رفتن به محتوای اصلی

استقلال

نام‌های دیگر: استقلال‌طلبی، استقلال تمدنی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

رهایی کشور و ملت از سلطه و وابستگی به قدرت‌های بیگانه در سیاست، اقتصاد و فرهنگ.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در مسجد اعظم قم به‌مناسبت دومین سالگرد شهادت آیت‌الله سیدمصطفی خمینی— ۱۳۵۸/۰۷/۳۰

سیر زمانی

از ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۸۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۸۰همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

امروز در جمهورى اسلامى دو خصوصیّتى که آرزوى همه‌ی ملّتها است، به بهترین وجهى وجود دارد؛ یکى استقلال و یکى آزادى. استقلالِ جمهورى اسلامى در دنیا کم‌نظیر است؛ اگر نگوییم بی‌نظیر. ما کشور بزرگى را می‌شناسیم ‌-کشور صنعتى، کشور قوى، کشور پُرادّعا و داراى پیشرفتهاى گوناگون- که یک معامله کرده و چهار قلم جنس به یکى فروخته، پولش را هم گرفته؛ [امّا] وقتى میخواهد جنس را تحویل بدهد، آمریکایی‌ها از آن طرف دنیا اشاره میکنند که تحویل ندهد؛ این دولت دیگر جرئت نمیکند جنس را تحویل بدهد! [این] کشور، اروپایى هم هست، صنعتى هم هست، پیشرفته هم هست، اگر هم به او بگویید شما مستقل نیستى، رگهاى گردنش میزند بیرون که عجب! شما به ما میگویید یک دولت غیرمستقل؟ما استقلال را درست معنا میکنیم. استقلال، یعنى جمهورى اسلامى؛ یعنى وضعیّتى که ما امروز داریم که هیچ ابرقدرتى، هیچ قدرتى در طول این یازده سال، در هیچ یک از امور و شئون ما نتوانسته کوچک‌ترین چیزى را بر ما تحمیل کند؛ هیچ کشورى این استقلال را ندارد. من میخواهم بگویم حتّى کشورهایى مثل آمریکا هم این استقلال را ندارند. لابد بعضى تعجّب خواهند کرد؛ نه، تعجّب ندارد؛ دولت آمریکا هم وابسته‌ی به سرمایه‌دارهاى صهیونیست بین‌المللى است. اگرچه ممکن است خود آن سرمایه‌دارها از لحاظ ملّیّت، آمریکایى هم باشند، امّا دولتْ وابسته است. اگر یک رئیس‌جمهور در آمریکا، آنجایى که منافع سرمایه‌دارها ایجاب نمیکند، یک قدم کج بردارد ‌-مثل کندى و امثال او - پایش را از دایره بیرون میکنند، پدرش را درمی‌آورند. استقلال، یعنى آنچه امروز در جمهورى اسلامى وجود دارد. هیچ قدرتى، هیچ دولتى، هیچ تشکیلاتى در دنیا نتوانست این نظام را وادار کند به اینکه برخلاف مصالحش و برخلاف آن چیزى که تشخیص میدهد مصلحتش است ‌-همان که مسئولین تشخیص میدهند- قدمى بردارد. این، استقلال.
