رفتن به محتوای اصلی

شهدا

نام‌های دیگر: شهید، شهدای انقلاب اسلامی، شهدای دانشجو، شهدای امدادگر، شهدای دولت

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

کشته‌شدگان راه خدا و انقلاب و دفاع از کشور و جایگاه و یاد آنان.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در اجتماع اقشار مختلف مردم در مقابل لانه جاسوسی— ۱۳۵۸/۰۹/۰۹

سیر زمانی

از ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۸۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۹همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

چقدر باید کسی نمک‌نشناس و قدرناشناس و از اخلاق انسانی به دور باشد که قدر شهدای کشور خود را نشناسد. شهید یعنی انسانی که سلامت، دنیا، رفاه و بالاتر از همه، حیات خود را کف دست گرفته و رفته است تا از کشور، ناموس و ارزشهای مورد احترام خود و در واقع از یکایک آحاد مردم کشورش دفاع کند. این معنای شهید است. در روایت وارد شده است که: «فوق کلّ برًّ برّ، حتّی یقتل الرّجل فی سبیل‌الله[1] ». بالاتر از هر خوبی، خوبی دیگری قرار داد. بالاتر از برترین انسانهای یک جامعه، انسانهایی برتر قرار دارند. بهترین اعمال در عرف انسانهای متدّین، شامل نماز و عبادات، انفاق، تلاش، کار، تحصیلِ علم، تحقیق و... می‌شود. بالاتر از این اعمال، تا حدِّ معیّنی، کاری هست. آن حد کجاست؟ «حتّی یقتل الرّجل فی سبیل‌الله». جان باختن انسان در راه خدا، سقف نیکی است و بالاتر از این هیچ خیری وجود ندارد. بنده همیشه به پدران و مادران و همسران شهدا؛ یعنی آنان که مصیبت شهید را حس کرده‌اند، این موضوع را عرض می‌کنم که: شهید، خود مصیبتی حس نمی‌کند. شهید غرق در نعمت است. حرکتی انجام می‌دهد و برای جهاد قدم برمی‌دارد. نَفْس این اقدام بزرگترین کاری است که یک انسان می‌کند؛ انسانی که خود را از گرفتاریها، اسارتها و جاذبه‌های کوبنده و شدید مادّی که همه‌ی انسانها را اسیر خود کرده، رها می‌سازد. همه‌ی ما در بند اسارت مادّیاتیم؛ اسیر پول، مقام، خواسته‌های نفسانی، شهوات، نام، زن و فرزند، رفاقت، رودربایستیها و ترس و طمع. اینها قیود اسارت ماست. انسان باید بسیار قوی باشد که از این اسارتها خود را رها کند.
من آخرین عرضم به شما این است: عزیزان! اگر شهیدان عزیزند - که عزیزترینند - اگر برای ما گرامیند - که گرامیترینند - گرامیداشت آنها به معنای این است که ما راهشان را ادامه بدهیم و اهدافشان را دنبال کنیم. دنبال کردن راه آنها یعنی بایستی اهداف جمهوری اسلامی و ارزشهای اسلامی - این پایه‌های مستحکم و این شاخصهای نمایان که میتواند این ملت را به اوج افتخار دنیوی و اخروی برساند - در نظر داشته باشیم و دنبال کنیم. زن و مرد در این جهت یکسانند؛ پسران و دختران شهید، برادران و خواهران شهید و آنهائی که نسبتی با شهید دارند در این جهت یکسانند. هر چه به شهید نزدیکترید، افتخارتان بیشتر و مسئولیت‌تان سنگین‌تر است. کشور مال شماست؛ کشور مال جوانهاست؛ آینده مال شماست. آنهائی که رفتند، رفتند و راهها را گشودند؛ من و شما که ماندیم باید از این راههای گشوده حرکت کنیم و پیش برویم. والّا اگر آنها راه را باز کنند و ما بنشینیم و دست روی دست بگذاریم و تماشا کنیم، این قدرنشناسی و نمکنشناسی است. نمکشناسىِ در قبال شهدا این است که وقتی آنها راه را باز کردند، ما از این راه حرکت کنیم و پیش برویم. این امروز وظیفه‌ی ماست و ملت ایران این وظیفه را انجام میدهد و مسئولین کشور بحمداللَّه به این وظیفه متعهد و پایبندند و شعارهای اسلامی و مبانی و اصول اسلامی برای آنها اصلیترین پرچمها و شعارهاست. ان‌شاءاللَّه این ملت با این عزم، با این روحیه، با این جوان و با این مشعلهای درخشانی که از خون شهیدان برافروخته‌شده و فضا را روشن کرده، خواهد توانست به بلندترین و دورترین آرزوهای خودش برسد.

