رفتن به محتوای اصلی

نظام سلطه

نام‌های دیگر: سلطهٔ جهانی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

ساختار جهانی تقسیم ملت‌ها به سلطه‌گر و سلطه‌پذیر.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در نشست سه‌جانبه با شهید مطهری و دکتر شریعتی— ۱۳۵۵/۱۰/۱۰

سیر زمانی

از ۱۳۵۵ تا ۱۴۰۴
۱۳۵۵۱۴۰۴

فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

مشکل اصلی در یک جمله آن است که دنیا، نظام سلطه را پذیرفته است. بگذارید از سخنها و قالبها فراتر برویم، داعیه‌ها و شعارها را با عملها و سیاستها تطبیق کنیم، و نیز استثناهای معدود و انگشت‌شمار را هم ملاک قرار ندهیم... خواهیم دید که نه فقط قدرتهای بزرگ، ابرقدرتها، تقسیم‌کنندگان جهان و آنان که منافع خود را ولو در آن سوی عالم، بر منافع کشورها و ملّتها ترجیح میدهند و طلبکارانه آن را میجویند، بلکه حتّی خود آن کشورها و ملّتها و رهبران نیز سلطه‌گری یعنی اولویّت منافع سلطه‌گران را چون جبر تخلّف‌ناپذیری، گردن نهاده‌اند. اگر نظام سلطه در زمانهای گذشته به صورت لشکرکشی و برده‌کُشی امپراتورها تجلّی میکرد، امروز به شکل شبکه‌ی بسیار پیچیده‌ی جهانی در مظاهر و حوزه‌های بسیار متعدد حیات ملّتها ظاهر شده است. نظام سلطه توانسته است برای خود اقتصادی خاصّ، روابط سیاسی ویژه و از همه بالاتر فرهنگ سلطه را ایجاد کند. لذا اگر دیروز برای مقابله با سلطه‌ی امپراتورها آمادگی و دفاع نظامی ملّتها کفایت میکرد، امروز حتّی برای احساس سلطه از سوی ملّتها، نیاز به فعّالیّت و تلاش جدی وجود دارد و مقابله با آن حقیقتاً ابعاد وسیعی یافته است.
اکنون همه‌ی دنیا ببیند و میبیند که ما به‌رغم عنف سلطه‌ها زنده‌ایم و زنده خواهیم بود. سنت‌های الهی در تاریخ این را حکم کرده و جز این نخواهد بود، و این زنده‌ترین و گویاترین پیام ماست. نظام سلطه همواره خواسته است عکس این را ثابت کند، و اداره‌ی خود را برای ملت‌ها و کشورهای جهان سوم سرنوشت‌ساز بداند؛ ما این را تخطئه کردیم. شک نیست که نظام سلطه حیات و استمرار جمهوری اسلامی را نمیخواست، ولی اراده‌ی ما غالب شد. پیام ما به همه‌ی ملت‌ها و دولتهایی که میخواهند مستقل و بیاعتنا به خواست و اراده‌ی سلطه‌های بزرگ جهانی بمانند، این است که از آنان نترسند، و به خود و ملت خود اعتماد کنند. انقلاب ما همچنین پیام بزرگ خود را نفی نظام سلطه در جهان میداند. امروز عملاً جهان میان قدرتهای بزرگ و سلطه‌گر تقسیم شده است، و آنان خود را صاحب اختیار دنیا میشمارند. به اعتبار دیگر جهان به دو بخش سلطه‌گر و سلطه‌پذیر تقسیم شده است، و بخش اول خود را مالک سرنوشت بخش دوم میداند. نظام سلطه عبارت از وجود همین روابط نابرابر میان این دو بخش از جهان است. نظام سلطه به میل خود انقلابها را نفی و برای رژیمهای انقلابی مشکل‌تراشی میکند. نیکاراگوئه و کشورهای انقلابی جنوب آفریقا چند مثال زنده‌ی این حقیقتند. نظام سلطه علی‌رغم ملتها برای آنان تصمیم میگیرد.
امروز در دنیا این نظام حاکم است، این یک نظام جهانى است؛ نظام سلطه- که بنده این مطلب را در مجامع جهانى به‌صورت مشروح مطرح کردم و بیان کردم- (۶) و تسلّط نظام سلطه بر دنیا و بر زندگى بشر، دو طرف هم دارد: سلطه‌گر و سلطه‌پذیر؛ یک طرف سلطه‌گران که همان قدرتها هستند، یک طرف [هم] سلطه‌پذیرها که اینها هم شریک جرمند؛ [یعنى] دولتهایى هم که این دخالتهاى وقیحانه و گستاخانه را قبول میکنند، خودشان شریک جرمند. دراین‌بین، بیچاره ملّتها! از روى ناآگاهى، از روى ضعف، از روى بی‌همّتى پامال میشوند، نابود میشوند، از بین میروند. دنیاى امروز این است.

