راجع به اینکه در همه جا باید یک اصلاحاتی بشود، ما میدانیم که همه مناطق را اینها عقب نگه داشتند از همه چیزهایی که باید ایرانیها برخوردار باشند. نگذاشتند این طور بشود. نه آب هست؛ نه برق هست؛ نه اسفالت هست؛ نه چیزی. و این هم اختصاص به شما ندارد. شما بروید تهران، طرف جنوب، آن محلههای زیادی که الآن در تهران هست، زاغهنشینها، شما باز یک خانهای دارید، شما بروید تهران ملاحظه کنید، اینها یک عده زیادی، یک محلههایی که شاید حدود سی تا محله است، الآن در همین اطراف تهران، نه بیرونها، متصل، همه متصل تهران، در این گودالها زندگی میکنند! نه خانه دارند؛ نه آب دارند؛ نه برق دارند. اینها باید زنهایشان بیچارهها از پنجاه پله، آن طور که به من نقل کردهاند، پنجاه پله، شصت پله، یا بیشتر، بروند بالا تا برسند به یک شیر آبی؛ یک کوزه آب کنند بیاورند برای بچههایشان. مساله این طور نیست که شما خیال کنید الآن تهران همه کارها [را] درست کرده شاه …
نقش زاغهنشینان در پیروزی و لزوم اقدام دولتها برای آنان
… چه میگویید؟ اینهایی که هیچ چیز ندارند در این امور دخالت کردند. خدا میداند آن روزی که من در تلویزیون دیدم که نمایش میداد این زاغهنشینان تهران را، وقتی پرسید از یکیشان که خوب شما اینجا چه میکنید. گفت ما صبحها که میشود با بچه هامان میرویم به تظاهر. این زاغهنشین بیچاره تظاهر کرده است و این پیروزی را آورده است. دولتها باید برای این زاغهنشین یک کاری بکنند. شماها که کنار نشسته بودید حالا آمدید میخواهید که استفاده کنید. استفادهچیها بروند سراغ کارشان! خداوند ان شاء الله این طبقه را حفظ کند، خداوند شما بانوان عزیز محترم را حفظ کند. خداوند به شما سعادت عنایت کند. شما از قِبَل من به همه بانوان مشهد، که از طرف آنها …
تأثر از زندگی فلاکتبار محلههای زاغهنشین تهران و لزوم به فکر آنان بودن
… کنید خودتان را. نقطه اول این است که خود انسان متحول بشود؛ خود انسان از غربزدگی بیرون بیاید. [آیا] باید حتماً ما وزارتخانههایمان آن طور تشریفات داشته باشد که هر کسی تویش برود خیال کند که در یک جایی غیر از ایران است؟! یک جای دیگری است؟! یک بساط دیگری است؟! از آنجا وقتی بیاید در این زاغهنشینان ما، که یک شب به من نوشته بودند عدد محلههایی که در تهران از اینها هست- چادرنشینها، این زاغهنشینها، این خانههای گلی خیلی خرابه- اینها را به من نوشته بودند که قریب سی تا، یا سی و چند تا محله ما در تهران داریم که از برکت «اصلاحات ارضی» مردم از محالّ خودشان کوچ کردند آمدند اینجا، با این زندگی فلاکتبار دارند زندگی میکنند لکن ندیده بودم. در چند شب پیش از این در همین قم ظاهراً بود- در تلویزیون- که من نگاه کردم نشان دادند. انسان اگر انصاف داشته باشد، یک قدری انصاف داشته باشند، باید چقدر متاثر باشد از اینکه یک جمعیت انسان مُسْلم، انسان، این طور زندگی بکند و ما به فکر اینها نباشیم.
زندگی سخت زاغهنشینان اطراف تهران بدون آب و برق
… یک خانه گلی؛ خودشان با هم دست به هم دادهاند و یک خانه گلی درست کردهاند برای یک عائلهای. اینها چرا اینجا جمع شدهاند؟ برای «اصلاحات ارضی»! اصلاحات ارضی که کردند، مردم در دهات خودشان دیگر نتوانستند بمانند؛ به هم خورد اوضاعشان، نتوانستند در آنجا بمانند. هجوم کردند طرف شهرستانها که بیشترشان طرف تهران آمدند و این بیچارهها حالا آمدهاند در تهران، بسیار ناگوار و سخت زندگی میکنند. همه شان هم، آن چنان جوان نیستند که بتوانند حالا یک حمالی بکنند، بتوانند یک چرخی را پیدا کنند و دور بگردند و چیز بفروشند؛ بسیارشان پیرمردند، پیرزنند، بیچارهاند، ضعیفند؛ و اینها دارند در زاغهها زندگی میکنند. قریب بیشتر از سی مورد به من، برای من نوشته بودند (... نوشتهاش هم پیش من نیست، حافظهاش [را] هم که ندارم) قریب سی مورد یا بیشتر، محلههایی است که در تهران هست از این بیچارهها. در طرف حضرت عبد العظیم، چند تا در طرفِ [جنوب شهر تهران]، حتی در بالای شهر، حتی در …
وضع بدتر زاغهنشینان حاشیهٔ تهران از کردستان و بلوچستان
… در این زاغهها، ببینید که کُردها و عرض کنم بلوچها کارشان بدتر است، یا این زاغهنشینهای اطراف تهران؟ اینهایی که الآن در حاشیه تهران هستند. من اینها را گاهی وقتها در تلویزیون میبینم خانههایشان را نشان میدهند؛ سوراخهایی که از این سوراخها بیرون میآیند! بچههاشان و زندگیشان را، اینها را من باید بگویم خیلی بدتر از کردستان، خیلی بدتر از بلوچستان، در حاشیه تهران هستند.
