رفتن به محتوای اصلی

وجوه شرعیه

نام‌های دیگر: حقوق شرعیه

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

خمس، سهم امام و دیگر حقوق شرعی و اجازه‌های دریافت و مصرف آن‌ها.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:نامه به آقای محمد تقی فلسفی (تقویت حوزه‌ها و مرجعیت آقای بروجردی)— ۱۳۲۷/۰۱/۰۱

سیر زمانی

از ۱۳۲۷ تا ۱۳۶۸
۱۳۲۷۱۳۶۸

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۵۹۰ پاراگراف)

اجازهٔ اخذ سهمین و شیوهٔ مصرف و ارسال نصف سهم امام

… نماینده خود در استان گیلان منصوب می‌نمایم که جناب ایشان ضمن رسیدگی به امور مذهبی مردم آن سامان، مجازند در تصدی امور حسبیه و آنچه در زمان غیبت حضرت ولی عصر- عجل الله تعالی فرجه الشریف- منوط به اذن ولی فقیه می‌باشد «فله التصدی لما ذکر مع مراعاه الاحتیاط»؛ و نیز مجازند در اخذ سهمین مبارکین و صرف سهم سادات را در محل و نصف از سهم مبارک امام- علیه السلام- را در موارد مقرره و ترویج شریعت مقدسه و ارسال نصف دیگر را نزد این جانب جهت صرف در مصالح عالیه مسلمین. و السلام علیه و علی اخواننا المومنین و رحمه الله و برکاته.

تعدی نکردن متصدیان امور مالی به وجوه شرعیه

… تکلیف دادم که ادای شهادت بنمایم، و بیشتر کسی که از دوستان من ممکن است مورد هجوم شود برادر و فرزند عزیزم آقای آقا شیخ حسن صانعی- حفظه الله- است که در امور مالی و وجوه شرعیه از دیگران بیشتر دخالت داشته، و شاید از این ناحیه خدای نخواسته به ایشان تهمتی وارد شود. لهذا من، بیْنی و بین الله شهادت می‌دهم که از اول زمانی که با من آشنا شده و متصدی امور مالی گردیده‌اند چه قبل از 15 خرداد و تبعید من به خارج، و چه پس از بازگشت از تبعید، و چه اوقاتی که انفرادی متصدی بودند، و چه پس از آنکه به واسطه زیادی کار و بعض مصالح با شرکت جنابان: آقای حاج سید هاشم رسولی و آقای رحیمیان- حفظهما الله تعالی- متصدی شده‌اند- با کمال صداقت و امانت و صمیمیت بوده و هستند، و دیناری تجاوز و تعدی به وجوه شرعیه ننموده‌اند، و با تمام همت و جدیت و حسن نیت، این جانب را اعانت نموده، و هرگز چشمداشت مادی نداشته و ندارند. و اکنون نیز که‌ با آقایان مذکور به اعانت این جانب صرف عمر می‌نمایند، تمام این آقایان امین و صالح و خدمتگزار به اسلام می‌باشند.

نحوهٔ اخذ و صرف وجوه و ارسال نصف سهم امام به حوزه‌ها

و بعد، جناب مستطاب سید الاعلام و حجت الاسلام آقای آقا سید احمد تقوی- دامت افاضاته- از طرف این جانب مجازند در تصدی امور حسبیه و اخذ وجوه شرعیه از قبیل زکوات و مظالم عباد و کفّارات و سهمین مبارکین و صرف سهم سادات را در محل و صرف نصف از سهم مبارک امام- علیه السلام- را در مخارج خود و ترویج شریعت مقدسه و اعلای کلمه طیبه اسلام و ارسال نصف دیگر را نزد این جانب جهت صرف در حوزه‌های مقدسه علمیه- صانها الله تعالی عن الحدثان.

لزوم روشن شدن محل و نام حساب وجوه شرعیه

این جانب جناب آقای صانعی[1] را فرستادم که با نظر حضرت عالی این ابهامات به طور کلی مرتفع شود. و به طور واضح معلوم شود وجوه شرعیه در کجا و به اسم کی است.

اجازهٔ اخذ و مصرف سهمین و ارسال بخشی به حوزه‌ها

و بعد، جناب مستطاب حجت الاسلام آقای حاج عیسی طرفی- دامت افاضاته- از طرف این جانب مجازند در تصدی امور حسبیه و اخذ وجوه شرعیه و سهمین مبارکین و صرف سهم سادات را در محل؛ و ثلث از سهم مبارک امام- علیه السلام- را نیز مجازند اضافه بر مخارج خود در ترویج شریعت مقدسه و اعلای کلمه طیبه اسلام به مصرف برسانند، و دو ثلث دیگر را جهت صرف در حوزه‌های مقدسه علمیه- صانها الله تعالی عن الحدثان- نزد این جانب ارسال دارند.

