حالا من به طور کلّی عرض میکنم: بعضی از آرمانها، آرمانهای کلان نظام جمهوری اسلامیاند، آرمانهای بلندمدّت و میانمدّت هستند و البتّه آرمانهای اساسی هستند که باید به آنها توجّه کرد؛ مثل تشکیل جامعهی اسلامی یا استقرار عدالت اجتماعی یا مسئلهی استقلال، مسئلهی آزادی و مانند اینها؛ اینها آن آرمانهای اساسی است. بعضی از این آرمانها در سطوح خُردتری هستند و در واقع اجزای تشکیل آن آرمانهای سطح بالا محسوب میشوند؛ مثل مثلاً فرض کنید پیشرفت علمی؛ یک آرمان است -یکی از آرمانهای ما قطعاً پیشرفت علمی است- منتها جزئی از مجموعهای است که جامعهی اسلامی را تشکیل خواهد داد یا استقلال ما را مثلاً تشکیل خواهد داد. یا فرض کنید که اقتدار در سیاست خارجی که به معنای بیرون نگه داشتن کشور و نظام سیاسی از شبکهی اقماری قدرتهای مستکبر و نظام سلطه است -اقتدار در سیاست خارجی به این معنا است که در اوّل انقلاب در شعار «نه شرقی، نه غربی» متبلور بود که آن روز یک ابرقدرت شرقی داشتیم که نظام کمونیست و جامعهی کمونیستی دنیا بود، و یک نظام سرمایهداری؛ شعار این بود که جمهوری اسلامی بایستی خودش را از ورود در شبکهی اقماری این قدرتهای بزرگ حفظ کند و حفظ هم کرد بحمدالله- خب این هم یک آرمانی است؛ بایستی این آرمان حفظ بشود و دنبال بشود و تعقیب بشود و روزبهروز برتر بشود. یا خودکفائیِ اقتصادی که در واقع یکی از آرمانهای خُرد نسبت به آن آرمانهای عمده است.سیاست خارجی
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
اصول، جهتگیریها و روابط جمهوری اسلامی با دولتها و ملتهای دیگر.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در اجتماع اقشار مختلف مردم در مقابل لانه جاسوسی— ۱۳۵۸/۰۹/۰۹
سیر زمانی
از ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۴۱۳۵۸۱۴۰۴
روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.
تعریف در کلام رهبر
شاهدها (۲۷۴ پاراگراف)
رعایت اصول اعلامشده و عناوین عزت و حکمت و مصلحت
4 - در امر سیاست خارجی، اصول اعلام شده جمهوری اسلامی و تأکید بر عناوین عزت و حکمت و مصلحت مورد توجه قرار گیرد.دفاع از ملتهای مظلوم و ایستادگی در برابر ابرقدرتها برخاسته از اندیشهٔ بنیانی نظام اسلامی
دفاع شجاعانهی ملت و دولت ایران از مردم مظلوم فلسطین و مواضع و رفتار صریح آنان در حمایت از ملتهای مبارز و به خون نشستهی بوسنی و افغانستان و سودان و لبنان، و مواضع معروف و زبانزد آن در برابر دو ابر قدرت متعارض دیروز یعنی شوروی سابق و آمریکا، و نظر صریح و قاطع آن نسبت به رژیم غصب و ظلم و ترور صهیونی در کشور فلسطین اشغالی و موضع استوار و متقن و شجاعانهی آن در برابر همهی قلدران و زورگویان عالم تا امروز، همه و همه از این اندیشههای بنیانی نظام اسلامی سرچشمه میگیرد.تمایل به رابطهٔ خوب و گسترش روابط با همهٔ دولتهای دنیا
مسأله، مسأله این نیست که ما میخواهیم یا نمیخواهیم مثلاً از روابط با دولتها یا دنیا استفاده کنیم. معلوم است که مایلیم با همه دولتهای دنیا رابطه خوب داشته باشیم. رابطه هم داریم؛ روزبهروز هم به فضل الهی بیشتر خواهیم کرد. یک روز خیال میشد که ما با اروپا روابطمان قطع خواهد شد؛ یک روز خیال میکردند که ما با روسیه هرگز رابطهای برقرار نخواهیم کرد؛ نخیر. امروز میبینید که روابط ما با اروپا گرم است، با آسیا گرم است؛ با کشور روسیه و کشورهای بزرگ دنیا روابط ما، روابط خوبی است. مسأله ما …گسترش روابط با کشورهای آفریقایی سیاست جمهوری اسلامی
