رفتن به محتوای اصلی

گزینش

نام‌های دیگر: اخراج‌شدگان از کار، گزینش استادان، گزینش استادان و دانشجویان، گزینش افراد، گزینش دانشجو، گزینش در حوزه، گزینش طلاب، گزینش منابع انسانی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

بررسی صلاحیت افراد هنگام پذیرش در دستگاه‌ها، دانشگاه و حوزه.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:سخنرانی در جمع اعضای ستاد انقلاب فرهنگی (اصلاح دانشگاهها)— ۱۳۵۹/۰۴/۱۶

سیر زمانی

از ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۷
۱۳۵۹۱۳۶۷

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۲۱ پاراگراف)

پیگیری دقیق تا دانشگاه مرکز مخالفان نظام نشود

آنچه در این گزارش مذکور است موجب کمال نگرانی است. ما نباید امور دانشگاهها را یک مطلب عادی فرض کنیم، که دانشگاهها ممکن است همه چیز انقلاب را به هم بزنند. لذا لازم است در این مسائل رسیدگی جدی شود. خصوصاً راجع به گزینش اساتید و دانشجویان، مقرر دارید مسائل را با کمال دقت پیگیری نمایند که مبادا خدای نخواسته دانشگاه مرکز تاخت و تاز مخالفین نظام جمهوری اسلامی شود.[1]

نقد سؤال‌های بی‌ربط به اسلام و خجالت‌آور بودن ملاک قرار دادن آن‌ها

… نمی‌کنم، و چون از باب اینکه احتمال آن می‌رفت که عده‌ای در میان آنها نفوذ کرده باشند، صلاح بود که آنها را منحل اعلام کنم تا دوباره با ترتیب بهتری به وجود آیند. بعضی از مسائل گزینش بسیار بد بوده است و احتمال می‌رفت که افراد فاسدی بخواهند ما را از بین ببرند. چون مسائلی از این قبیل که شماره شناسنامه فلانی چند است، یا فلان کس در کجا شهید شده، جزء مسائل اسلامی نیست؛ و در کشور اسلامی عنوان این گونه مطالب به نام مکتب، خجالت‌آور است که اینها ملاک گزینش و اسلامی بودن افراد گردد، و ما جوانانی که به درد اسلام می‌خورند را از کارها بیرون بریزیم.

نقد قرار گرفتن کتاب‌های سؤالات دینی و ایدئولوژی به‌عنوان میزان رد و قبول افراد

اخیراً چند کتاب به عنوان سوالات دینی و ایدئولوژی اسلامی را ملاحظه نمودم و بسیار متاسف شدم از آنچه در این کتابها و جزواتی از این قبیل به اسم اسلام، این دین انسان‌ساز الهی، برای گزینش عمومی مطرح شده است و آنها را میزان رد و قبولی افراد قرار داده‌اند. این نوشته‌ها که مشحون از سوالات غیر مربوط به اسلام و دیانت و احیاناً مستهجن و اسف‌آور است از آنجا که به اسم دیانت اسلام منتشر شده است، از کتب و جزوات انحرافی است که برای حیثیت اسلام و جمهوری اسلامی مضر است، و به وزیر ارشاد توصیه نمودم که امثال این کتب را در …

میزان بودن حال فعلی افراد، جز گروهک‌ها و مفسدان

… منحله، از افراد صالح و متعهد و عاقل و صاحب اخلاق کریمه و فاضل و متوجه به مسائل روز تعیین تا در گزینش افراد صالح، بدون ملاحظه روابط اقدام نمایند، و گزینش زیر نظر آنها. انجام گیرد، و دقت شود تا این افراد، تنگ نظر و تندخو و نیز مسامحه کار و سهل انگار نباشند. و چنانچه قبلًا تذکر داده‌ام میزان در گزینش، حال فعلی افراد است، مگر آنکه از گروهکها و مفسدین باشند، یا حال فعلی آنها مفسده‌جویی و اخلالگری باشد. و اما کسانی که در رژیم سابق به واسطه جو حاکم یا الزام رژیم ستمگر مرتکب بعضی نارواها شده‌اند ولی فعلًا به حال عادی و اخلاق صحیح برگشته‌اند، تندرویهای جاهلانه در حق آنها نشود که این ظلم است و مخالف دستور اسلام، و باید ممنوع اعلام شود.

