مجسمهٔ متکبرانهٔ امپراتور روم با بردهای بر پایش
البته فهمیدن این موضوع دارای آثاریست در شناخت ایدئولوژی اسلام، در شناخت طرحهای عملی اسلام برای جامعه. بهطور نمونه، مثلاً میتوانم این را حالا اشاره کنم که در ذهنتان یک برقی بزند، بدانید که فلسفهبافی نمیخواهیم بکنیم. وقتی دانستیم که همۀ انسانها فیالجمله درمقابل این قدرت و این مرکز نیرو علیالسوائند،[11] دیگر معنی ندارد که امپراتور روم، والِریَن[12] مثلاً، در حال غرور و تکبر مجسمهاش را آنجا بسازند که یک بردهای، یک غلامی روی پایش افتاده. میگوییم چرا؟ به چه مناسبت؟ مگر این امپراتور عظیمالشأن، غیر از صف بندگان خدا، صف دیگری پیدا کرده؟ و مگر این انسانی که حالا روی پای امپراتور افتاده، دارد او را سجده میکند، دارد درمقابل او خضوع و خشوع میکند، غیر از صف بندگان، یک صف پایینتری، پستتری پیدا …