شاهدها (۱۲ پاراگراف)

راه شهدا خط حاکم بر آیندهٔ تاریخ و حرکت به سوی سعادت بشر با هدایت الهی

مطمئن باشید آن حقیقتی که بر آینده‌ی این تاریخ و این جامعه حکمرانی خواهد کرد، عبارت است از همان خطّ روشنی که سرانگشت شهدا به آن اشاره کرد. آن راهی که شهدا در آن قدم برداشتند و با عمل و فداکارىِ خودشان آن را برای ذهن بشریت امروز -که در ماده و فساد و تباهی و بدبختیهای خودش غرق است- مطرح کردند، خطّ حرکت به سمت سعادت بشریت، با هدایت الهی و با تلاشی برابر جان انسان است. امام شهیدان، بعد از قرنها بنیانگذار و تجدید کننده‌ی این راه بود. این همان خطّی است که سرنوشت ملت ایران، سرنوشت این کشور و سرنوشت این تاریخ به آن متّصل است. نمیتوانند اینها را از هم جدا کنند؛ این را مطمئن باشید؛ «للباطل جولة[1] و للحقّ دولة».[2] ممکن است دشمن …

شایستگی تکریم شهیدان و خضوع در برابر آنان در طلیعهٔ روزهای فجر

در طلیعه‌ی‌ روزهای‌ درخشان‌ فجر از همه‌ چیز شایسته‌تر تکریم‌ شهیدان‌ و خضوع‌ در برابر روح‌ فداکار آنهاست‌، و امسال‌ که‌ با نام‌ سلسله‌ جنبان‌ جهاد و شهادت‌ امیر مؤمنان‌ مزین‌ گردیده‌ همه‌ی‌ روزهای‌ آن‌ روز شهید و آمیخته‌ با یاد شهادت‌ است‌.

مرهون بودن عزت، استقلال و حرکت کشور به سوی شکوفایی به خون شهیدان

عزت‌ و استقلال‌ امروز کشور و حرکت‌ آن‌ به‌ سوی‌ شکوفایی‌ و کمال‌ یکسره‌ باید مرهون‌ خون‌ شهیدان‌ شمرده‌ شود. فداکاری‌ این‌ جوانمردان‌ نامدار زمانه‌ گوهر فروزانی‌ بود که‌ توانست‌ قدر شخصیت‌ امام‌ و عظمت‌ امت‌ را بر جهانیان‌ آشکار کند و به‌ مجاهدت‌ ملت‌ ایران‌ معنا بخشد.

مرهون بودن فتح قله‌ها به عزم و همت شهیدان و نمایش معجزهٔ ایمان و فداکاری

این‌ ملت‌ بزرگ‌ همه‌ی‌ قله‌هایی‌ را که‌ تا امروز فتح‌ کرده‌ و از این‌ پس‌ فتح‌ خواهد کرد مرهون‌ عزم‌ راسخ‌ و همت‌ بلند شهیدان‌ است‌ که‌ به‌ قیمت‌ جان‌ خود صخره‌هایی‌ عظیم‌ را از سر راه‌ وی‌ برداشتند. و معجزه‌ی‌ ایمان‌ و فداکاری‌ را به‌ همه‌ نشان‌ دادند.

زنده ماندن شهیدان در دل و اندیشهٔ ملت به‌رغم نفاق و ناسپاسی تیره‌دلان

خفاشان‌ تیره‌دل‌ بدانند که‌ شهیدان‌ ما همچنان‌ در دل‌ و اندیشه‌ی‌ ما زنده‌اند و غبار نفاق‌ و ناسپاسی‌ آنان‌ نخواهد توانست‌ این‌ ستارگان‌ فروزان‌ را از چشم‌ و دل‌ ما پوشیده‌ بدارد.

