پیشنهاد برنامهٔ معرفی و خلاصهسازی کتابهای خوب برای گروههای مختلف
البتّه برنامههاى جدیدى هم به نظرم میشود گذاشت. حالا اینجا من یادداشت کرده بودم که برنامهى معرّفى کتابِ خوب را پیشنهاد کنم. چون شما نقد کتاب هم دارید، آن را هم من گاهى شنفتهام. اگر بتوانید واقعاً ــ البتّه کار ظریف و سختى است ــ که کتابهایى را براى گروههاى مختلف سوادى و اجتماعى و سِنّى انتخاب بکنید و به مناسبتهایى آنها را معرّفى کنید، کار خوبی است؛ اگر بتوانید کتابهایى را خلاصه کنید ــ یک کتاب در یک گفتار کوتاه، همراه با چیزهایى که خستهکنندگىاش را از بین ببرد ــ بسیار کار خوبی است. کتابهایى هست که مردم واقعاً نیاز دارند اینها را بدانند منتها وقت ندارند بخوانند؛ اصلاً مجال پیدا نمیکنند که بخوانند. این بسیار چیز مفید و لازمى است؛ یعنى انشاءالله مفید خواهد بود، شاید لازم هم باشد.
رایج نبودن مطالعه بهعنوان کار عادی زندگی در میان مردم و خسارت آن
و از این قبیل چیزها، من چند موضوع را همینطور دم دستى یادداشت کردهام؛ حالا مطالعه مثلاً. آقا! ملّت ما مطالعه کردن را جزو کارهاى بشرى اصلاً نمیدانند! واقعاً اینجورى است. مثل خوراک، مثل ورزش و مانند اینها که جزو کارهاى معمول انسان است، مطالعه اصلاً جزو این چیزها نیست. یک چیز دیگرى، یک عنوان دیگرى باید آدم داشته باشد؛ یا باید شب امتحانش باشد، یا باید در مدرسه، معلّم از آدم بخواهد، یا باید یک دانشمندى باشد، یا باید بخواهد یک جا سخنرانى کند، یا مانند اینها؛ این موجب میشود که آدم مطالعه کند. خب، شما ببینید واقعاً این چقدر …
لزوم باسواد و کتابخوان کردن زنان با شیوههای ابتکاری
از جملهى کارهاى بسیار اساسى، باسواد کردن زنها است؛ از جملهى کارهاى بسیار مهم، کتابخوان کردن زنها است. این خانمهایى که در خانهها هستند، یک شیوههاى ابتکارى پیدا کنید براى اینکه اینها را کتابخوان کنید. زنهاى ما متأسّفانه با کتابخوانى خیلى اُنسى ندارند. هزاران کتاب در بازار مىآید و میرود، اینها مطّلع نمیشوند. خب اینها معارف بشرى است که ذهنها را آماده میکند براى بهتر فهمیدن، بهتر اندیشیدن، بهتر ابتکار کردن و در موضع بهتر و صحیحترى قرار گرفتن. و از جملهى چیزهاى بسیار مهم، آموختن روشهاى صحیح کارِ داخل خانه …
خواندن کتاب اصطلاحات جبهه در جمع خانواده و لزوم حضورش در خانهها
چیزى که در این کار خیلى نظر بنده را جلب کرد، ابتکارى بودن حرکت بود. آن وقتى که آن کتاب اوّل شما درآمد ــ آن اصطلاحات ــ[2] طبعاً به طور عادّى مثل بقیّهى منشوراتى که مىآورند پیش ما، من نشستم خواندم. از بس من را جذب کرد، تا آخر آن را خواندم. بعد دیدم این کافى نیست، بردم خانه، گفتم همه بنشینید این را بخوانید، و در جمع خانواده جاهایى از آن را خود من باز کردم و خواندم. گفتم این اصلاً باید در فضاى خانهها باشد؛ همه باید این را همیشه داشته باشند.
نوشتن تقریظ بر هر کتاب خواندهشده
… هم هست؛ خوب حوصله کردهاید. از جلد سوّم به بعدش ــ جلد سوّم و چهارمش ــ ارزش تاریخی خیلی قیمتیای هم دارد؛ خب تمام اوضاع و احوال جنگ را نشان میدهد؛ جنگ بینالملل و مقدّمات و مانند اینها را؛ جلدهای اوّل و دوّم آن اصلاً در آن مقوله نیست، یعنی یک سبک دیگری است. من هر کتابی که میخوانم، یک تقریظی مینویسم. برای این کتابِ ترجمهی شما هم تقریظ نوشتم؛ هم بعد از جلد اوّل، هم بعد از جلد آخر یا سوّم ــ یکی از این دو جلد ــ جلد اوّل را که خواندم، پشت جلد نوشتم که بعید است من جلد دوّم این کتاب را بخوانم؛ چون باب ذهنیّات ما نیست، [امّا] برداشت من بعد از خواندن آن جلد سوّم به بعد، بکلّی از این کتاب عوض شد.
استقبال از رمان ترجمهای در برابر کمخواننده بودن کتابهای خودی
حدود سال 69 یک رمان فرانسوی به نام «خانوادهی تیبو» منتشر شد، که نویسندهی معروف فرانسوی - رژه مارتن دوگار[17] - آن را نوشته است. این رمان چهار جلدی که بیش از دو هزار صفحه است، در ظرف مدت کوتاهی دو بار چاپ شد - که من چاپ دومش را دارم - لابد جاذبه داشته است که برای بار دوم چاپ میشود. ما باید برای کتاب مثلاً صدوبیست صفحهیی کلی تلاش بکنیم، تا یک مشتری پیدا بشود! این چهار جلد کتاب، البته با همان گرایشهای اومانیستی قرن نوزدهمی و اوایل قرن بیستمی است؛ با یک قضاوتهای خیلی قاطع و مطلق و تعصبآمیز ضد مذهبی و البته ضد جنگ. گرایش عمدهاش، ضد جنگ بینالملل اول است. چه کسی این کتاب را ترجمه کرده است؟ همین آقای ابوالحسن نجفی که …