معیار نبودن سؤال‌های غلط و نامحل اطلاع و عیب نبودن ندانستن آن‌ها

3- از آنجا که بسیاری از سوالهای اسلامی این کتابچه‌ها از مسائل غیر محل اطلاع می‌باشد که شاید فضلا و علمای زحمتکش نیز در جواب آنها عاجز باشند، و نیز بعض آنها غلط و بعضی از سوال و جوابها بر خلاف است، این نحوه سوالات به هیچ وجه معیار در گزینش افراد نیست، و ندانستن آنها برای آنان اشکال و عیبی ندارد. لازم است ستاد محترم، اشخاصی را مامور کند که اگر افرادی، چه به واسطه سوالهای شرعی، که دانستن آنها برای این اشخاص لزوم ندارد، و چه سوالهای ناروایی که به اسلام ارتباط ندارد، از ادارات و یا وزارتخانه‌ها یا دیگر مراکز اخراج شده‌اند و یا به واسطه آن استخدام …

تهیهٔ کتابچه‌های ساده از مسائل شرعی و اعتقادی و آموزش پیش از پرسش

4- ستاد محترم دستور دهد کتابچه‌های مختصری شامل بعضی از مسائل شرعی که محل اطلاع عمومی است، و مسائل اعتقادی که دانستن آنها در اسلام لازم است به طور ساده، بدون معماها که در این کتب و نشریات انحرافی موجود است، و بعضی مسائل مناسب با شغل افراد، با نظارت اشخاص مطلع از احکام اسلام و متوجه به اطراف مسائل سیاسی و اجتماعی تهیه شود و آنها را در دسترس افراد قرار داده، و در صورت احتیاج‌ اشخاص را آموزش دهند، و بدون آموزش، سوال از آنها نشود و میزان رد و قبول، موازین اسلام و انسانی باشد که هدایت جاهلان، منظور نظر اصیل است.

نقد جزوات سؤال و جواب ایدئولوژی و نفی ملاک بودن آن‌ها برای گزینش افراد

می‌شود اینها را از جمله ضلال دانست[1]. سئوالات، بسیار بی‌اساس و بیربط است و حتی بعضاً غیر اسلامی است. این جزوات نمی‌تواند و نباید ملاک گزینش و انتخاب افراد باشد، و اگر بر این اساس عده‌ای رد شدند باید در مورد آنها تجدید نظر بشود. باید این‌ جزوات به سرعت با همکاری همه مسئولان مملکت و قوه قضائیه در جامعه جمع‌آوری بشود. نباید اجازه داد این چنین با مصالح اسلام و مسلمین بازی شود.

لزوم شناسایی افراد و روشن‌شدن سوابقشان در صداوسیما

… به تمام معنا در آن توجه داشته باشید که یک وقت یک فردی نباشد، یک وقت یک فیلمی نباشد، یک وقت فیلمی را به صورتی که خیلی خوب است- مثلًا- داده بشود و بعد وضع را دگرگون بکند. می‌توانند با یک فیلمی یک وضعی را برگردانند، می‌توانند با یک قولی یک مصیبتی ایجاد کنند. بنا بر این، آن چیزی که بر شما هست، یکی افراد است که افراد باید شناسایی بشود، باید معلوم بشود، سوابقشان معلوم بشود. من از اولی که پیروزی انقلاب‌ پیش آمد، این آقایانی که می‌آمدند اینجا راجع به این صحبتها می‌شد، این مطلب را به همه‌شان تذکر می‌دادم که باید این طور باشد.