امّا در مورد آن دو موضوع دیگر؛ یعنى موضوع معلّمى و تعلیم و تربیت، و موضوع کار، من این مطلب را عرض کنم ــ که شاید هشت سال، ده سال قبل از این هم در یک وقتى این صحبت را ما کردیم؛ به گمانم در نماز جمعه بود[2] ــ براى اینکه مردم توجّه کنند که چگونه بایستى تلاش جامعه را جهت‌گیرى کرد. استقلال این‌همه براى یک ملّت مهم است. ملّت مستقل، یعنى ملّتى که اربابهاى آمریکایى یا انگلیسى یا روسى و امثال اینها نمى‌آیند در سرنوشتِ این ملّت دخالت کنند و هر چه را به نفع خودشان هست انجام بدهند، هر چه را به نفع این ملّت است دور بیندازند؛ کشورهایى که مستقل نیستند، این‌جورى هستند. الان نگاه کنید به بعضى از این کشورهایى ــ ما اسم هم که نیاوریم، شما خودتان میفهمید ما کجاها را میگوییم ــ که رؤسایى دارند، اینها گوش‌ به ‌فرمان آمریکا هستند. خب، وقتى رئیس و رؤساى یک ملّتى، یک کشورى، گوش به ‌فرمان آمریکا هستند، اینها در این مملکت چه ‌کار میکنند؟ طبیعى است؛ آن کارهایى که به نفع آمریکا است، در آن کشور تصمیم‌گیرى و اجرا میشود؛ از خرید، از فروش، از تبلیغات، از بالا آوردن، از کنار زدن، عزل، نصب. هر کارى که به نفع آن ارباب است، در آن کشور انجام میگیرد؛ هر کار به نفع مردم است، انجام نمیگیرد؛ استقلال نداشتن یک ملّت چنین مصیبتى است که در زمان رژیم گذشته خب این‌جور بود.
آن اقتصاد، این فرهنگ، و سیاستِ استقلال که پایه و مبناى سیاست نظام جمهورى اسلامى است و شعار اصلى است. استقلال کامل در همه‌جهت؛ یعنى زور را و زورگویى را از هیچ‌کس قبول نکردن و مسائل جهانى را بر طبق معیارهاى خود حل کردن و راه آن را پیمودن. مسئله‌ى فلسطین را ما با معیارهاى خودمان حل میکنیم و بر اساس آن قضاوت میکنیم و نسبت به آن اقدام میکنیم؛ تابع هیچ قدرتى در دنیا نمیشویم. در مسئله‌ى بالکان[7] همین‌جور عمل میکنیم؛ در مسئله‌ى افغانستان در طول هشت سال جنگ با همه‌ى آن عسرتها و سختى‌هایى که آن مسئله براى ما داشت،[8] ایستادیم و همان‌جورى که مبنا و روش اسلامى و دید اسلامى ما بود نسبت به این مسئله، حرکت کردیم. وقتى که این سیاستها مورد نظر باشد و آن مدیریّت وجود داشته باشد، آن‌ وقت کشور، خوب اداره میشود.