صرف وجوه در موارد مقرر، حوزهٔ علمیهٔ شیراز و ترویج شریعت

و بعد، جناب مستطاب حجت الاسلام آقای حاج سید هاشم دستغیب- دامت افاضاته- از طرف این جانب مجازند در تصدی امور حسبیه و اخذ وجوه شرعیه مانند سهم مبارک امام- علیه السلام- و سهم سادات و زکوات و مظالم عباد، و صرف آن در موارد منطبقه و حوزه مقدسه علمیه شیراز و ترویج شریعت مقدسه اسلام. «و اوصیه- ایّده الله تعالی- بما اوصی به السلف الصالح من ملازمه التقوی و التجنب عن الهوی و مراعاه الاحتیاط و ان لا ینسانی من صالح دعواته»؛ و السلام علیه و علی اخواننا المومنین و رحمه الله.

احتمال ندادن ادای حقوق شرعی توسط صاحبان ثروت‌های بزرگ

… نمی‌گویم کسی که دو خانه دارد در یکی ساکن است و دیگری را اجاره داده تا از مال الاجاره زندگی کند خانه او را بگیرند، یا کسی که به زحمت زمینی را آباد کرده و حالا از زمین زندگی خود را می‌گذراند زمین او را بگیرند، اما ببینید این ثروت‌های بزرگ چطور انباشته شده است. من احتمال این را که اینها حقوق شرعی خود را پرداخته باشند حتی در مورد یک نفرشان هم نمی‌دهم، در مواردی اگر تمام اموالشان هم گرفته شود باز بابت حقوق شرعی بدهکارند.

اعلام وصول چک سهمین مبارکین

مرقوم محترم که حاکی از صحت مزاج شریف و حاوی تفقد از این جانب بود، واصل و موجب تشکر گردید؛ یک قطعه چک نیز به مبلغ دویست هزار تومان بابت سهمین مبارکین به ضمیمه آن واصل شد. از خدای تعالی سلامت و موفقیت آن جناب [را] در راه خدمت به اسلام و مسلمین خواستارم. و السلام علیکم و رحمه الله.

اجازهٔ دریافت وجه اهدایی مؤمن و تحویل آن در قم

پس از اهدای سلام مبلغ یکصد هزار تومان- 100000- که مومنی- ایّده الله تعالی- توسط جنابعالی می‌خواهد به این جانب برساند، مجازید بگیرید و مورد قبول است. پس از دریافت در قم به حضرت حجت الاسلام آقای اخوی تسلیم نمایید. از جنابعالی امید دعای خیر دارم. و السلام علیکم.

وکالت امام جمعهٔ همدان در اخذ و صرف وجوه شرعیه

جناب ایشان وکیل این جانب در اخذ وجوه شرعیه، و صرف در موارد مقرره هستند. اهالی محترم وجوه شرعیه خود را به ایشان بدهند که مورد قبول است. و السلام علی عباد الله الصالحین و رحمه الله و برکاته.

اعلام وصول چک هشتاد و پنج هزار تومانی بابت سهمین

مرقوم محترم به ضمیمه یک قطعه چک به مبلغ هشتاد و پنج هزار تومان بابت سهمین مبارکین واصل گردید. از خدای تعالی ادامه توفیقات آن جناب را در راه ترویج شریعت مقدسه خواستارم. و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته.

اعلام وصول چک سهمین مبارکین و ارسال وصولی چک‌های قبلی

مرقوم محترم به ضمیمه یک قطعه چک به مبلغ یکصد هزار تومان بابت سهمین مبارکین واصل گردید. چکهای قبلی نیز هر بار رسیده، وصولی آن به وسیله پست ارسال شده است. از خدای تعالی ادامه توفیقات آن جناب را در راه ترویج شریعت مقدسه خواستارم. و السلام علیکم و رحمه الله.

مقبول بودن کمک به آسیب‌دیدگان از محل سهم امام (ع)

… مسیر انقلاب اسلامی بوده‌اند و از جان و مال دریغ نکرده‌اند، تسلیت عرض می‌کنم و از خدای تعالی صبر و اجر آنان را خواستارم. و دولت جمهوری اسلامی و موسسه شیر و خورشید سرخ[1] و استاندار آذربایجان موظفند هر چه زودتر به ترمیم خسارات وارده بر برادران عزیزمان بشتابند. و از برادران آذربایجانی تقاضا می‌کنم که با همت والای خود برادران عزیز خود را کمک نمایند؛ و اگر از بابت سهم مبارک امام- علیه السلام- همراهی نمایند، مورد قبول و مرضیّ ولی عصر- عجل الله فرجه الشریف- است. و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته.