بررسی سوابق و خانوادهٔ افراد در جایگاه‌های حساس صداوسیما

… چه کارها می‌خواستند انجام بدهند و قبل از آن چه کارها و بعد از آن چه کارها و الآن هم دست بردار نیستند اینها، و لو نمی‌توانند یک کاری بکنند، لکن کافی است که یکی دو نفرشان خودشان را وارد بکنند، یک وقت ببینید که یک انحرافی حاصل شد و از اینها انحراف حاصل شده است. و لهذا، افرادی که در موارد حساس اینجا خصوصاً واقع می‌شوند افرادی باشند که سوابقشان معلوم باشد اینها چکاره بودند در آن وقت، چه کرده‌اند اینها، خانواده اینها چه خانواده‌ای هست، چکاره بودند در آن وقت، کارهایی که در سابق کرده‌اند روی چه زمینه‌ها بوده است. اگر بخواهید شما واقعاً، یک دستگاهی باشد که این دستگاه در خدمت خود کشورتان باشد و بخواهد نجات بدهد این کشور را از آن گرفتاریهایی که در طول تاریخ و خصوصاً، در این پنجاه سال اخیر ما داشتیم و شما داشتید. بخواهید نجات بدهید این ملت را، باید طوری بکنید که افرادی که آنجاهایی که حساس است، بسیار زیاد باید مطالعه کنید رویش و در سایر جاها هم همین طور. علی ایّ حال، یک توجه خاصی در اینجا لازم است که باید بشود و افراد کارشناسی لازم دارید که همه چیزها را، پیچ و مهره‌های همه امور را بتوانند یک عده کارشناس که درست مطالعه کنند و بفهمند، هم در فیلمها و هم در گفتارها و هم در مصاحبه‌ها، همه اینها باید این طور باشد …

به‌کارگیری افراد شناخته‌شده حتی از خویشان و راه ندادن ناشناسان

باید همه، هر یک وزارتخانه خودش را بسیار در تحت نظر بگیرد، کسانی را که می‌شناسد کسانی را که از دوستانش هستند، اگر از فامیلش هم هستند، کسانی که از فامیلش هستند بیاورند در کار. و دیروز خانواده آقای رجایی که اینجا بودند، این پیشنهاد را می‌کردند که آقایان از هر کدام اشخاص را که از خودشان هست، بیاورند در آنجا و از اینجا، از این باک نداشته باشند که بگویند آقایان می‌خواهند رفقای خودشان و فامیل خودشان را وارد کار بکنند؛ این حرفها را اعتنا نکنند. و اشخاصی را که می‌شناسند، اشخاصی را که سابقه‌شان را دارند، بیاورند و اشخاص ناشناس را، اشخاصی که احتمالًا یک چیزی هست، امروز احتمالش منجز است- برای اینکه احتمال، احتمال کشتن یک مسلمی است یا چند تا مسلمان- [راه ندهند.]

شناخت سابقه و وضع خانوادگی و کاری همکاران پیش از انتخاب

باید شما اشخاصی که همکار می‌خواهید قرار بدهید برای خودتان، شناخته باشید از سابق که اینها وضعشان، وضع خانوادگیشان، مسیرشان در دانشگاه اگر بودند، چه طوری بودند؛ در سایر نقاط اگر چنانکه کار کرده‌اند، چه جور کار کرده‌اند؛ اینها را همه در نظر بگیرید، و افراد را برای کمک و دخالت در این امر بزرگ انتخاب کنید. و بعد راجع به طرز عمل شما، باید بنابراین بگذارید که هیچ اعتنا به انتقاداتی که ممکن است حتی به این اسمی که شما انتخاب کردید منحرفین بکنند، هیچ اعتنایی به این مسائل نکنید. همان راهی که دارید همان راه را بروید.

انتخاب افراد نخستین مسئله برای انتشار مجله و روزنامه

… مطبوعات یک راهی می‌رود که طرف چپ دارد می‌رود، یا یک راهی طرف راست دارد می‌رود، از راه مستقیمی که ملت دنبالش هستند- که آن راه اسلام است- منحرف می‌شوند. این از مهمّات [وظایف‌] کسانی است که می‌خواهند یک خدمتی بکنند، و مجله‌ای بیرون بدهند، یا روزنامه‌ای بنویسند. اوّل مساله این است که افراد را انتخاب بکنند. افرادند که می‌توانند اگر یک اشخاص منحرف باشند، بدون اینکه شما توجه داشته باشید، یک وقت توجه کنید که انحراف پیدا شد. و اشخاص‌اند که می‌توانند که انسان را یا به دامن امریکا بکشند یا به دامن شوروی. و این ملتی که آن قدر مجاهده کرده، و آن قدر جوان داده، و آن قدر زحمت کشیده است برای اینکه خارج بشود از این سلطه‌ها، یک وقت می‌بینید راه مجله، راه مطبوعات، راه رادیو و تلویزیون، …