سیاست جمهوری اسلامی ایران گسترش روابط با کشورهای آفریقایی است. ارتقاء بیشازپیش روابط تهران ـ نایروبی، امری لازم و مورد تأکید است.تأیید روش دولت در گسترش تماس و عادی کردن روابط با کشورها
در زمینه مسائل خارجی هم، این روشی را که امروز دولت در پیش گرفته است - یعنی در تماس بیشتر بودن با کشورها و عادّی کردن روابط با همه کشورهایی که میتوانیم با آنها ارتباط برقرار کنیم - من تأیید میکنم؛ روش درستی است. در زمینه سیاست خارجی باید سعی کنید که همه در دنیا بدانند که ملت و دولت ایران، انگیزه و هدفش این است که میخواهد با فکر خود، با نیروی خود، با اراده خود، در راه سعادت خود قدم بردارد. این آن چیزی است که ما به عنوان یک ملت دنبالش هستیم. حقّ ملت ما هم هست که در فکر …پرهیز از تشنج و روابط برابر بر پایهٔ منافع کشور و آرامش جهانی
جمهوری اسلامی ثابت کرده است که در پی تشنّج آفرینی در روابط خود با کشورها نیست، و به روابطی برابر که با سه اصل عزت و حکمت و مصلحت، در سیاست خارجی منطبق باشد، علاقمند و پایبند است؛ و ثابت کرده است که در این روابط، منافع مادی و معنوىِ کشور و رعایت مصلحت و عزت ملت عظیمالشأن ایران و صیانت از آرامش و سِلم در فضای سیاسی جهان، شاخص و راهنمای اصلی اوست.روابط با همسایگان و اروپا و گفتگوی برادرانه با کشورهای مسلمان
روابط ما با همسایگان و با دیگر کشورهای جهان - از جمله با کشورهای اروپا - دلیلی گویا و روشن است، و تلاش همیشگی ما برای گفتگوهای برادرانه با کشورهای مسلمان - که بحمداللَّه هم اکنون شاهد نتایج شیرین تعدادی از آنها هستیم - در برابر چشم مردم جهان است؛ لیکن در کنار این همه، شناخت دشمن و هشیاری و سرسختی در برابر آن را نیز دستورالعمل همیشگی خود ساخته و به اغوای شیاطین، فریب نخورده است، و انشاءاللَّه از این پس نیز نخواهد خورد.گسترش روابط با کشورهای آفریقایی، سیاست ثابت ایران پس از انقلاب
ایران اسلامی برای گسترش ارتباطات خود با گینهی بیسائو تمایل دارد. گسترش روابط با کشورهای آفریقایی یک سیاست ثابت ایران در سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران بوده است؛ زیرا دلهای پاکی که در آنجا وجود دارد، مسائل کشور ما را بهخوبی درک میکنند.عدم شتاب در اعزام سفرای ایران به اروپا و عمل بر پایهٔ عزت اسلامی
… اوّل، سفیر آلمان را فعلاً تا مدّتی نباید راه بدهد که به ایران بیاید. بقیه هم که میخواهند به عنوان یک حرکت به اصطلاح آشتیجویانه برگردند، مانعی ندارد. خودشان رفتهاند، خودشان هم برمیگردند. دیدند که رفتنشان هیچ اهمیتی ندارد. اینها میخواهند برگردند، مانعی ندارد؛ اما در رفتن سفرای ایران به کشورهای آنها، هیچ عجلهای نباید بشود. باید سرِ صبر و فرصت ببینند چه چیزی مصلحت است؛ هر چه که عزّت اسلامی اقتضا میکند - همان طور که همیشه گفتهایم - همان گونه عمل کنند.ناچار نبودن ایران به ارتباط با کشوری خاص و یکسان ندیدن دولتها
