رفتن به محتوای اصلی
بازگشت به نمایهٔ «ملی‌گرایی»

مقایسهٔ دیدگاه رهبران دربارهٔ «ملی‌گرایی»

برجسته‌ترین پاراگراف‌های هر رهبر دربارهٔ این نمایه، هر کدام از یک متن.

تهیه‌شده با هوش مصنوعیبرتر نهادن ملیت و قومیت و جریان‌های سیاسی هوادار آن.

امام خمینی

ملی‌گرایی به معنای تقابل کشورها و زبان‌ها، برهم‌زنندهٔ اساس دعوت پیامبران

… احزاب غافل بودند که اینها دارند چه می‌کنند. هر حزبی دشمن حزب دیگری بود و هر قشری‌ دشمن قشر دیگر. پس ما می‌بینیم که آن چیزی که آنها اصرار به آن دارند این است که ما با هم مجتمع نشویم، ما با هم برادر نباشیم، مسلمانها در هر جا که هستند با اشکال مختلفه [باشند]؛ یک شکل آن ملی گرایی، آن می‌گوید ملت فارس، آن می‌گوید ملت عرب، آن می‌گوید ملت ترک. این ملی گرایی که به این معناست که هر کشوری، هر زبانی بخواهد مقابل کشور دیگر و زبان دیگر بایستد، این آن امری است که اساس دعوت پیغمبرها را به هم می‌زند. پیغمبرها که از اول تا ختمشان آمده‌اند، مردم را به برادری، به دوستی، به اخوت دعوت کرده‌اند. در مقابل آنها یک قشرهای تحصیلکرده در دامن غرب یا شرق آمده‌اند و ندانسته، اکثراً ندانسته و بعضی هم دانسته قضیه ملی گرایی را پیش کشیده‌اند، ملت عرب باید چطور باشد، در مقابل اینکه اسلام و ملت مسلم باید چه باشند، ملت عرب باید چه باشد، ملت فارس باید چه باشد، ترک باید چه باشد.

تفاوت حب وطن با ملی‌گرایی در برابر مسلمانان و مخالفت اسلام با آن

… است که دولت عراق سالهاست بدان دامن‌می‌زند. و در ایران نیز دستجات محدودی دانسته یا ندانسته از آن ترویج و تایید می‌کنند. و در سایر نقاط از ترک و کُرد و دیگر طوایف هم همان راه را پیش گرفته‌اند و مسلمانان را در مقابل هم قرار داده‌اند و حتی به دشمنی کشیده‌اند؛ غافل از آنکه حب وطن، حب اهل وطن و حفظ و حدود کشور مسئله‌ای است که در آن حرفی نیست؛ و ملی گرایی در مقابل ملتهای مسلمان دیگر، مسئله دیگری است که اسلام و قرآن کریم و دستور نبی اکرم (ص) بر خلاف آن است؛ و آن ملی گرایی که به دشمنی بین مسلمین و شکاف در صفوف مومنین منجر می‌شود بر خلاف اسلام و مصلحت مسلمین و از حیله‌های اجانب است که از اسلام و گسترش آن رنج می‌برند.

مخالفت اسلام با ملیت و ترجیح افراد مسلمان بر افراد ملی

اسلام آمده است که این حرفهای نامربوط را از بین ببرد. افراد ملی به درد ما نمی‌خورند، افراد مسلم به درد ما می‌خورند. اسلام با ملیت مخالف است. معنی ملیت این است که ما ملت را می‌خواهیم، ملیت را می‌خواهیم، و اسلام را نمی‌خواهیم. آن مردِکه[5] در خارج گفت که اول من ایرانی هستم، ملی هستم، دوم ایرانی هستم، سوم اسلام [ی‌]. این اسلام نیست، تو سوم هم اسلامی نیستی.

