رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

قوهٔ مجریه و هیئت وزیران، وظایف آن و انتظارات از آن.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:سخنرانی در جمع علما و طلاب و اهالی قم (شرایط اسفبار سیاسی- اجتماعی)— ۱۳۴۱/۰۹/۱۱

سیر زمانی

از ۱۳۴۱ تا ۱۳۶۷
۱۳۴۱۱۳۶۷

فقط سال ۱۳۵۷همهٔ سال‌ها

شاهدها (۱۲ پاراگراف)

تضعیف دولت به‌منزلهٔ تضعیف اسلام و لزوم مهلت دادن به آن

… به آنجا. از الآن باید این مسائل حل بشود. البته تدریج هم می‌خواهد؛ تدریج دارد اما شروع می‌کنیم، ما شروع می‌کنیم! البته مهلت هم می‌دهیم به دولت؛ باید مهلت بدهیم. به این حرفهایی که زده می‌شود در اطراف که «چه شد، چه کردید، چه خواهد شد»، به اینها گوش ندهید؛ اینها می‌خواهند تضعیف کنند دولت ما را. تضعیف دولت ما تضعیف اسلام است. دولتْ دولت اسلام است. تضعیف ارتش ما تضعیف اسلام است. تضعیف نکنید. البته تصفیه می‌شود؛ تمام ادارات تصفیه می‌شود، تمام وزارتخانه‌ها تصفیه می‌شود. دزدها بیرون می‌روند، خیانتکارها بیرون می‌روند. لکن همه خیانتکار نیستند؛ امَنا باقی می‌مانند، عزیزند.

لزوم مهلت دادن به دولت و غیرعمدی بودن اشتباه در برخی انتصابات

شما ملت ایران پنجاه و چند سال- آن قدری که جوانهای ما، یک قدری مُسِنهای ما یادشان است یا بیست سال- آنکه همه شما تقریباً یادتان است- صبر بر همه مصایب کردید تا صبرتان تمام شد. یک مقدار هم مهلت بدهید که دولت کار خودش را بکند. البته بعضِ انتصابات، اشتباه بوده است- عمداً نبوده است؛ دولت عمداً خلاف نمی‌کند. بعضِ انتصابات اشتباه بوده است. و همین طور ستاد ارتش- رئیس ستاد- خیانت عمدی نمی‌کند؛ نصب خائن را عمداً، نمی‌کند. اشتباه ممکن است. هر جا اشتباه شد تذکر بدهید؛ تضعیف نکنید. آنهایی که می‌گویند شما باید اینها را تضعیف کنید یا تبلیغاتی می‌کنند که‌ موجب تضعیف است، آنها خائنند؛ آنها می‌خواهند که …

لزوم تأیید دولت برآمده از ارادهٔ مردم و پرهیز از کارشکنی

مثلًا یکی از کمکهایی که از آقایان ساخته است این است که در این پادگانهایی که اینها کسی را می‌گذارند و در شهربانی، در کلانتریها که کسی می‌گذارند تایید کنید. کارشکنی نکنید، این طور نباشد که یک دولتی در مقابل دولت باشد که تضعیف بشود؛ تایید کنید. یک دولتی است که مال خودتان است حالا، مثل دولتهای سابق نیست، دولتی است که مال خود شما هست، دولتی است که منشا از اراده خود شما هست. این را باید تایید کرد نه اینکه هر کاری که آن می‌کند، مقابلش یک چیزی بکنید؛ یا همین طور اگر کسی را تعیین کردند برای کلانتری یا برای ارتش در پادگانها، از او تایید کنید، کارشکنی نکنید. مردم [را] وادار کنید که تایید کنند، مردم را ارشاد کنید که اینها را تایید کنند تا بتوانند رشته امور را به دست بگیرند و این آشفتگیها به آخر برسد. یک مملکت …

وظایف دولت آینده: انتخابات آزاد، محاکمهٔ مجرمان و ترمیم ویرانی‌ها

جواب: ما در اولین زمان لازم برنامه خود را اعلام خواهیم کرد. ولی مهمترین وظیفه دولت آینده این است که هر چه سریعتر شرایط انتخابات آزاد را فراهم کند. از قبیل آزادی مطبوعات به معنی واقعی، ذکر تمامی واقعیات و حقایق و آگاه ساختن مردم به همه مسائل و آشکار نمودن جنایات پشت پرده سلسله پهلوی و تمامی کسانی که در این جنایات با آنان همدست بوده‌اند، محاکمه و مجازات آنان، تا دیگر نتوانند با عوض کردن چهره خود مردم را فریب دهند. و در همین مدت، برگرداندن تمامی ثروتهایی که به وسیله جنایتکاران به خارج کشور منتقل شده است، و آزاد کردن همه زندانیان سیاسی و راهنمایی و تشویق جامعه به فداکاری برای ترمیم ویرانیهای دولتهای گذشته و تلاش صادقانه در جهت ساختن بنای حکومت و جامعه جدید. جلوگیری قاطعانه از هدر رفتن مخازن کشور مخصوصاً نفت و فروش آن به قیمت عادلانه و صرف پول آن در تجدید حیات اقتصادی و نیازهای فوری و ضروری مردم و دهها وظایف سنگین و خطیر که دولت آینده با آن روبه است و جز با گذشت و فداکاری و صداقت و همکاری عمومی امکانپذیر نیست. …

