پیمانشکنی و همدستی با دشمن در جنگ خندق برای حمله از پشت
… که باید از اینجا بروید؛ کوچ داد اینها را، رفتند از آن منطقه بیرون. تمام امکاناتشان برای مسلمانها ماند.[38] دستۀ دوم، بنینضیر بودند. آنها هم خیانت کردند ـ که داستان خیانتهای اینها مهم است ـ آنها را هم پیغمبر فرمود که مقداری از وسایلتان را بردارید و بروید؛ آنها هم مجبور شدند، رفتند.[39] دستۀ سوم، بنیقریظه بودند که پیغمبر به اینها امان داد، اجازه داد اینها بمانند، اینها را بیرون نکرد، با اینها پیمان بست در جنگ خندق که نگذارند که دشمن ازطرف محلات اینها وارد مدینه بشود. اینها ناجوانمردی کردند، با دشمن پیمان بستند که با آنها به پیغمبر حمله کنند! یعنی نهفقط به پیمانشان با پیغمبر پایدار نماندند، در آن حالی که پیغمبر یک قسمت مدینه را ـ که قابل نفوذ است ـ خندق حفر کرده بود و محلات اینها در طرف دیگری بود که باید آنها مانع میشدند از اینکه دشمن از آنجا بیاید، اینها رفتند با دشمن مذاکره کردند، گفتگو کردند که دشمن و آنها ـ مشترکاً ـ از آنجا وارد مدینه بشوند، از پشت به پیغمبر خنجر بزنند!
محاصره و کشتن مردان جنگی آنان به سبب خیانت بزرگتر
… و از خندق جدا شدند و رفتند بهطرف مکه، پیغمبر برگشت به مدینه ـ همان نزدیک مدینه بود خندق، شاید یکی، دو کیلومتر مثلاً فاصله داشت ـ پیغمبر برگشت مدینه، همان روزی که برگشت، نماز ظهر را خواند، فرمود نماز عصر، جلوی قلعههای بنیقریظه، راه بیفتیم برویم آنجا؛ یعنی حتی یک شب هم معطل نکرد، رفت آنها را محاصره کرد. بیستوپنج روز بین اینها محاصره و درگیری بود. بعد، پیغمبر مردان جنگی اینها را، همه را به قتل رساند، همۀ اینها؛ چون اینها خیانتشان بزرگتر بود، قابل اصلاح نبودند. پیغمبر با اینها برخورد اینطوری کرد؛ یعنی دشمنی یهود را ـ عمدتاً در قضیۀ بنیقریظه، قبلش در قضیۀ بنینضیر، بعدش در قضیۀ یهودیان خیبر[41] ـ پیغمبر از سر مسلمانها با تدبیر، با قدرت، با پیگیری و همراه با اخلاق والای انسانی رفع کرد. یعنی در هیچکدام از این …
پیمانشکنی و همدستی با دشمن در جنگ خندق
… است - لذا پیغمبر فرمود مقداری از وسایلتان را بردارید و بروید؛ اینها هم مجبور شدند و رفتند. دسته سوم بنیقریظه بودند که پیغمبر امان و اجازهشان داد تا بمانند؛ اینها را بیرون نکرد؛ با اینها پیمان بست تا در جنگ خندق نگذارند دشمن از طرف محلاتشان وارد مدینه شود؛ اما اینها ناجوانمردی کردند و با دشمن پیمان بستند تا در کنار آنها به پیغمبر حمله کنند! یعنی نه فقط به پیمانشان با پیغمبر پایدار نماندند، بلکه در آن حالی که پیغمبر یک قسمت مدینه را - که قابل نفوذ بود - خندق حفر کرده بود و محلات اینها در طرف دیگری بود که باید مانع از این میشدند که دشمن از آنجا بیاید، اینها رفتند با دشمن مذاکره و گفتگو کردند تا دشمن و آنها - مشترکاً - از آنجا وارد مدینه شوند و از پشت به پیغمبر خنجر بزنند! پیغمبر در اثنای توطئه اینها، ماجرا را فهمید. محاصره مدینه، قریب یک ماه طول کشیده بود؛ در اواسط این یک ماه بود که اینها این خیانت را کردند. پیغمبر مطّلع شد که اینها چنین تصمیمی گرفتهاند. با یک تدبیر بسیار هوشیارانه، کاری کرد که بین اینها و قریش به هم خورد - …