شاهدها (۱۲ پاراگراف)

ارضای روح استقلال‌طلبی مردم با انقلاب و تکیه بر اسلام برای کنار زدن تحقیر

… مردم و انقلاب شکوهمند اسلامی، قطع این سلطه بود؛ لذا در همان ایام شما ملاحظه میکنید که شعارهای مردم به مسائل خارجی هم متوجّه بود و علیه امریکا و انگلیس و حامیان شاه و علیه اسرائیل شعار میدادند. در طول زمان، همیشه وجدان عمومی مردم از تسلّط خارجیها متأذّی بود؛ اما این انقلاب عظیم که با مطرح کردن شعارهای اسلامی و برافراشتن پرچم اسلام و بازگشت به دین و هویّت دینی آغاز شد و پیشقراول آن هم مراجع و بزرگان علما بودند، روح استقلال‌طلبی را در مردم اشباع و ارضاء کرد. مردم فهمیدند که با تکیه به اسلام و تمسّک به آن خواهند توانست پوشش تحقیر را کنار بزنند؛ لذا این یکی از جهات مبارزه شد.

شناخته شدن ملت ایران به قربانی نکردن استقلال و شرف ملی برای قدرت‌های استکباری

ملت ما امروز در دنیا به عنوان ملتی که استقلال و شرف ملی و آرمانها و خواستهای خود را قربانی خواستهای قدرتهای استکباری نخواهد کرد، شناخته شده است. از اوّلِ انقلاب اسلامی، آن چیزی که بیش از همه، قدرتهای زیاده‌خواه و سلطه‌طلب دنیا را نسبت به این انقلاب و این نظام حسّاس کرد و به موضعگیری انداخت، همین روحیه بود. احساس کردند این نظام، این حکومت و این ملت، آن حکومت و ملتی نیست که با اشاره یک قدرت بزرگ - چه …

خواست آمریکا برای وابستگی و ضعف نظامی و سیاسی ملت ایران

… متّحد و یکپارچه باشد، مورد رضایت و خوشایند آنها نیست. رضایت آنها در این است که ملت ایران اوّلاً در درون خود اختلاف پیدا کند، یکپارچگی از بین برود و افراد به جان هم بیفتند؛ یک عدّه، عدّه دیگر را به دلیلی؛ و آن عدّه، عدّه اوّل را به دلیل دیگری، نامشروع بدانند؛ ثانیاً کشور به امریکا وابسته شود؛ مثل برخی از کشورهای دیگر در منطقه، که ملتهای بیچاره‌شان بر اثر سوء سیاست حاکمان، به امریکا وابسته‌اند؛ ثالثاً ملت ایران از لحاظ نظامی و سیاسی ضعیف باشد و قدرت دفاع از خود و مرزهایش را نداشته باشد. اگر این طور شد، آن‌گاه رئیس جمهور امریکا از مردم ایران راضی است.

پای‌فشاری ملت و مسئولان بر استقلال‌طلبی و اطمینان به پیروزی

آری، ملّت ایران و مسئولان کشور، راه عدالت‌خواهی و استقلال‌طلبی را آگاهانه انتخاب کرده‌اند و بر آن پای خواهند فشرد و بی‌گمان پیروزی در همه‌ی میدانها از آن مردم حق‌طلب و رشید و آگاه خواهد بود.

تسلط ملت افغانستان بر کار خود راه پایان رنج‌های ناشی از نفوذ بیگانه

… زندگی خود را در کشورهای اروپایی و غیره گذرانده‌اند؛ اینها چه میفهمند درد مردم افغانستان چیست!؟ کسانی باید زمام کار را برعهده داشته باشند که دردشناس باشند؛ برای مردم افغانستان دلسوزی کرده باشند؛ رنجهای مردم را با پوست و گوشت و استخوان خود لمس کرده باشند. افغانستان در بیست‌وپنج سال اخیر هرچه کشیده، از نفوذ خارجیها بوده است. اگر خود این ملت بر کار خود مسلط باشد، این رنجها ان‌شاءاللَّه تمام خواهد شد. از خدای متعال میخواهیم سعادت و نیکروزی را نصیب مردم مسلمان افغانستان کند.

مخالفت مردم افغانستان با مداخلهٔ بیگانگان

… و به پایه‌های اسلامی پایبندند. بنابراین اصول اسلامی برای آنها بسیار مهم است. هر حکومتی که بخواهد برای دلخوشی غربیها و امریکاییها، اسلام و اسلام‌گرایی را کمرنگ کند، بداند که از چشم مردم افغانستان خواهد افتاد. مردم افغانستان، اسلام و استقلال را میخواهند. این مردم، مردمی هستند که با نیروی مداخله‌گر خارجی کنار نمیآیند. ضربه‌ای که شورویها در افغانستان خوردند، از کشورهای اروپای شرقی نخورده بودند. در مجارستان و چکسلواکی و لهستان، شبیه قضیه افغانستان اتّفاق افتاد - یعنی شوروی در آن‌جاها نیروی نظامی وارد کرد - لیکن هیچکدام از این ملتها که آن روز شوروی سابق، نیروی نظامی وارد کشورشان کرد و آن‌جاها را تصرّف نظامی کرد، چنین ضربه‌ای را به شوروی نزده بودند که افغانها زدند. اخیراً هم ملاحظه کردید که افغانها با دستهای نفوذی و مداخله‌های بعضی از کشورهای مداخله‌گرِ دیگر هم برخورد خوب و قاطعی کردند و نشان دادند که از مداخله بیگانگان خوششان نمی‌آید. کسانی که در رأس حکومت قرار خواهند گرفت و بناست اداره افغانستان را برعهده گیرند - منهای این‌که چه کسانی هستند و چگونه کشورشان را اداره خواهند کرد - باید اسلام و استقلال را در افغانستان رعایت کنند تا بتوانند ثبات و امنیت را به این کشور برگردانند.