لزوم ارزیابی سابقه، تحصیلات و افکار متصدیان از ابتدا

بنا بر این، این از مسائل مهمی است که در درجه اوّل اهمیت واقع شده است که اشخاصی که اداره می‌کنند یک جایی را، از اوّل ارزیابی بشود که این اشخاص چه کاره بوده‌اند. سابقه‌شان چیست. تحصیلاتشان در کجا بوده. چه جور رویّه‌ای در تحصیلات داشتند. و بعد از انقلاب چه جور وضعیتی اینها داشتند. قبل از انقلاب چه وضعیتی داشتند اینها. افکارشان قبلًا چی بوده. اگر یک کسی افکارش قبلًا منحرف بوده، حالا بیاید به شما ادعا بکند که خیر، من برگشته‌ام، ما باید قبول کنیم، اما نباید او را مجله نویس کنیم. آن دوتا با هم …

بررسی سوابق متقاضیان تدریس و تحصیل با وجود ظاهر اسلامی

البته اینها که ذکر کردید همه‌اش جهات خوبی است؛ لکن یک نکته است که باید به آن توجه بشود و آن اینکه الآن که شما بخواهید دانشگاه را برای پذیرفتن معلم، پذیرفتن شاگرد، مهیا کنید، یک عده زیادی چهره‌هایشان را از آنی که هستند بر می‌گردانند به یک چهره‌های اسلامی، و خودشان را در دانشگاه به عنوان معلم، به عنوان- مثلًا- شاگرد، جا می‌زنند. این را باید یک فکری برایش بکنید. همه مسلمانند و همه متقی، همه با این نهضت اسلامی موافق، لکن سوابقشان را باید الآن ملاحظه کرد؛ یعنی، بنا بر این باشد که یک گروههایی [باشند] برای رسیدگی به سوابق معلمها، به سوابق اینهایی که می‌خواهند مثلًا وارد بشوند، تا دوباره این مرکز تجمع افرادی [نشود] که آنجا بیایند و قضیه تحصیل نباشد و قضیه جهات سیاسی باشد و این طور چیزها. و یک جهت هم اینکه در دانشگاه این مسائلی که قبلًا موجب شد دانشگاه به این فسادی که دیدید کشانده شود، این را یک فکری بکنید برایش که مرکز اشخاص یا گروههایی که می‌خواهند فعالیت گروهی بکنند نباشد. دانشگاه مرکز تحصیل است و مرکز آموزش است و آموختن است؛ نه مرکز اینکه …

تحقیق از سابقهٔ افراد به‌سبب احتمال توبهٔ مصلحتی

… درس اخلاق بگوید که طلاب با اخلاق اسلامی بار بیایند. و اجمالًا من از شما مطمئنم که شما خوب کار می‌کنید و نظرات درستی دارید، لکن در هر کاری اشتباهاتی هم هست. گروههای مختلف به این حوزه نظر دارند؛ چون در دراز مدت می‌توانند کارهایی که ما می‌کنیم به هم بزنند. و اینکه شما در رابطه با سابقه افراد تحقیق می‌کنید کار خوبی است؛ چرا که اگر کسی قبل از انقلاب یا بعد از آن کجروی داشته است و الآن می‌گوید من توبه کرده‌ام، ممکن است این توبه کردن مصلحتی باشد. باید توجه داشت که این افراد، حوزه را فاسد نکنند. و شما همیشه با حضرات مراجع و سایر بزرگان مشورت کنید و از آنها نظر بخواهید و من هم به شما دعا کنم.

منع پرسش از معصیت افراد به‌عنوان خلاف اخلاق اسلامی و شرع

5- تجسس از احوال اشخاص در غیر مفسدین و گروههای خرابکار مطلقاً ممنوع است، و سوال از افراد به اینکه چند معصیت نمودی، چنانچه بنا به بعضی گزارشات این نحوه سوالات می‌شود، مخالف اسلام تجسس‌کننده، معصیت‌کار است. باید در گزینش افراد این نحوه امور خلاف اخلاق اسلامی و خلاف شرع مطهر ممنوع شود.