… ایران هیچ اهمیتی نمیدهد که غرب را به عنوان یک طرفِ تجاری و سیاسی و معاملی خودش نداشته باشد. این طور نیست که خیال کنید ملت ایران، به ارتباط با یک کشور، یا با مجموعهای از کشورها نیاز دارد.البته همه کشورها در دنیا، به نحوی از ارتباط با یکدیگر استفاده میکنند. به یک معنا، همه به نحوی به هم احتیاج دارند - این محلّ بحث ما نیست - اما این که کسی خیال کند ملت ایران یا دولت جمهوری اسلامی ایران، ناچار است با فلان مجموعه از کشورها ارتباط داشته باشد، این خطای فاحش و غلط بزرگی است. امروز هم ما همین حرف را تکرار میکنیم. ما دنیا را به یک چشم نگاه نمیکنیم. ما کشورهای گوناگون را به یک چشم نگاه نمیکنیم. آن دولتهایی که به ملت ایران بدی کردهاند، با آن دولتهایی که به عنوان یک طرف سالم در زمینههای گوناگون مطرح شدهاند، یکسان نیستند.اعلام مکرر نداشتن نظر تعرضآمیز به کشورهای همسایه
بارها دولت، ملت، و همه مسؤولان اعلان کردهاند که جمهوری اسلامی نسبت به کشورهای همسایه، هیچگونه نظر تعرّضآمیزی ندارد. از اوّل انقلاب هم، این ثابت شده است. هجده سال از انقلاب میگذرد، ما تا به حال به چه کسی حمله کردهایم؟ ما کدام تیر را به طرف مرزهای همسایه پرتاب کردهایم؟ به طرف ما تیرها پرتاب شد، امّا در این مدّت، ما جز دفاع از خودمان، هیچ کاری نکردهایم.اصل احترام به مصالح ملت ایران به جای مصالح دولتهای دیگر
ناگهان انقلابی آمد و مردم را بیدار کرد. مردم، این انقلاب را به پیروزی رساندند. حکومتی را خود این مردم به وجود آوردند که حرف اوّلش این است که میگوید، من مصالح این ملت را محترم میشمارم؛ نه مصالح کشورها و دولتهای دیگران را؛ هر کس میخواهد باشد. در باب سیاست خارجی و ارتباط با دنیا، حرف اساسی نظام جمهوری اسلامی، این است دیگر. از این موضع، عصبانیاند. در گذشته، اگر گفته میشد که نفت را به فلان قیمت بفروشید، میگفتند چشم. به فلان کشورها بفروشید، میگفتند چشم. به فلان کشورها نفروشید، میگفتند چشم. کما این که امروز نمونههایش را در اوپک میبینیم. امروز بعضی از کشورها هستند که به خاطر …همکاری بینالمللی کار اصلی و مبارزه کار اضطراری
… مطلبی را برای شما مردم عزیز، به طور کوتاه بیان میکنم. در زمینه مسائل جهانی، جمهوری اسلامی به همکاری بینالمللی معتقد است. ما معتقدیم در دنیا هم اگر میان انسانهای خیرخواه وحدتی وجود داشته باشد، کار دنیا اصلاح خواهد شد. منتها این کار در دنیا، خیلی مشکل است. لذا ما در عرصه بینالملل دو نوع کار داریم. یک کارِ اصلی، که عبارت است از همکاریهای بینالمللی - همکاری با ملتها، با دولتها و تلاشهای مشترک - و یک کار اضطراری، که همان مبارزه است.گسترش روابط جهانی برخلاف خواست آمریکا و اسرائیل برای انزوای ایران
علیرغم میل دشمنان خارجی و علی رغم میل امریکا و اسراییل و آنهایی که نمیتوانند پیشرفت این ملت را ببینند و میخواهند ایران منزوی باشد، ما - به فضل پروردگار - ارتباطمان را در سطح جهان گسترش خواهیم داد. اگر کسانی هم تحت تأثیر امریکا قرار گیرند و بخواهند با جمهوری اسلامی دشمنی کنند، ما باکی نداریم.رد ادعای تبلیغات استکبار دربارهٔ دخالت ایران در امور کشورها