خواستهٔ مشروع ملت در قطع دخالت بیگانگان و تکیه به دین الهی

موازنه قدرت در دنیا، همه‌اش به یال و کوپال ظاهری و به چهره ابرقدرتی نیست؛ ایستادگی لازم است. ملت ما هم ایستادگی کرد و پیروز شد - هم در انقلاب، هم در جنگ، هم در دوران بعد از جنگ - امروز هم ایستادگی میکند و پیروز میشود. این فشارهایی که شما مشاهده میکنید - فشار تبلیغاتی، سیاسی، اقتصادی، یارگیریهای خائنانه و رذالت‌آمیز از درون کشور به وسیله دشمن - به خاطر این است که ملت ایران طبق آیه شریفه‌ی «قالوا ربّنا اللَّه ثمّ استقاموا»،[3] سخن حق و خواسته‌ی مشروع و منطقی خود را - که در دست گرفتن امور خود و قطع دخالت بیگانگان و تکیه به حکم و دین الهی است - با صدای رسا اعلام کرده و پای آن محکم ایستاده است. اما چه کسی در این خصوص پیروز خواهد شد؟ ملت و ایستادگی اوست که پیروز خواهد شد.

نفی دنباله‌روی کورکورانه و بله‌قربان‌گویی در برابر دولت‌های قوی

… جهانی، غرق و گم بودیم. انقلاب ما را زنده کرد و به ما شخصیت داد. انقلاب به ما آموخت که یک ملت میتواند در اساسی‌ترین مسائل جهانی، سخن و موضعی داشته باشد و آن را با صراحت و بدون توجّه به این‌که قدرتمندان و قلدرهای عالم چه میخواهند، ابراز کند و پای آن بایستد. ارزش یک ملت در جامعه بین‌الملل به این چیزهاست، نه به دنباله‌روی کورکورانه؛ آن هم نه از چیزهای خوب، بلکه از نقاط منفی. برای یک ملت، بله‌قربانگوی دولتهای گردن کلفت‌تر و قویتر و ثروتمندتر بودن، ارزش نیست؛ این را انقلاب به ما داد؛ این به برکت اسلام به ما رسید. امروز هم با قدرتِ تمام، نظام جمهوری اسلامی و ملت ایران در صحنه جهانی به عنوان یک ملت شجاع که در زمینه مسائل گوناگون صاحب ایده‌اند، مطرحند. درعین‌حال ما بیاییم با کمک هنر خود، دائماً از کنار این معنا بساییم، یا آن را به انواع …

توان ایران اسلامی در راه استقلال و آزادی از سلطهٔ بیگانه با عزم ملت

… خود به قانون اساسی که انتخاب رئیس جمهور را حق و تکلیف شما دانسته است پای فشردید. یکبار دیگر بر سرپیچی خود از اراده‌ی مراکز استبکاری و مداخله‌جو اصرار ورزیدید و وسوسه‌ی شیطانی آنان را که میکوشیدند ملت را از حضور درکنار صندوقهای رأی دلسرد کنند، نقش برآب کردید. و بالأخره یکبار دیگر به اثبات رساندید که ایران اسلامی میتواند باتکیه بر عزم ملت خود، راه استقلال و آزادی از چنبره‌ی سلطه‌ی بیگانگان را که درس بزرگ اسلام است تا نقطه‌ی مطلوب بپیماید.

