مشروط کردن شهریه به اشتغال طلاب تنها به فقه و اصول
… اتاق کوچکى بود که اتاق نشستن خود ایشان بود. گفتند دیدیم در باز شد، مرحوم سیّد آمد در حالى که عبا دوشش نیست و دکمههاى قبایش را هم نبسته؛ پیدا است براى نشستن نیامده ــ همینطور ایستاده ــ گفت ما بلند شدیم احترام کردیم، گفت «نه، من داخل نمىآیم؛ خواستم همینقدر بدانید که من این وجوهاتى که میدهم، تقسیمى که میکنم، این مِلک شخصى من است. براى اینکه من قبلاً قرض میکنم و شهریه را میدهم، بعد که وجوهات مىآید، قرضم را اداء میکنم. بنابراین آن وقتى که این شهریه داده میشود، ملک شخصى من است که دارد داده میشود. و من راضى نیستم طلبهاى اىّ اشتغالى[8] جز فقه و اصول داشته باشد که بخواهد شهریه بگیرد وَالّا راضى نیستم شهریه بگیرد.». آسیّدابوالحسن این را گفت و در را بست و رفت! حالا در این فاصلهى آن یک هفته، ده روز، چه کسى رفته بود خدمت ایشان و چه گفته بود، آدم نمیداند. میخواهم عرض بکنم این مال مثلاً پنجاه سال قبل، شصت سال قبل است ــ آسیّد ابوالحسن سال ۶۵ [قمری] فوت شده دیگر، یعنى …
نفی اشکال شرعی بر او بهعنوان فقیه عامل به تکلیف
… [این مسائل] نبود؛ در همان زمان بنده اطّلاع دارم ــ یعنى اطّلاع شخصى نیست، ثبت شده است ــ کسانى بودند از جوانهاى طلبهى نجف که از نجف پا شدند ــ از بیوت مهمّ اهل علم، از بیت صاحب جواهر[11] و مانند اینها، رفتند بغداد، و شعر براى سوسیالیستها گفتند. بر آسیّدابوالحسن که اشکالى وارد نیست؛ خب او یک فقیهى بود، مجتهدى بود، تکلیفش را میدانست، برطبق تکلیفش عمل میکرد؛ اشکال شرعى بر او نیست؛ اشکال بر مجراى امور است. امور اینجورى جریان پیدا کرده.[12] بعد آن وقت شد آنچه شد. یعنى آنجا سى سال تقریباً حکومت ضدّدینى برقرار بود؛ حکومت ضدّدین.