انقلاب اسلامی یک حوزه بزرگتر دارد و آن، حوزه بشریّت و به طور ویژه، حوزه امّت اسلامی و ملتهای مسلمان است. در این حوزه بزرگ، بهخلاف آنچه که تبلیغاتچیهای استکبار خواستهاند به همه بباورانند که ایران در امور داخلی کشورها دخالت میکند، ما ابداً در امور داخلی کشورها دخالتی نمیکنیم و چنین قصد و نیّتی هم نداریم. احتیاجی هم به این نمیبینیم. ما برای اینکه یک کشور مستقل و آباد و یک ملت قوی، شجاع و پیشرو باشیم، هیچ احتیاجی به دخالت در امور ملتهای دیگر نداریم. ملت ما هم یک ملت مبارز است. اما این مبارزهجویی ملت ما، علیه ظلم، تبعیض و تحمیل است. این مبارزهجویی به هیچوجه در راه دخالت در امور کشورهای دیگر نیست. بنابراین، اینکه ما میگوییم «انقلاب یک وجهه بینالمللی و جهانی دارد» به این معنا نیست که انقلاب در امور …دست دوستی ایران به سوی امتهای اسلامی برای وحدت، نه از سر نیاز یا ضعف
چرا؟ چرا باید چنین چیزی پیش بیاید؟ امروز ملت و امّت اسلامی، باید دلهای خود را با هم نزدیک و آشنا کنند. ملت ایران به عنوان ملتی که قدرت و عزّت و عظمت و تواناییهای گوناگون خود را در این پانزده - شانزده سال به اثبات رسانده و صاحب این کشور است، و ما به عنوان مسؤولین این کشور، دستِ دوستی به همه امّتهای اسلامی دادهایم. این دست دوستی، بعد از این هم به سوی آنان دراز است. البته نه به سبب احتیاج به کسی و نه به علّت ضعف؛ بلکه به خاطر وحدت و یکپارچگی دنیای اسلام؛ به خاطر مصلحت مسلمین و امت اسلامی.نداشتن دغدغه در عرصهٔ سیاست جهانی بهسبب موضع فعال ایران
ابتدا عرض کنم که بنده به عنوانِ گرانبارترین مسؤول در نظام جمهوری اسلامی که سنگینی این بار را هم خیلی خوب و با همهی وجود حس میکنم، در عالم سیاست هیچ دغدغهای ندارم. چون امروز، در میدان سیاستْ در دنیا، وضع ما بسیار خوب است و دشمن را دنبال خودمان میکشانیم. ما در موضع فعّالیتیم؛ اما دشمن با همهی حجم و عرض و طولِ عظیم و با تسلّطی که بر دنیای سیاست دارد -و میدانیم- در برابرِ ما در موضع انفعال است. الحمدلله جبههی خودی در دنیای سیاست، بسیار قوی است.ارتباط با کشورهای اسلامی بهعنوان اصلی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی
ارتباط با کشورهای اسلامی، به عنوان یک اصل در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، برای ما دارای اهمّیّت است. امروز، کشور قدرتمند و بزرگ ایران برای افکار اسلامی مأمن و پایگاه مهمّی محسوب میشود و بر همین اساس، ما به برادری میان ملّتهای مسلمان اهمّیّت میدهیم و آن را به مصلحت کشورهای اسلامی میدانیم.رعایت اصول اعلامشدهٔ جمهوری اسلامی در روابط خارجی
۱۲- رعایت اصول اعلامشدهی جمهوری اسلامی در سیاست خارجی و توجه اکید به عناوین عزّت و حکمت و مصلحت در این روابط.حفظ حالت تعرض جمهوری اسلامی بدون لشکرکشی و بر پایهٔ مصلحت
… ». اسلام این است. آن اسلامى که تا چشمش به قدرتى بیفتد رنگش بپرد و دست به سینه ببرد و متواضع شود و «بنده قابل نیستم» بگوید و خودش را کنار بکشد، اسلام نیست. اسلام قرآنى! همان اسلامى که وقتى آمد، انقلاب شد و جمهورى اسلامى به پاشد. ما باید این را نگه داریم. جمهورى اسلامى، حالت تعرض خودش را باید نگه دارد. نمىگویم لشکر کشى کنیم؛ اما باید متعرض بمانیم. هر متعرضى که لشکر کشى نمىکند! مىگویند: «شما که متعرضید، چرا اعلام جهاد نمىکنید؟» مىگویم: «چون مصلحت نمىدانیم.» «با امریکا دشمنید؟» «بله»! «پس چرا جنگ نمىکنید؟ چرا منافع امریکا را در دنیا نمىزنید؟» مىگوییم: «براى اینکه دنبال حکمت و مصلحت خودمان هستم. …حالت تعرض لازمهٔ بقای حرکت اسلامی و نادرستی صرفنظر از آن