ستم قدرت‌های مسلط بر ملت‌های مظلوم زیر پوشش مسیحیت مادی

بشر گمراه با برخوردارى از قدرت بى‌کرانه‌ى طبیعت که به برکت علم خدا‌داده بدان دست یافته، در جهت مقابل آن هدفها گام برمیدارد و وظیفه‌ى پیروان ادیان الهى را سنگین‌تر میکند. قدرتها و دولتهاى مسلّط عالم که در زیر نام و پوشش مسیحیّتِ در واقع مادّى و بى‌خبر از رفتار و تعلیم حضرت مسیحند، فضاى زیست را بر ملّتها و افراد مظلوم تنگ کرده‌اند و از هیچ ستمى بر آنها فروگذار نمیکنند. مصیبت‌بارترین نمونه‌ها را در وضعیّت فعلى دنیا میتوان جست؛ ظلم و تعدّى کم‌نظیر صربها و کرواتها به مسلمانان بوسنى ‌و هرزگوین، و تجاوزهاى مکرّر دولت ارمنستان به جمهورى آذربایجان[1] از این ‌قبیلند؛ و بى‌شک قدرتهاى بزرگ به دلایل متعدّد در گناه این حوادث تلخ و …

نظم ناعادلانهٔ حاکم بر روابط بین‌المللی و سیاست استکباری

… مورد مؤاخذه و تعقیب و مجازات قرار میگرفت و از طرف هر کسى که در دنیا و در مسائل جهانى داراى اثر است؛ ]امّا] آب از آب تکان نخورد! البتّه مقاله مینویسند، حرف میزنند، اشخاص محکوم میکنند، [امّا] دولتهایى حتّى حاضر نشدند این فاجعه‌ى به این عظمت را محکوم بکنند؛ شما ملاحظه کنید، این چه نظم ناعادلانه‌اى است که امروز بر روابط بین‌المللى و بر سیاست استکبارى در جهان حاکم است.

انجام یا تشویق یا تماشای فجایع جهان به دست قدرت‌های مسلط

همه‌ى این کارهاى فاجعه‌آمیز یا به ‌وسیله‌ى خود قدرتهاى مسلّط دنیا دارد انجام میگیرد، یا به تشویق آنها انجام میگیرد، یا مقابل چشم آنها و با استفاده از خونسردى آنها دارد انجام میگیرد. آن وقت همین سیاستمداران دروغ‌گو، همین کسانى که براى هزاران زن بوسنیایى دل نسوزاندند، همان کسانى که براى نسل‌کشى یک ملّت اهمّیّتى قائل نشدند، صدایشان را بلند میکنند و با استفاده از ابزار تبلیغاتى و ارتباطات قوى ادّعا میکنند که ما با تروریسم مخالفیم، ما طرف‌دار …

خواست دشمن برای بازگرداندن روابط ارباب و رعیتی پیش از انقلاب

… بکنید، آن کسى که تا دیروز غاصب خانه‌ى شما بود، حرفى ندارد که تا مدّتى مزدورى هم بگیرد، خانه‌ى شما را از بیرون سنگ‌باران بکند؛ [برایش] مانعى ندارد که راه آب خانه‌ى شما را هم قطع کند و اگر بتواند سیم برق شما را هم ببُرد؛ راه [مقابله] چیست؟ راهش مقاومت است. آنها میخواهند که همان روابط ارباب و رعیّتى که قبل از انقلاب میان قدرتمندان و مسئولین خائنِ کشور ایران در آن روز برقرار بوده است، به‌ وجود بیاید؛ وقتى مى‌بینند نمیشود، اذیّت میکنند، سنگ‌اندازى میکنند. راه [مقابله] مقاومت کردن است؛ و این را ملّت ما فهمیده است. به فضل پروردگار، این ملّت قدرت آن را دارد که کشور خود را و این خانه‌ى خود را بدون اعتنا به خصومتهاى دشمنان و بدون اینکه دستْ پیش کسى دراز بکند، خودش به دست خودش بسازد. مردم این را فهمیده‌اند و جوانها …