تناسب روحیهٔ استقلال‌طلبی جوان با نظام سیاسی مستقل کشور

… تجربه میکند. این تقارن، تقارن شگفت‌آوری است. این جمعیت عظیم جوان در کشوری زندگی نمیکند که نظام سیاسی آن تابع امریکا و کمپانیهای مالىِ بزرگ جهان و شرکتهای چند ملیتی یا تابع فلان کشور و فلان سیاست است؛ بلکه در کشوری زندگی میکند که نظام سیاسیاش جوان‌پسند است. جوان مایل به استقلال است. جوان طبیعتاً سرش را بالا میگیرد و مایل نیست که اسیر و دنباله‌رو باشد. نظام سیاسی امروز کشور شما، نظامی است که سرش را بالا گرفته، در مقابل هیچ کس آن را خم نکرده و از توپ و تشر امریکاییها و تهدیدهای گوناگون هم در طول این بیست و دو سال لحظه‌ای بیم به دل راه نداده است. کشور ما با یک انقلاب نو و جوان مواجه است؛ لذا به یک سرعت عملِ همراه با برنامه‌ریزىِ صحیح در جهت خودسازی و پیشرفت احتیاج دارد تا بتواند زبان دشمنان را کوتاه کند و حضور خود را - چه از جنبه علمی و چه از جنبه عملی - بر همه آنها تحمیل نماید. با یک مشت انسان از کار …

خدشه در خواست استقلال ملت همان خواست دشمن

… فرهنگی یعنی چه! موج حملات فرهنگی دشمن که ایمان جوانان را هدف قرار داده، حالا به چشمشان می‌آید و ابراز نگرانی میکنند! میبینند در همه‌ی محیطهایی که جوانان حضور دارند، دشمن میخواهد جاپایی از خود به جا بگذارد و عقیده آنها را به انقلاب و دین و امام برگرداند؛ حتّی عدّه‌ای در این‌که این ملت استقلال میخواهد، خدشه میکنند! یعنی درست همان خواست دشمن؛ یعنی تهاجم فرهنگی. مسؤولان کشور این خودآگاهی را لازم دارند تا بدانند دشمن از کجا حمله میکند. اگر فهمیدند، بیدار خواهند بود. آن‌گاه شجاعت و تقوا و پاکدامنىِ آنها به کار این ملت خواهد آمد.

مقایسهٔ استقلال سیاسی امروز با تحمیل بیگانگان در گذشته

… مردم به آنها اعتماد نمیکردند. مرحوم آیةالله کاشانی وارد میدان شد. سابقه این مرد را، علما میشناختند و مردم ایران هم به او ارادت داشتند. او کسی بود که به وسیله قشون غاصبِ مداخله‌گرِ انگلیس در ایران، از کشور تبعید شده بود. شما ببینید آن روز وضع کشور چگونه بود. امروز به استقلال سیاسی ملت ایران نگاه کنید، ببینید هیچ قدرتی در دنیا نمیتواند هیچ‌گونه موضع‌گیریای - حتّی موضعگیری زبانی - را بر دولتمردان ما تحمیل کند؛ اما آن موقع چنین بود که یک دولت بیگانه در دنباله جنگ بین‌الملل دوم - که انگلیسیها و امریکاییها و روسها در زمان حکومت محمد رضای پهلوی از چند طرف وارد کشور ما شده بودند - به خودش جرأت میداد که یک عالم دینی را به خاطر مخالفت با سیاست انگلیس بگیرد و به خارج از کشور تبعید کند! البته قبلاً او را در قلعه فلکالافلاک خرم‌آباد زندانی کردند، که من رفتم آن سلولی را که میگفتند مرحوم آقای کاشانی در آن‌جا زندانی بود، از نزدیک دیدم. وقتی که از تبعید به تهران برگشت، امواج احساسات و ارادت مردم نسبت به این روحانی مجاهد و مبارز، چنان توفانی به …