این حالت تعرض دشمنانه، لازمهى بقاى حرکت اسلامى در دنیاست. یادتان باشد! از خودمان فقط مایه نمىگذاریم. اگر ما خداى ناکرده، از این حالت صرف نظر کردیم، به این معناست که مایه مىگذاریم و از کیسهى خلیفه مىبخشیم. قضیه این است! این، در دیپلماسى و سیاست خارجى ما، باید ملحوظ باشد. حالا ما با عراق جنگ نداریم، یعنى با عراق صمیمى هستیم!؟ کسى این را باور مىکند!؟ اگر قسم هم بخورید، از شما باور نمىکنند؛ کمااینکه صدام حسین هم اگر قسم بخورد، کسى از او باور نمىکند. صمیمى …ارتباط با ملتهای مسلمان آفریقا از اهداف سیاست خارجی جمهوری اسلامی
ارتباط و همکاری با ملّتهای مسلمان در کشورهای مظلوم و محروم آفریقا، یکی از اهداف سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران است و تحکیم ارتباطات و پیوندهای میان کشورهای اسلامی مسئلهای لازم و مورد تأکید است.اصل بودن ارتباط با دولتها بسته به مصالح نظام
… سالمی با دولتها برخوردار شود. البته رابطه با امریکا مردود است؛ به سبب اینکه آمریکا یک دولت استکباری و متجاوز و ظالم است و با اسلام و جمهوری اسلامی در حال معارضه و محاربه است. ارتباط با رژیم صهیونیستی و نیز ارتباط با رژیم نژادپرست آفریقای جنوبی[2] مردود است؛ اما رابطه با بقیه دولتها، بسته به مصالح نظام جمهوری اسلامی است و اصل برایجاد ارتباط است.نبود انگیزهٔ تجاوز در جمهوری اسلامی با وجود فرصت ورود به خاک عراق
دنیا دید که در دورانى که مرزهاى بین ما و عراق بدون هیچگونه حاجزى[4] رها بود و عراق جاى دیگرى سرگرم بود ــ یا به اشغال کویت سرگرم بود یا به پس دادن مکافات اشغال کویت سرگرم بود ــ اگر ما اندکانگیزهاى براى تعرّض به همسایهها داشتیم، جاى آن بود که وارد مرزهاى عراق بشویم؛ همچنان که هر دولت دیگرى به جاى ما بود، به احتمال زیاد این کار را میکرد، [امّا] ما نکردیم. انگیزههاى تجاوزطلبانه در جمهورى اسلامى نیست.پرهیز آگاهانه از ورود به خاک عراق در زمانی که ممکن بود
ما بر مبناى تفکّرات اسلامى داریم حرکت میکنیم. ما با حکمتِ برخاسته و تراوششدهى از اصول اسلامى داریم مشى میکنیم و کشور را اداره میکنیم. ما نخواستیم آن روزى که میشد وارد سرزمینهاى عراق شد و لااقل تا مناطقى که نزدیک مناطق ما است و داراى عوارض طبیعى هم هست [وارد شویم]. کسانى که اهل نقشهخوانى و اهل مسائل استراتژیکى هستند، خیلى خوب میفهمند که جمهورى اسلامى آن روز چه کارهایى میتوانست بکند و ما نکردیم؛ با علم و آگاهى نکردیم؛ با توجّه [این کارها را] نکردیم.جای خالی فراوان برای ابتکار سیاسی جمهوری اسلامی در مسائل جهانی
و این نظرات شما وزارت خارجه را به جستجوى راههاى جدید میکشاند که این نکته مربوط به وزارت خارجه است: ابتکار. البتّه من قبلاً هم در سالهاى پیش بر روى این مسئله تکیه کردم که ما در زمین مسائل جهانى جاى خالى براى ابتکار سیاسى جمهورى اسلامى را زیاد مشاهده میکنیم. خیلى جاها هست که سیاستهاى جهانى به آنها نمیرسند به دلایلى؛ نه اینکه ناتوانند، بعضىهایشان خیلى هم توانایند، [امّا] دلایلى وجود دارد که نمیرسند. مثلاً فرض کنید یک جا، یک اقدام و یک ابتکار با منافع ابرقدرتها ستیزه دارد. خب یک کشور جهان سوّمى یا یک کشور اروپایى معمولاً نمیکند چنین کارى را؛ به هر ملاحظهاى اقدام نمیکند، [امّا] ما میتوانیم اقدام بکنیم؛ راههاى بازى وجود دارد و اگر یک کشورى اقدام کرد، …مطلوبیت و لزوم رابطه با دیگر کشورها در جهت منافع ملی