درخواست سرعت بیشتر دولت در پیشبرد کارها و اطمینان به کارمندان

… که این طور نیست که دولت نخواهد برای شما کاری بکند. حتی الامکان می‌خواهند کار بکنند، مشغول هستند. وزیر کار مشغول است به اینکه یک ترتیب صحیحی بدهد لکن تدریج لازم دارد. از کارگرها می‌خواهم که تدریج را حفظ بکنند و ملاحظه بکنند، و مشکلات دولت را در نظر بگیرند. و از دولت می‌خواهم که در کارها یک قدری بیشتر جلو بروند؛ و همین قدری که هست، یک قدری بیشتر جلو بروند و کارها را زودتر درست بکنند. و به کارمندان، هم اطمینان بدهند و هم عمل بکنند. این هم راجع به کارمندان و راجع به دولت.

جدیت شبانه‌روزی دولتمردان و لزوم کمک به آنان

… که هر کدامش صرف وقت لازم دارد. الآن هر یک از این [مقامات‌] دولت که پیش من می‌آیند، وزرا می‌آیند یا رئیس ارتش می‌آید، قَرَنی می‌آید، دیگران می‌آیند، خوب اینها همه‌شان من می‌بینم که عاجزند از اینکه بتوانند به این زودی کار را انجام بدهند؛ و اینها هم حق دارند. این طور نیست که مسامحه می‌کنند، جدیت دارند می‌کنند، مشغولند همه؛ شب و روز مشغولند اینها؛ لکن وضع طوری است که نمی‌شود به این زودی انجام داد. باید کمک کنید به اینها.

لزوم همراهی دولت با کشاورزان

… ندارد، از آنها هم خودداری بکنند. و عمده کار را همان مواد غذایی، عمده کشت را مواد غذایی بکنند که ما احتیاج به خارج ان شاء الله پیدا نکنیم. الآن می‌دانید که ما محتاج به خارجیم راجع به مواد غذایی؛ باید ما خودمان این را جبران بکنیم و این به همت کشاورزان ماست. و البته دولت هم با کشاورزها باید همراهی بکند، و همراهی ان شاء الله می‌کند.

اختیار دولت در روابط اقتصادی و تجاری به تشخیص مصلحت

… حاصل شده است، برای خاطر اینکه این جنایاتی که او کرده است مردم عقیده دارند که به واسطه پشتیبانی‌ای که اجانب به [او] کرده است واقع شده است- ما با شما که همجوار ما هستید و فرسخها بین دو کشور مرز مشترک است، مایلیم که به طور مسالمت‌آمیز، به طور انسانی رفتار کنیم. و البته دولت ما هر طور که مصلحت بداند، در روابط اقتصادی، روابط تجاری و سایر اموری که مربوط به دولت است، عمل خواهد کرد. این دولتْ دولتِ اسلامی و تحت رهبری رهبران اسلام است و هرگز ظلم به غیر، و لو هر چه ضعیف باشد، روا نمی‌دارد و ظلم از غیر، هر چه قوی باشد، تحمل نمی‌کند.

قدردانی از اشتراک مساعی دولت و ملت

من از همه طبقات ملت تشکر می‌کنم. من [از] این اشتراک مساعی که بین دولت ما، بین ملت ما حاصل شده است از ملت تشکر می‌کنم. موفقیت شما مرهون پیوستگی بعضی به بعض است. من از اینکه روحانیون با دانشگاهی، روحانیون با کارکنان نفت، روحانیون با کارکنان هواپیمایی با هم اینجا آمدند و اتصال خودشان را با هم به همین معنا اعلام کرده‌اند تشکر می‌کنم. آقایان روحانیون که در حوزه علمیه قم و در سایر …

نفی قصد رهبر انقلاب برای ریاست دولت

جواب: من نمی‌خواهم ریاست دولت را داشته باشم. و طرز حکومت، حکومت جمهوری است و تکیه به آرای ملت؛ و قانون، قوانین اسلام است. و احزاب آزادند که مخالفت با ما یا با هر چیزی بکنند، مادامی که اقداماتشان مضر به کشور نباشد.

تصمیم دولت آیندهٔ منتخب مردم دربارهٔ تولید، قیمت و قراردادهای نفت

… می‌توان گفت این است که، ما چاههای نفت را نمی‌بندیم، و لکن چوب حراج هم بر آن نمی‌زنیم. ولی کسی هم نمی‌تواند بر ما تحمیل کند که استفاده کردن ما از نفت، فقط باید از طریق فروش آن به دیگران باشد. چرا ما نتوانیم به جای پول نفت، خود آن را در اقتصاد کشور جا بدهیم. و اما در مورد سطح تولید و یا قیمت آن و نیز در مورد قراردادهای بسته شده، دولت آینده که منتخب نمایندگان واقعی مردمند، باید تصمیم بگیرند.

سپردن بررسی مسائل فنی به مسئولان دولت منتخب آینده

- اصلی که غیر قابل تغییر است این است که سیاست خارجی ما باید بر مبنای حفظ آزادی و استقلال کشور و نیز حفظ مصالح و منافع ملت ایران باشد. ولی در خصوص این گونه مسائل، مسئولین فنی دولت منتخب، در آینده آنها را بررسی می‌کنند و دولت تصمیم می‌گیرد.