صرف نیمی از سهم امام در محل و ارسال نیم دیگر برای حوزه‌های علمیه

بعد الحمد و الصلاه، جناب مستطاب حجت الاسلام آقای حاج میرزا محمد حسین انزابی- دامت برکاته- از طرف این جانب مجازند در تصدی امور حسبیّه و اخذ وجوه شرعیه و صرف آن در محل، و در مورد سهم مبارک امام- علیه السلام- مجازند نصف آن را در محلْ صرف در مصارف لازمه و ترویج شریعت مقدسه نمایند و نصف دیگر را جهت صرف در حوزه‌های مقدسه علمیه نزد این جانب ارسال نمایند.

دستور مصرف پول برنج و حبوبات برای پاسداران

مرقوم جنابعالی واصل و از مضمون آن اطلاع حاصل گردید. در مورد زمینهایی که نوشته بودید، فعلًا سندهای آن را نگاهداری کنید تا بعداً تکلیف آنها معلوم خواهد شد و در مورد پول برنج و حبوباتی که پرسیده بودید به همان مصرف پاسداران برسانید. از خدای تعالی ادامه توفیقات همگان را خواستارم. والسلام علیکم و رحمه الله.

اخذ سهمین و صرف ثلث آن در مصارف محلی در صورت لزوم

و بعد، جناب مستطاب حجت الاسلام آقای حاج سید علی اکبر قرشی- دامت افاضاته- مجازند در تصدی امور حسبیّه و رسیدگی به اوضاع اجتماعی منطقه ارومیه و اخذ وجوه شرعیه و صرف آنها در مصارف لازمه؛ و همچنین اخذ سهمین مبارکین و صرف ثلث آن در صورت لزوم در مصارف محلی؛ و تصدی سایر امور مذهبی. و از خدای ادامه توفیقات ایشان و عموم مسلمانان جهان را خواستارم.

مصرف سهم امام (ع) برای مخارج خانوادهٔ شهدا

و درباره خانواده شهدا و مخارج آنان نیز آقایان علمای اعلام و اهالی محترم مجاز هستند از سهم مبارک امام- علیه السلام- در مخارج و احتیاجات آنان به مصرف برسانند. و در مورد شهربانی و ساختمان نیمه سوخته آن نیز در صورت امکان همان جا را تعمیر نموده و از آن استفاده کنند و گر نه جای مناسب دیگری برای اداره شهربانی در نظر گرفته شود.

اجازهٔ اخذ سهمین و مصرف سهم سادات و نصف سهم امام

بعد الحمد و الصلاه، جناب مستطاب عماد الاعلام و حجت الاسلام آقای حاج شیخ صادق خلخالی- دامت افاضاته- از قِبَل این جانب مجازند در تصدی امور حسبیّه و شرعیه که در عصر غیبت امام- علیه السلام- از مختصات فقیه است؛ و نیز مجازند در اخذ سهمیْن مبارکیْن و صرف سهم سادات و نصف از سهم مبارک امام- علیه السلام- را در موارد مقرره، و ایصال نصف دیگر را به این جانب یا به وکیل معروف این جانب در قم‌

اجازهٔ صرف وجوه شرعیه در کمک به سربازان فراری

و ما هم بابت وجوه شرعیه قبول داریم چیزی که همراهی به اینها می‌شود. این یک مساله است که مهم است و لازم است که مردم اقدام کنند. این بیچاره‌ها از سربازخانه‌ها بیرون رفتند و الآن مکان ندارند، و باید این کار بشود.

اجازهٔ صرف وجوه شرعیه در کمک به کارکنان معتصب نفت

… سرِ کار، خانه‌هایشان را از آنها بگیرند. بنا بر این آنها، هم احتیاج به کمک مکانی دارند و هم برای اعاشه‌شان احتیاج دارند؛ این هم باز باید مردم و متمکنین، و مردم باید این کار را انجام بدهند. به آنها منزل بدهند و از آنها پذیرایی بکنند و مخارج آنها را هم بدهند. و ما باز بابت وجوه شرعیه قبول داریم و مجاز هستند که این کار را بکنند. و کلیه کارهایی که برای دولتْ اعانتِ به دولت است، از باب اینکه این دولتْ دولتِ غاصب است و ظالم است، برای مردم جایز نیست که کمک کنند به این دولت. مالیاتها کمک است به دولت و جایز نیست که به اینها بدهند؛ حتی الامکان باید خودداری کنند از دادن مالیات. از اعانت کردن …

