رفتن به محتوای اصلی

تکریم معلم

توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

بزرگداشت معلم در جامعه و در فرهنگ اسلامی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در دیدار معلّمان نمونه‌‌ى سراسر کشور به مناسبت روز معلّم— ۱۳۷۰/۰۲/۱۲

سیر زمانی

از ۱۳۷۰ تا ۱۳۹۱
۱۳۷۰۱۳۹۱

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

تعریف در کلام رهبر

امروز همه باید احساس تکریم به معلّمین را در فضاى فرهنگى جامعه و در ذهن مردم بیش از پیش تشدید کنند؛ چون تکریم نسبت به معلّم و بزرگداشت معلّم، به ‌معناى واقعى کلمه، آثار بسیار مثبتى را در فرهنگ جامعه و تعلیم ‌و تربیت باقى میگذارد. البتّه لازمه‌ى بزرگداشت ممکن است یک کارهایى و رسیدگى‌هاى گوناگونى از جهات مختلف باشد که آنها هم به نوبه‌ى خود لازم است، لکن آنها بزرگداشت نیست؛ معناى بزرگداشت همین است که در محیط جامعه، هر کسى احساس کند که به معلّم خود و معلّمین، قلباً و روحاً احترام میگذارد و آنها را بزرگ میشمارد. این بزرگ‌ترین مشوّق براى تعلیم و تربیت است؛ همان چیزى که در اسلام هم هست. در اسلام رعایت معلّم هست؛ یعنى هر کسى معلّم خود را رعایت بکند، و کیست در جامعه که معلّمى نداشته باشد؟ این حکم اسلامى براى این است که بازار تعلیم، بازارى رایج باشد نه کاسد؛[2] و معلّمین در کلّ کشور به این، حقّاً و انصافاً احتیاج دارند.

لزوم تشدید تکریم معلم در جامعه و معنای واقعی بزرگداشت او

امروز همه باید احساس تکریم به معلّمین را در فضاى فرهنگى جامعه و در ذهن مردم بیش از پیش تشدید کنند؛ چون تکریم نسبت به معلّم و بزرگداشت معلّم، به ‌معناى واقعى کلمه، آثار بسیار مثبتى را در فرهنگ جامعه و تعلیم ‌و تربیت باقى میگذارد. البتّه لازمه‌ى بزرگداشت ممکن است یک کارهایى و رسیدگى‌هاى گوناگونى از جهات مختلف باشد که آنها هم به نوبه‌ى خود لازم است، لکن آنها بزرگداشت نیست؛ معناى بزرگداشت همین است که در محیط جامعه، هر کسى احساس کند که به معلّم خود و معلّمین، قلباً و روحاً احترام میگذارد و آنها را بزرگ میشمارد. این بزرگ‌ترین مشوّق براى تعلیم و تربیت است؛ همان چیزى که در اسلام هم هست. در اسلام رعایت معلّم هست؛ یعنى هر کسى معلّم خود را رعایت بکند، و کیست در جامعه که معلّمى نداشته باشد؟ این حکم اسلامى براى این است که بازار تعلیم، بازارى رایج باشد نه کاسد؛[2] و معلّمین …

توصیهٔ فرهنگ اسلامی به فروتنی شاگرد در برابر معلم

در فرهنگ اسلامى و آموزشهاى اسلامى ملاحظه کرده‌اید که چقدر رعایت معلّم توصیه شده: شاگرد خودش را در مقابل معلّم کوچک میشمارد و نسبت به او کوچکى میکند؛ و این کوچکى مطلوب است. میدانید با اینکه در اسلام هیچ انسانى در مقابل انسان دیگرى نباید خود را کوچک بکند و تحقیر بکند امّا این از موارد استثنائى است؛ والدین از موارد استثنائى است که انسان خودش را پیش والدین کوچک بکند: وَاخفِض لَهُما جَناحَ الذُّلّ؛[3] خودت را در مقابل پدر و مادرت …

خطاب به عموم مردم برای دانستن قدر و منزلت معلم

… یک مصلح اجتماعی بشود، ممکن است یک دانشمند برجسته بشود، ممکن است یک انسان صالح و والا بشود. همه‌ی این استعدادها در مجموعه‌ی نوجوانان و کودکانی که در اختیار معلم قرار میگیرند، وجود دارد. ما میخواهیم این استعداد را به فعلیت برسانیم؛ ببینید چقدر این کار مهم است. بیشتر خطابم به عامه‌ی مردم ماست، به قشرهای مختلف جامعه‌ی ماست؛ قدر معلم را بدانند، منزلت معلم را بشناسند.

تکریم معلمان به‌معنای عزیز داشتن علم و پیشرفت و انسان

… انسان والا، انسان پیشرو، انسان تربیت شده، انسان باسواد. در واقع این معلمان هستند که ماده اصلىِ درجه اول عالم خلقت را که وجود آن برای همه پیشرفتها و تعالیها - چه مادّی و چه معنوی - شرط اصلی و محوری است، پرداخت میکنند، به ثمر میرسانند و کارآمد میسازند. اگر جامعه معلمان در یک کشور، عزیز و گرامی داشته شوند، این فقط عزیز داشتن یک عدّه از مردم نیست؛ این عزیز داشتن علم و تعالی و پیشرفت است؛ عزیز داشتن انسان است. این که در کشور از معلمان تجلیل میشود، صرفاً لفّاظی و تعارف نیست. معنای این حرفها و این گفتنها این است که فضای عمومی کشور قدر علم و تعلیم و آدم شدن و عالم شدن را بدانند. این حرفها برای این است که کلاس درس، معلم درس و پدید آورنده علم و درس، گرامی داشته شود. …

تکریم دیرینهٔ معلم در محیط اسلامی و افول آن با ورود فرهنگ اروپایی

… مادّى، عکس این است و این به هیچ‌ وجه رعایت نشده، یعنى احترام به معلّم در فرهنگهایى که ما از اروپایى‌ها گرفتیم وجود ندارد. نمیگوییم آنجا در کتابهایشان نوشته‌اند که به معلّم بى‌احترامى کنید؛ نه، امّا عادت و تربیت احترام به معلّم در فرهنگ غربى پیش‌بینى نشده. یک وقتى در یک مجموعه‌اى عرض کردیم[4] که سالهاى متمادى، قرنهاى متمادى، در محیط اسلامى، معلّمین همیشه از شاگردان خودشان احترام و تکریم میدیدند، چند ده سال بعد از آنکه فرهنگ اروپایى وارد کشور شد و دین از علم جدا شد در محیط‌هاى علمى، چقدر اساتید به دست شاگردهایشان کشته شدند براى خاطر نیم نمره، براى خاطر فلان برخورد در کلاس؛ این همان فرهنگ اروپایى است. البتّه امروز خوشبختانه باز برگشت به همان اصالت اسلامى وجود دارد.