کاری نکردن رژیمها برای مستضعفان در پنجاه سال و ماندن زاغهنشینان اطراف تهران
… مستضعفین نظر دارد، انسان است که از حال مستضعفین متاثر میشود، پیغمبر اکرم است که از حال مستضعفین متاثر است؛ امیر المومنین- سلام الله علیه- است که از حال مستضعفین در رنج و عذاب است. این رژیمها همه مستضعفین را زیر بار میخواهند بکِشند و از آنها استثمار کنند. آنها دنبال این نیستند که برای مستضعفین کاری بکنند و نکردند. دیدید که پنجاه سال، پنجاه و چند سال، که ما شاهد قضایا بودیم، برای مستضعفین کاری نکردند، باز زاغهنشینان در اطراف تهرانند. و این دولت هم که میخواهد کاری بکند نمیتواند به این زودی. این دولت هم که میخواهد یک خدمتی به مردم بکند نمیگذارند. این اقشار نمیگذارند که دولت توجه داشته باشد به این مسائل، از بس غائله پیش میآورند. هر روز یک غائله پیش میآورند که نبادا مهلت پیدا بکند …
حضور زاغهنشینان در تظاهرات بیتوجه به وضع زندگی خود
آن زاغهنشینهای اطراف تهران که یک دفعه من در تلویزیون دیدم وضعشان را و دیدم روحشان را، که وضعشان. خوب، به مشاهده دیدم که عده زیادی در یک زاغهای، در یک سوراخی، رفت و آمد میکنند. و بعد که پرسید از یکی از آنها که شما چه میکنید، روزها چه میکنید، گفت ما صبح که میشود با بچههایمان راه میافتیم میرویم تظاهرات!- فکر اینکه حالا ما منزلمان این زاغه است و زندگیمان این طوری است، این فکر از سر مردم پریده بود. همه فکر متوجه و متمرکز شده بود در یک جهت، و اینکه این رژیم نباید باشد؛ ما نمیخواهیم اینها را؛ «مرگ بر شاه»؛ و ما جمهوری اسلامی میخواهیم. این رمز بود از برای اینکه شما پیروز شدید. توجه به خودمان نه؛ توجه به مقصد. همه رو به مقصد بودیم. رو به خودمان نبودیم. …
محرومیت محلههای زاغهنشین تهران از آب، برق، مدرسه و درمان
… که مرکز است و همه همتهای دولتهای سابق هم نسبت به مرکز بوده است- و مع الاسف توجه به جاهای دیگر کم بوده است و یا نبوده است- همین تهران را شما تشریف ببرید، قریب سی محله یا بیشتر [را ببینید] که اینها یا چادرنشین هستند یا زاغهنشین هستند و یا حصیرنشین هستند؛ محله حصیرنشینها، زاغهنشینها! از همه مواهب تمدن محرومند؛ آب ندارند، باید بیایند از پلههای زیادی بالا، از آن گودالهایی که منزل دارند، خودشان و بچههایشان باید بیایند بالا، یک کوزه آب از سر خیابان که شیر آب هست ببرند. از اسفالت هیچ خبری نیست، از مریضخانه هیچ خبری نیست، از مدرسه هیچ خبری نیست، برق ندارند، هیچ ندارند. این تهران، که مرکز است و باید از همه جا به قول آنها آبادتر باشد!
زندگی فلاکتبار زاغهنشینان و چادرنشینان در محلههای تهران
… بردند و به غیر دادند؛ به اسم ملی ملت را از آن محروم کردند، و دامدارهای ما از بین رفتند. این دامدارها، این کشاورزها، که در مَحالّ خودشان نتوانستند زندگیشان را ادامه بدهند رو به شهرستانها آوردند که اینجا یک کاری پیدا کنند. اینجا هم کاری صحیح نبوده است. خیر. از قراری که من شنیدهام در خود تهران محلههای بسیاری هست که این محلهها محلههای زاغهنشین، چادرنشین و امثال اینهاست که این بیچارهها در آنجا با وضع فلاکتباری زندگی میکنند.
زندگی خانوادهها در سوراخهایی در اطراف تهران
… بخورند؛ خودشان بدبختی بکشند. شما گمان نکنید که کردستان بدتر از همه جاست. بلوچستان از کردستان میگویند بدتر است. بلوچ میگوید بلوچستان بدتر، شما میگویید کردستان بدتر! هر دو درست میگویید. برای اینکه میبینید قضایا را. میبینید از این بدتر که چیزی نمیشود. و من که اطراف تهران را، از نجف که بودم، به من هی اطلاع دادند، و اینجا هم که آمدم، در تلویزیون چند دفعه تا حالا دیدم، میبینم خوب، دیگر زندگی از این بدتر؟ باید چه بگوییم اسمش را. یک سوراخ! توی این سوراخ آدم میبیند که یک مرد آمد بیرون، یک زن آمد و چند تا بچه آمدند، یک سوراخ! اصلًا بنا بر این بوده است که این طور بکنند. و حالا هم بنا بر این است که نگذارند این نهضت به ثمر برسد؛ برنامههایی که در اسلام هست پیاده بشود. چه کنند که نگذارند، میروند در هر جا که ببینند چند تا گوش هست، آنها به آن میخوانند به اینکه نه، این اسلام بدتر از …