اجازهٔ پرداخت سهم امام و سهم سادات به اعتصابیون نیازمند

… یک وقت هم به- عرض می‌کنم ... از این نترسید. این رفتنی است آقا. این شرکت نفت، این عمال شرکت نفت نترسند از این، از این هیاهویی که اینها می‌کنند. نه اعتنایی به التماسشان بکنند و نه ترس از این حرفهایشان بکنند. هیچ ترس نداشته باشید. به اعتصاب خودتان ادامه بدهید. ملت ایران شما را، بر ملت ایران هم لازم است که این کسانی که در شرکت نفت اعتصاب کردند و فقیر هستند، آنها را همان طوری که آنها به ایشان چیز می‌دهند، اینها به ایشان بدهند. واجب است این. من سهم امام را اجازه دادم که بدهند. سهم سادات هم من سیدم اجازه می‌دهم. هم سادات راضی‌اند هم غیر سادات. و فقرا راضی‌اند که اینها را سیر کنند که دارند خدمت به اسلام می‌کنند، خدمت به وطن خودشان می‌کنند. بدهند سهم امام را به اینها. خود مردم هم مکلفند که اینها را اداره کنند. نترسید از این حرفها، ما شما را چه می‌کنیم و فلان! فردا این‌ …

اجازهٔ جمع‌آوری سهم امام و مصرف نیمی از آن در موارد شرعی

… حسن آیتی به معیت جناب مستطاب مروّج الاحکام آقای حاج شیخ احمد علی سعیدی و به نظارت جناب مستطاب مروّج الاحکام آقای حاج شیخ محمد حسین غزنوی- ایّدهم الله تعالی- وکیلند از طرف این جانب در امور حسبیه و شرعیه که منوط است به اذن فقیه جامع الشرایط، با مراعات احتیاط؛ و در جمع‌آوری سهم مبارک امام- علیه السلام- که نصف آن را در موارد مقرره شرعیه صرف کنند و نصف دیگر را نزد حقیر ایصال نمایند و قبض رسید گرفته به صاحبان وجوه رد کنند.

اجازهٔ جمع‌آوری سهم امام و مصرف نیمی از آن در موارد شرعی

… و «جنتو» و «سراب الی قره‌باغی» و «مونگور» و «نوعی» و توابع، مخفی نباشد که جناب مستطاب مروّج الاحکام آقای حاج شیخ محمد حسین غزنوی- ایّده الله تعالی- از طرف این جانب وکیل هستند در امورِ حسبیه و شرعیه که منوط است به اذن فقیه جامع الشرایط با مراعات احتیاط؛ و در جمع‌آوری سهم مبارک امام- علیه السلام- که نصف آن را در موارد مقرره شرعیه صرف کنند و نصف دیگر را نزد حقیر ایصال نمایند، و قبض رسید گرفته به صاحبان وجوه رد کنند.

لزوم صرف وجوه شرعیه در خدمت مکتب اسلام

… خواستار است. اگر ممکن می‌شد با همت و نظارت جنابعالی و یا به مباشرت شما جزوه‌های مختصری نوشته شود در موضوع انحراف مکاتب مضره، و طبع و نشر شود بین جوانان ایران و خارج و عرب و عجم، خیلی به موقع است. و این جانب، در صورت عمل، در هزینه آن کمک می‌کنم ان شاء الله. کتابهایی که مرقوم شده است، من به اطمینان به صحت نظر شما مختصر وجهی فرستادم؛ چون از وجوه شرعیه است لا بد باید در خدمت مکتب اسلام باشد. از جنابعالی امید دعای خیر دارم. و السلام علیکم.

اجازهٔ صرف تا یک‌سوم سهم امام (ع) برای آوارگان و جنگ‌زدگان

… است مسلمین خیراندیش خصوصاً اهالی محترم ایران، که در خیرات پیشقدم هستند، در این امر حیاتی در اسرع وقت به نجات آوارگان بی‌پناه بپاخیزند و با هر وسیله ممکن به کمک آنها بشتابند، و با احساس مسئولیت در پیشگاه خداوند تعالی از هیچ گونه مساعدت محترمانه دریغ نکنند. و اگر بخواهند از سهم مبارک امام- علیه السلام- مصرف آوارگان و جنگ زدگان کنند، مجازند تا ثلث صرف نمایند. امید است سران دوَل اسلامی و خصوص دولتهای عربی، با وحدت کلمه، در دفع اسرائیل- این ماده فساد- کوشش کنند و اگر مسامحه کنند خوف آن است که خدای نخواسته این جریان در سایر کشورهای مشابه عمل شود. از خداوند متعال قطع ایادی اجانب و هواداران آنها را خواستار و استقلال …

رفع نگرانی دربارهٔ وجوه شرعیه با سپردن امور مالی به فردی مطمئن

4- من آقای حاج شیخ عبد العلی[1] را عمیقاً می‌شناسم و صد در صد مورد اطمینان است. حضرت عالی امور مالی و اخذ و اعطا را به عهده ایشان واگذار کنید. خود شما با کِبر سن و ضعف قادر بر همه امور نیستید. دیگران مثل ایشان مورد اطمینان تمام نیستند؛ اگر ایشان را تعیین برای این کار فرمایید نگرانی این جانب راجع به وجوه شرعیه رفع می‌شود.