهران، نه خانه دارند و نه نان دارند و نه کار دارند، مع ذلک ذخایر ما انبار شده است در بانکهای خارجی به دست ایشان. اگر واقعاً آقای پاپ این مطلب را صحیح می‌داند، یک وقت این است که ایشان نشنیده این مطلب را؛ حالا ما به ایشان اعلام می‌کنیم که مساله این است. اگر با این ترتیب ایشان باز می‌گویند که باید وسائل رفتن اینها را بدون اینکه آن آدم‌ را تحویل بدهند به ما، بدون اینکه حاضر …

عمومیت نابسامانی‌ها در همهٔ مناطق کشور

… منحرف کنند و نگذارند این قانون اساسی بگذرد، و دنبالش هم نگذارند مجلس شورا درست بشود، و ریاست جمهوری و این مملکت متزلزل باشد، و آنها توطئه بکنند، و شما اغفال بشوید. شماها را به راههای دیگر؛ راههای صحیح، اما راههای دست دوم. تمامی مطالبی که شما گفتید صحیح است. نه منطقه شما، همه مناطق این طوری است. یک مملکتی است که پنجاه سال کوشش کردند برای آنکه هم جوانهای ما را عقب نگه دارند و هم فاسد کنند، و هم مملکت ما را به هم بریزند. یک همچو مملکتی خیال نکنید که فقط خُرَّم آبادش این طور است. شما خُرَّم آبادش را می‌بینید. کردستانش هم این طور است. کردستانی‌ها هم همین …

توجه به تفاوت طبقات و مناطقی چون کردستان که در گذشته به آنها نرسیدند

خوب، جمهوری اسلام اگر اسلام نباشد که دیگر جمهوری اسلام معنا ندارد. ما همه فریادمان و همه ملتمان فریادشان این بود که ما اسلام را می‌خواهیم. ما هم الآن تمام کوششمان این است که احکام اسلام را پیاده بکنیم. می‌خواهیم تفاوت ما بین طبقات را، که یکی مثلًا کُرد است در کردستان است به او نرسیدند سابق، یکی فرض کنید که جای دیگر است به او نرسیدند سابق و آقا می‌گویند که کردستان از همه جا عقب تر است.

عزم بر جلوگیری از غارت ثروت‌ها و بی‌نان ماندن فقرا

شما تکلیف الهی دارید. متکی به خدا باشید. متکی به امام زمان- سلام الله علیه- باشید. و شما پیش می‌برید ان شاء الله اگر این وحدت کلمه حفظ بشود، که رمز پیروزی ماست. ما پیشرفت کردیم و به آخر می‌رسانیم. دیگر اجازه نخواهیم داد که ثروتهای ما را ببرند و فقرای ما این طور در کوچه‌ها بخوابند بی‌نان و بی‌آب. و اگر این وحدت کلمه خدای نخواسته از بین برود، دوباره بدانید که آنها هوشمندند: آن روزی که ما وحدت کلمه را از دست دادیم، آنها حمله خواهند کرد و باز یک قلدری را مثل رضا خان یا به اسم او یا دیگری می‌آورند. به هر رژیمی که باشد می‌آورند سرِ کار. باز همان معانی است …

وعدهٔ بهبود شرایط زندگی محرومان

… نشان می‌دهد که مردم به قدر کافی افکار ما را درک کرده و متوجه آینده شده‌اند. همین حمایت، ضمناً ثابت می‌کند که این ملت- که سعی کردند آن را از مذهب به وسیله وسوسه‌های مادی دور سازند- خوشوقت است که بار دیگر در راهِ آسمانی قدم نهد و روح واقعی خود را بازیابد. ما با حیف و میل مبارزه خواهیم کرد، ثروتهایی را که عده معدودی استفاده جو ربوده‌اند باز خواهیم گرفت، شرایط زندگی افراد محروم را بهبود خواهیم بخشید، و ملت را در راه شرافت و فداکاری و به سوی ساختمان یک جامعه آزاد و نوین رهبری خواهیم کرد.

وعدهٔ پاسخ مثبت به نیازهای مردم محروم

… اقتصادی عوض خواهد شد و یک اقتصاد صحیح و سالم ما عرضه می‌کنیم و الآن اینها اقتصاد ما را ورشکست کرده و از بین برده‌اند. اینها خرجهایی کرده‌اند که خلاف مصلحت بوده است، دزدیهایی کرده‌اند که خیانت بوده است و برای حفظ خود به اشخاصی پولهایی بسیار گزاف داده است. ما تمام اینها را از بین می‌بریم و اطمینان داریم که دیگر اقتصادی عقب مانده نخواهیم داشت و به نیازهای مردم محروممان جواب مثبت خواهیم داد.