این سؤال خیلی عجیبی است. امریکاییها سالهای متمادی است که در زمینههای علمی تلاش میکنند. در آن سالهایی که امریکاییها در زمینههای علمی، آزادانه با امکانات ملی خودشان و امکاناتی که از کشورهای دیگر به غارت میبردند، دانشمند تربیت میکردند و پیشرفت علمی مینمودند، ملت ما در زیر یوغ رژیمی بوده که با ایجاد اختناق، با وابستگی، با فساد سیاسی و با فساد اخلاقی، اجازه نمیداده که دانشمند ایرانی حتّی فکر کند! توقّع دارید ما در این شرایط، در حدّ امریکا و پابهپای امریکا پیش برویم؟ این توقّعی زیادی است.
کوتاهی فرصت واقعی پیشرفت علمی پس از انقلاب به سبب درگیریها و جنگ
… تحمیل میشد. اثر اینها چیست؟ وقتی که دانشجو را از درس خواندن و باز بدارند، شما دلتان میخواهد شکوفایی علمی مثل برق در محیط علمی کشور به وجود آید؟ بعد هم که جنگ تحمیلی و مشکلات آن بود. البته دانشگاهها باز شده بود، کلاسها برقرار شده بود؛ اما کشور مشغول جنگ بود. ما در حقیقت اگر بخواهیم این نوزده سال را غربال کنیم، ده سال از آن در نمیآید. در واقع بعد از پایان جنگ، ما توانستیم به دانشگاه رسیدگی کنیم.
امید به پیشرفت سریع دانشجویان ایرانی در سی سال آینده
بنابراین سرعت پیشرفت علمی دهساله ما به قدر سرعت علمی دویستساله امریکا نیست؛ اما من میخواهم به شما این را بگویم که دانشجوی ایرانی، با هوشمندیاش، با ایمانش، با احساس استقلالش، با احساس عزّتی که امروز در ملت ایران و بخصوص در جوانان و دانشجویان ما هست، اگر سی سال کار کند، امید هست که به قدر صد سالِ دیگران پیشرفت کند.