تکلیف شرعی نهادها در گزینش دقیق، بدون طرد ناصالحان از جامعه

… وارد بشود و یک قدری هم- فرض کنید- که اظهار انقلابی بودن کرد و اظهار اسلام کرد، شما بازی‌ بخورید. باید با دقت افراد را بررسی کنید که مبادا- خدای نخواسته- در بین شما اشخاصی باشند که انجمن اسلامی را به تباهی بکشند و دنبال او صورت اسلام را در دنیا مشوّه کنند. این یک تکلیف شرعی- الهی است برای همه این ارگانهایی که یا به عنوان «انجمن اسلامی» یا به عنوان «کمیته» یا به عنوان «جهاد سازندگی». همه اینها خدمتگزار هستند و به عنوان خدمتگزاری در این کشور دارند خدمت می‌کنند، برای اینکه کشور را از خودشان می‌دانند، لکن توجه به این معنا لازم است که افراد انتخاب بشوند، خصوصاً، در انجمنهای اسلامی که اسم اسلام و انجمن اسلامی روی آن گذاشته شده است. باید درست، با کمال دقت، ملاحظه بشود و اگر فردی یا افرادی را دیدند که سوابق این، آن سوابقی که باید باشد نیست، آنها را وارد نکنند در این انجمنها، نه اینکه آنها را از جامعه طرد بکنند؛ کارهای دیگری جامعه دارد، بروند کارهای دیگر را انجام بدهند. لکن انجمن اسلامی که می‌خواهد بلندگوی اسلام باشد و می‌خواهد در هر جا اسلام را پیاده کند به افرادی که سابقاً، سوابقشان اسلامی نبوده، اطمینان نمی‌توانید شما بکنید.

بررسی سوابق و خانوادهٔ افراد پیش از پذیرش در انجمن

… اسلامی بکند رو به انحراف می‌برد. این یکی از مهمات انجمنهای اسلامی است. شاید مکرر این مطلب به من گفته شده است که در انجمنهای اسلامی اشخاصی هستند که اسلامی نیستند، اشخاصی هستند که به اسم اسلام و صورت اسلام در این انجمنها آمدند و می‌خواهند انحراف ایجاد کنند. این یکی از وظایف انجمنهاست که باید توجه داشته باشند این اشخاصی که در این انجمنها وارد می‌شوند چه جور اشخاصی هستند؛ سوابقشان را، لواحقشان را، خانواده‌شان را، باید بررسی بکنید و آن وقت فرد را بپذیرید. این طور نباشد که شما بدون توجه، یک وقت اشخاصی که انحراف دارند، اشخاصی که تعهد به اسلام ندارند، اشخاصی که با اسلام دشمن هستند، مخالف هستند، اینها وارد بشوند و- خدای نخواسته- اصل انجمن اسلامی را به فساد بکشند و اصل آن ارگانی که این انجمنها برای اصلاح آنها تحقق …

کنار گذاشتن یا دخالت ندادن افراد مخالف موازین در اداره

… همین طور راجع به عکسهایی اگر آن هست. من درست الآن نمی‌توانم بگویم این را. اگر عکسهایی در آن هست، اگر چیزهایی مثلًا درش هست، باز توجه کنید که یک وقت قالب نزنند به شما یک عکسهایی که نباید در مجله شما باشد. و ادامه بدهید همین کار را و دامنه‌اش را توسعه بدهید. و اشخاصی اگر در اداره شما هستند که مخالف این موازین هستند، یا باید کنار گذاشته بشوند؛ و لا اقل حالا شما به آنها کاری نداشته باشید و مسیر خودتان را بروید و آنها را دخالت ندهید در امر خودتان. من دعا می‌کنم که خداوند شما را توفیق بدهد موفق بشوید به این خدمت بزرگ که ما مدتهای طولانی گرفتارش بودیم. و در این کشور ما این جور افراد هستند. توجه دارید که در زمان آن پدر و پسر خصوصاً به سر بانوان ما چه آمد. و به سر آن قشر بزرگی که باید خدمت به اسلام و …

عمل گزینش‌ها به روال اسلامی

بحمد الله تعالی با جدیت و زحمات طاقتفرسای هیات پیگیری، به طور چشمگیری از هرج و مرجها که لازمه هر انقلابی است جلوگیری شده و کسی به خود اجازه نمی‌دهدکه به منازل یا مغازه‌ها تجاوز نماید و بدون مجوز شرعی و قانونی کاری به طور عمد تقریباً انجام نمی‌گیرد و دادگاهها و دادسراها بدون مجوز شرعی عملی انجام نمی‌دهند و گزینشها به روال اسلامی عمل می‌کنند و بالاخره اصول امور با زحمت «ستاد» اصلاح شده است و این جانب از این هیات و زحمات آنان تشکر می‌کنم و چون مسائل به قوه قضاییه مربوط است و جناب آقای نخست وزیر و بعضی از وزرای دیگر به کارهای مهم دیگر باید اشتغال داشته باشند، با قدردانی از آنان با پیشنهاد مذکور موافقت می‌شود.