مغایرت ملی‌گرایی با اسلام و قرآن و نمونه‌های آن

… ما که خودمان برای خودمان یک کاره نیستیم، ما می‌خواهیم ببینیم خواست این 35 میلیون جمعیت چی است. ما دیدیم که خواست این 35 میلیون جمعیت این بود که ما اسلام را می‌خواهیم. در تمام صحبتها از اول تا آخر این نبود که ما ملی‌گرا هستیم. ملی گرایی بر خلاف اسلام است. اسلام آمده است که همه را یک نحو به آن نظر بکند، همه جوامع را. ملی گرایی این است که الآن در امریکا بین سیاهها و سفید دارد واقع می‌شود، و این کارتری که دعوی این را می‌کند که من طرفدار بشر هستم، این سیاهان را این طور می‌کشد و این طور آزار می‌دهد. ملی گرایی این است که بعضی از این دولتهای عربی می‌گویند عربیت و نه غیر. ملی گرایی این پان‌ایرانیسم است، این پان‌عربیسم است، این بر خلاف دستور خداست و بر خلاف قرآن مجید است. ما که می‌گوییم که جمهوری اسلامی، مجلس شورای اسلامی، برای اینکه از آن امامزاده ما معجزی ندیدیم! پنجاه سال است، بیشتر، ما را عقب راندند، پنجاه سال بیشتر است‌ که اینها کارشکنی کردند.

اگر ملی‌گراها بودند در سختی‌ها دست سازش به سوی دشمنان دراز می‌کردند

… فرد ناپاک دیگر بیشتر است. و همیشه این دسته از روحانیون مورد لعن و نفرین خدا و رسول و مردم بوده‌اند؛ و ضربات اصلی را به این انقلاب، روحانیون وابسته و مقدس مآب و دین فروش زده‌اند و می‌زنند. و روحانیون متعهد ما همواره از این بی‌فرهنگها متنفر و گریزان بوده‌اند. من به صراحت می‌گویم ملیگراها اگر بودند، به راحتی در مشکلات و سختیها و تنگناها دست ذلت و سازش به طرف دشمنان دراز می‌کردند؛ و برای اینکه خود را از فشارهای روزمره سیاسی برهانند، همه کاسه‌های صبر و مقاومت را یکجا می‌شکستند و به همه میثاقها و تعهدات ملی و میهنی ادعایی خود پشت پا می‌زدند. کسی تصور نکند که ما راه سازش با جهانخواران را نمی‌دانیم. ولی هیهات که خادمان اسلام به ملت خود خیانت کنند! البته ما مطمئنیم که در همین شرایط نیز آنها که با روحانیت اصیل کینه دیرینه دارند و عقده‌ها و حسادتهای خود را نمی‌توانند پنهان سازند آنان را به باد ناسزا …
همهٔ شاهدهای امام خمینی

امام شهید سید علی خامنه‌ای

تقویت قوم‌گرایی افراطی ایرانی، عربی، ترکی و اقلیت‌ها به دست دشمن

در ایران ناسیونالیزم افراطی ایرانی مآبی، در کشورهای عربی، ناسیونالیزیم افراطی عربی و در کشورهای ترک زبان، ناسیونالیزم افراطی ترکی را تقویت میکردند. در داخل این کشورها، هر جا اقلیّتی وجودداشت، به تقویت ناسیونالیزم افراطی قومىِ آن اقلیّت می‌پرداختند. فرض بفرمایید در داخل ایران، نسبت به بعضی از اقوام ایرانی، القائات و تلقینهایی میشد، تا جنبه قومگرایی آنها، به شکل افراطی بروز کند. در کشورهای شمال آفریقا - در مصر و جاهای دیگر - بین بعضی از اقوام عربْ که از زمانهای گذشته در آن مناطق بوده‌اند، به تقویت شعارها و احساسات قومىِ خاصّ آنها می‌پرداختند و وادارشان میکردند که حول آن محورها بگردند. هر جا اقلیت مذهبی بود، آن را تقویت میکردند؛ و …

اختلافات قومی و ملی ناشی از ملی‌گرایی افراطی با دامن‌زدن روشنفکران وابسته

- اختلافات قومی و ملی ناشی از ملیگرایىِ افراطی که بیشتر به دست روشنفکران وابسته دامن زده میشود.

