توقع اعتراض جدی کلیسای کاتولیک به جنایات صهیونیستها در فلسطین
توقّع جدّی ما از دستگاه مسیحیّت کاتولیک این است که به صورت جدّی به جنایات صهیونیستها در فلسطین اعتراض نماید.نامهای دیگر: کلیسای قرون وسطی، کلیسای کاتولیک
نهاد دینی مسیحیت و نقش تاریخی و سیاسی آن، بهویژه در قرون وسطی.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در کنگره بزرگداشت اقبال لاهوری— ۱۳۶۴/۱۲/۱۹
روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.
توقّع جدّی ما از دستگاه مسیحیّت کاتولیک این است که به صورت جدّی به جنایات صهیونیستها در فلسطین اعتراض نماید.… و در رشتههای گوناگون - مثلاً بیولوژی و گیاه شناسی - درس خواندهاند. این علوم، علومی نیست که به روحانیت کاری داشته باشد؛ ولی بههرحال عدّهای از روحانیون مسیحی، دنبال آن رفتهاند. در بین مکتشفین معروف، تعدادی کشیش هستند و مثلاً ریاضی و تاریخ خواندهاند؛ اما کلیسا دارای علمِ دین به صورت مدوّن و عمیق و استدلالی نیست؛ ولی درعینحال، از لحاظ تبلیغی جلو است.آنها بسیاری از فیلمها را ساختهاند که ظاهرش هم نشان نمیدهد؛ اما تبلیغِ مسیحیت است. حتی دوستانِ خودِ ما در تلویزیون، ایام ژانویه و کریسمس که میشود، به مناسبت اینکه عدّهای از هم میهنان ما مسیحی هستند، از روی ملاطفت و یا مثلاً مجامله با آنها، چند فیلم مسیحی و کلیسایی را پخش میکنند. من نگاه کردم، دیدم اغلب اینها تبلیغ کلیساست. آنکه این فیلم …دراین قرنهای اخیر هم در اروپا که دستگاه کلیسا چند قرن بر سیاست و بر حکومتها تسلط داشت؛ نه این که حکومت کند، اعمال نفوذ میکرد با آن وضع ارتجاعی و با آن وضع بینشهای غلط و تنگ و آن تعقیب علما و دانشمندان و مخالفت با هر چیز نو و این چیزهایی که در تاریخ اروپا معلوم است. اروپاییها آمدند تز جدایی دین از سیاست را مطرح کردند. گفتند اصلاً دین را بایستی گذاشت کنار؛ حکومت به کل از دین جداست یک امر کاملاً عرفی است، هیچ ارتباطی به دین و مبانی دینی ندارد. این فکر اروپاییها بود آن هم ناشی از وضع دین و دولت در اروپا که کسی نگاه کند در …… سؤال در خلال حرفهای خود این مرحوم، یا بعضی حرفهای دیگری که در این زمینهها زده شده، به دست میآید. علّت این است که آن روزی که مقوله روشنفکری - مقوله «انتلکتوئل» - اوّل بار در فرانسه به وجود آمد، اوقاتی بود که ملت فرانسه و اروپا از قرون وسطی خارج شده بودند؛ مذهب کلیسایىِ سیاهِ خشنِ خرافىِ مسیحیّت را پشت سر انداخته و طرد کرده بودند. دانشمند را میکُشد، مکتشف و مخترع را محاکمه میکند، تبعید میکند، نابود میکند، کتاب علمی را از بین میبرد. این بدیهی است که یک عدّه انسانهای فرزانه پیدا شوند و آن مذهبی که این خصوصیت را داشت و از خرافات و حرفهایی که هیچ انسان خردپسندی آن را قبول نمیکند ، پُر بود، به کناری بیندازند و به کارهای جدید رو بیاورند و دائرةالمعارفِ جدیدِ فرانسه را بنویسند و کارهای بزرگ …… مسائل فکر بکند. نمیشود بگوییم که ما آن وقت براى وفق دادن تدیّن و تمدّن چهکار میکردیم؛ امّا یک حرفى من اینجا به شما میتوانم بگویم؛ این حرفى که تمدّن و تدیّن با هم تطبیق نمیکنند، جزو آن حرفهاى خیلى کهنه و قدیمى است؛ این را شما بدانید. اصلاً حرف امروز نیست؛ یک زمانى اروپایىها با دینى که آنها داشتند، [یعنی] دین مسیحیّتِ تحریفشدهى کلیسایىِ قرون وسطىٰ، با یک چنین دینى با نشانههاى تمدّن مواجه شدند؛ بدیهى است که آن تدیّن با آن تمدّن اصلاً تطبیق نمیکرد. آن تدیّن، تدیّنى بود که اگر کسى میشد گالیله، حتماً باید سوزانده میشد؛ اگر کسى یک کشف جدید میکرد، حتماً بایستى نابود میشد، تکفیر میشد. اصلاً [اینکه] تدیّن و تمدّن که با هم تطبیق نمیکنند، مال آن دوره است، آن هم مال اروپا. منتها همچنان که اروپایىها همهچیز خودشان را ــ البتّه چیزهاى زیادى را، چیزهاى بد را، نه چیزهاى خیلى خوب را ــ بعمد به کشورهاى تحت سلطهى استعمارى منتقل میکردند، این فکر را …… و گفتهاند این فیلم را برای ما بساز. یا فرض بفرمایید فیلمنامهنویس گرایش مذهبی داشته است. شاید از اوّل تا آخر فیلم اسمی هم از مسیحیت، عبادت ویژهی مسیحیت یا عقیدهی خاص در مسیحیت نیاورند؛ اما یکسره دربارهی مفاهیم یا مسائل و یا موضوعات مربوط به مسیحیت است. کلیسایی را نشان میدهند، دیْری را نشان میدهند، کشیشی را در چهرهی انسانی ناب، در سیمای آراستهی یک مرد الهی - یک قدّیس واقعی - نشان میدهند که در حال کمک به کودکان، تربیت عقب افتادگان، محبّت به ستمدیدگان و محرومان یا مبارزه برای علم و پیشرفتهای علمی است، که البته این دروغ هم هست. واقعیت قضیه این نیست. آنطوری که ما از سرگذشت مسیحیت و کلیسا و دیر خبر داریم، آنچه که در این فیلمها نشان داده میشود، درست عکس واقعیت است. نه واقعیت است و نه حتی بخشی از واقعیت. البته این بدان معنا نیست که هیچ کشیشی وجود ندارد که خوب یا مؤمن و یا دارای چهرهی معنوی باشد. در دنیای مسیحیت، در همهی اکناف این دنیای بزرگ و در میان بندگان خدا از هر دینی و مذهبی، آدمهای خوب و خدوم و سالم و صادق و نورانی، یقیناً هستند. در این شکّی نیست. اما …اینکه ادعا بشود در مسیحیت، کلیسا به آخرت میپردازد، حکومت به دنیا میپردازد، یک مغالطه است. آنجایی که قدرت در دست انسانهای بیگانۀ از دین و اخلاق باشد، کلیسا هم در خدمت آنها قرار میگیرد؛ معنویت هم در پنجۀ اقتدار آنها خُرد میشود و از بین میرود؛ جسم و جان انسانها زیر تأثیر عوامل قدرت آنهاست. این، مسئلۀ همیشۀ بشر است.هر چه از مالیاتچىهاى سلطان باقى میماند، مالیاتچىهاى پاپ مىآمدند از او میگرفتند و این رسم در همه جاى دنیا وجود داشت.