آگاهی شهیدان در تشخیص موقعیت کشور و پذیرش مشتاقانهٔ جهاد

در این‌ مجموعه‌ی‌ تابناک‌ درخشنده‌ترین‌ و نفیس‌ترین‌ نگین‌ گرانبها یاد و خاطره‌ شهیدان‌ است‌. آنان‌ جوانان‌ و جوانمردان‌ رشید و پاک‌ سرشتی‌ بودند که‌ با آگاهی‌ و درک‌ والای‌ خود موقعیت‌ حساس‌ کشور را تشخیص‌ دادند و وظیفه‌ی‌ بزرگ‌ جهاد در راه‌ خدا را مشتاقانه‌ پذیرا شدند، هیچ‌ ملتی‌ و کشوری‌ بدون‌ چنین‌ مجاهدتها به‌ عزت‌ و تعالی‌ دست‌ نخواهد یافت‌.

حق ملت به بالیدن به شهیدان و الگو دانستن آنان در تربیت جوانان

هر ملتی‌ که‌ چنین‌ دلاوران‌ آگاه‌ و شجاعی‌ را در دامان‌ خود پرورده‌ باشد حق‌ دارد به‌ آنان‌ ببالد و آنان‌ را الگوی‌ تربیت‌ جوانان‌ خود در همه‌ی‌ دورانها بداند.

نفوذ عطر معنویت و شهادت در شهرها با ورود کاروان شهدا

خیل عظیم کاروان شهدا وقتی وارد شهرها میشود، عطر معنویّت و فضیلت و شهادت را در اعماق فضای آن شهر و آن منطقه نفوذ میدهد. این هم بسیار اهمیت دارد. علاوه بر اینها، شما یک کار نمادین میکنید. این‌که شما از روی جسدِ علی‌الظّاهر پنهان شده‌ی یک شهید، غبارها و خاکها را برطرف میکنید و آن را میآورید سرِ دست میگیرید، یک معنای نمادین و رمزی دارد. معنایش این است که علی‌رغم کسانی که میخواهند …

تقدیم سه هزار شهید دانشجو در دوران جنگ، از جمله نود نفر از این دانشگاه

… که من همین امروز در بین اساتید محترمی که در جلسه حضور داشتند، ناگهان بعضی از این دوستان را دیدم و خاطراتی از همان روزهای ورود امام و نقش اینها در ذهنم زنده شد؛ در جاهایی که نه نام، نه نان و نه شهرت کاذب مطرح بود؛ فقط مجاهدت خالصانه و مخلصانه دیده میشد. بعد هم در دوران جنگ، سه‌هزار شهید دانشجو تقدیم انقلاب و اسلام شد، که از این تعداد، نود نفر متعلّق به دانشگاه شماست. اینها چیزهای کمی نیست؛ اینها خدمات دانشگاه است.

نزدیک کردن آیندهٔ موعود با فدا کردن جان

شما مردم عزیز - بخصوص شما جوانان - هرچه که در صلاح خود، در معرفت و اخلاق و رفتار و کسب صلاحیتها در وجود خودتان بیشتر تلاش کنید، این آینده را نزدیکتر خواهید کرد. اینها دست خود ماست. اگر ما خودمان را به صلاح نزدیک کنیم، آن روز نزدیک خواهد شد؛ همچنان که شهدای ما با فدا کردن جانِ خودشان آن روز را نزدیک کردند. نسلی که برای انقلاب آن فداکاریها را کردند، با فداکاریهای خودشان آن آینده را نزدیکتر کردند. هرچه ما کار خیر و اصلاح درونی و تلاش برای اصلاح جامعه انجام دهیم، آن عاقبت را دائماً نزدیکتر میکنیم.

فداکاری و شهادت مردم در راه ارزش‌های انقلاب

… مؤمن. آن چیزی که توانست این بنای رفیع و این بنای اسلامی را بعد از قرنها در این مملکت استوار کند، چه بود؟ آن عبارت بود از این که ارزشهایی از این قبیل - که عرض کردیم - پایه بنای نظام جدید باشد و زندگی نوینی در این منطقه از عالم براساس این ارزشها به وجود آید. برای اینها مردم فداکاری کردند و جان خود و فرزندانشان را در معرض جهاد فی‌سبیل‌الله و شهادت قرار دادند و بسیاری هم شهید شدند. مردم میدانستند چه میخواهند؛ مردم دنبال این ارزشها بودند. من بعداً عرض خواهم کرد که همه این ارزشها در جامعه قابل تحقّق است و آنچه به‌وسیله نظام اسلامی به‌وجود آمد، آن مقداری بود که هیچ‌کس گمان آن را هم نداشت و تصوّر آن را هم نمیکرد.