رابطه با دیگر کشورها ــ چه اروپایى و چه آسیایى و آفریقایى، و چه کشورهاى پیشرفتهى صنعتى، و چه غیر آنها ــ تا آنجا که به تشخیص مسئولین، در جهت منافع و مصالح کشور و ملّت باشد، براى ما همیشه مطلوب بلکه لازم بوده و هست و مسئولین دولتى موظّف بوده و هستند آن را هوشمندانه و پیگیر تأمین کنند؛ و آنان و همهى ملّت بدانند و میدانند که ایجاد این روابط و تحکیم آن، هیچگونه خدشهاى به اصل «نه شرقى و نه غربى» وارد نمیسازد.پرهیز نمایندگان از غلبهٔ سلیقهٔ شخصی بر سیاست رسمی، حتی با فرض نادرستی آن
[قواعد] کار را رعایت کنید. از جملهى چیزهایى که بسیار مهم است، رعایت سیاستهاى رسمى اعلامشدهى جمهورى اسلامى است در خارج؛ هر جا هستید. مبادا یک سلیقهى شخصى در ذهن شما و عمل شما و زبان شما غلبه کند بر آنچه سیاست اتّخاذشدهى جمهورى اسلامى است. اگر فرض کنیم آن سیاست، سیاست غلطى هم باشد، راه جبران آن غلط، مطمئنّاً این نیست که یک عنصر وابستهى به جمهورى اسلامى آنجا مثلاً در محافل عوام یا خواص، مخالفت خودش را با آن سیاستها اعلام کند. این حاکى از آن خواهد بود که علاوه بر اینکه جمهورى اسلامى سیاست غلط میگیرد، ورشکستگى تشکیلاتى هم دارد؛ این میشود دو عیب. تشکیلات باید منسجم باشد تا مورد اعتماد قرار بگیرد؛ هر تشکیلاتى؛ تشکیلات یک خانواده هم همینجور است؛ باید به هم پیوسته باشیم. یک نظامى که …ثبات مواضع جمهوری اسلامی و محکومیت تجاوز صدام و آمریکا
مواضع ما، مواضع ثابتی است. ما مثل کشورها و دولتهای دیگر، مواضع متغیر نداریم. شنیدید که دولتمردان عزیز و مسؤولان دلسوز و انقلابی و فداکار ما، مواضع جمهوری اسلامی را قاطع بیان کردند. ما تجاوز را، هم از صدام و هم از امریکا، بشدت محکوم میکنیم. ما این ادعاهایی را هم که امروز صدام و امثال او میکنند که ضد امریکا هستند، حرفها و شوخیهای بیمزه و بیتأثیری میدانیم. ما میگوییم اگر شما راست میگویید و ضد امریکایی هستید، بیایید این نظامیهای خودتان را از خاک کشوری که پایگاه مبارزه با امریکا بوده، بیرون ببرید. …اهمیت کار سیاست خارجی و دیپلماسی جمهوری اسلامی
… سیاست خارجى و انقلاب با شما همیشه داشتهایم؛ چه بحثها کردیم با هم، چه حرفها شما گفتید، ما گفتیم، تبادل نظرها کردیم. بنده در زمان حیات مبارک حضرت امام (رضوان الله تعالى علیه) با هیچ دستگاهى از دستگاههاى دولتى این همکارى و اُنسى را که با شماها داشتم نداشتم؛ علّت هم بارها به وسیلهى خود من به شما عرض شده: اهمّیّت کار سیاست خارجى و مسئلهى دیپلماسى جمهورى اسلامى است. من بارها گفتهام ادارهى کشور به دو بخش تقسیم میشود: بخش داخل کشور و بخش خارج کشور؛ خیلى منطقى است دیگر؛ البتّه بخش داخل کشور خصوصیّاتى و پیچیدگىهایى دارد؛ بخش خارج کشور هم خصوصیّات و پیچیدگىهایى ویژهى خود دارد. این بخش دوّم در دستان فعّال مأموران وزارت …