تقویت احساسات قومی در ملت‌های مسلمان، مایهٔ گسیختگی آنها و چیرگی دشمنان

… در کشورهای عربی، احساس ناسیونالیسم عربی را؛ در ترکیه احساس ناسیونالیسم ترکی را؛ در ایران احساس ناسیونالیسم ایرانی را و در سایر ملتهای مسلمان، احساسات ناسیونالیسمی دیگر را. کسانی که این احساسات را در ملتهای اسلامی تزریق کردند و دمیدند، شاید نظر بدی نداشتند؛ اما توجّه نکردند که پان‌عربیسم و پان‌ترکیسم و پان‌ایرانیسم و مانند آن به چه قیمت تمام خواهد شد. توجّه نکردند که تزریق چنین احساساتی به قیمت این تمام خواهد شد که ملتهای یکپارچه، این‌طور از هم‌گسیخته شوند و دشمنان اسلام هر بلایی می‌خواهند بر سر مسلمانان بیاورند. این هم یک گسیختگی دردآور است که به دلیل احساسات ناسیونالیستی یا احساسات فرقه‌ای بین شیعه و سنّی و اباضیّ و از این قبیل رخ نموده است. این‌ها تلخی‌هاست. همه هم این تلخیها را می‌بینند. ملتها که دستشان از صحنه‌های تصمیم‌گیری کوتاه است و غمگینند؛ اما متأسّفانه …

تقویت قوم‌گرایی و نژادپرستی آغاز جدایی بخش‌های امت اسلامی

یک وقت هست که در ملّتهاى مسلمان جنبه‌هاى قومى و ناسیونالیستى و زبان و خون و مانند این چیزها در آنها تقویت میشود؛ خب بدیهى است که این آغاز جدا شدن بخشهاى امّت اسلامى از یکدیگر است. دیدید که مسئله‌ى فارسىگرى و ایرانىگرىِ افراطى و برگشت به تصوّرات و افسانه‌هاى غلطِ مربوط به نژاد و نسب و خون، چطور در دوران رژیم گذشته در این کشور عمده شد؛ براى چه؟ این چه فایده‌اى براى ملّت ایران داشت؟ جز ضرر هیچ اثر دیگرى نداشت. مهم‌ترین ضرر این بود که ملّت …

ناتوانی ناسیونالیسم و قومیت از حل مشکلات بزرگ و لزوم حل آن با اسلام

… شاه و رئیس‌جمهور خائنى هستند که هر چه آمریکایی‌ها اشاره کنند، آنها دودستى تقدیم میکنند؟ امّت اسلامى، امّت اسلامى است؛ امّت عرب هم در محدوده‌ى خودش باشهامت‌تر و سربلندتر از این حرفها است و این مبارزه به درون ملّتها کشیده خواهد شد، همچنان ‌که کشیده شده است. پس روشن شد که مسئله‌ى ناسیونالیسم و قومیّت نمیتواند مشکلات بزرگ را حل کند و اسلام باید حل کند و به فضل الهى حل خواهد کرد. ملّت مسلمان در همه‌‌جاى کشورهاى اسلامى حضور دارند؛ غیرت اسلامى دارند؛ دلسوزى‌هاى اسلامى دارند؛ مگر اینها به این آسانى دست برمیدارند که یک نفرى رفته امضا کرده است؟ غلط کرده امضا کرده؛ او چه حقّى داشته است امضا کند؟ و ملّت فلسطین هم دست برنمیدارد. البتّه این …
همهٔ شاهدهای امام شهید سید علی خامنه‌ای