انجام درست کار هر کس در جایگاه خود با صداقت و امانت و برای خدا
… اسلامی است ادارهاش بکنند، خرابیها را ترمیم بکنند. ما یک قشرمان نمیتواند خرابیها را ترمیم بکند. همان طور که شما نمیتوانید همه ایران را پاسداری بکنید، ما هم نمیتوانیم همه ایران را مثلًا صحیح اداره بکنیم. همه ما باید، همه جمعیت ایران، همه ایران را [بسازند]. شما در قم هستید، پاسدار هستید، آن پاسدار، هر فرد، آن پاسداری را که میکند خوب انجام بدهد، با صداقت انجام بدهد، با امانت انجام بدهد، برای خدا انجام بدهد، من هم که یک طلبه هستم طلبگی خودم را همین طور، آقا هم که آقا هستند آقایی خودشان را، و همه قشرها وقتی که آن کاری که دستشان هست خوب انجام بدهند، یک مملکت خوب میشود.
به تعویق انداختن گلایهها و انجام محکم وظیفه در هر پست برای خدا
و من میدانم که این چیزهایی که شما گفتید شما تنها نیستید؛ همه هستند که ناراحتی دارند؛ اما ناراحتی را بگذارید برای یکوقت دیگر. یک قدری تامل کنید و بگذارید برای یکوقت دیگری. الآن هر کدام هر پستی را که دارید محکم دنبالش را بگیرید، و محکم انجام وظیفه بکنید. و این وظیفه وظیفهای است که برای خداست. نه کسی شما را الزام کرده؛ نه خیلی چیزی هست که شما به طمع آن باشید. چیزی تو کار نیست. یک مشت فقرا، یک مشت مستمندها. الآن مسائل خدایی است؛ الهی است. و مسائل الهی اهمیتش زیاد است. و ما ان شاء الله امیدواریم که همهمان با هم اسلام را پیاده کنیم؛ همه قشرها اسلامی …
احساس تکلیف همهٔ قشرها به کشور همچون خانه و عائلهٔ خود
… رفت و موانع از بین رفت، آن وقت وقت این است که سازندگی پیش بیاید. یعنی این تا آنجایی که باید این دولت موقت کارش را بکند بکند؛ و بعد مجلس بیاید در کار و قضیه سازندگی. امید اینکه مجلس هم برای ما کار بکند صحیح نیست. مجلس هم یک چند صد نفرند؛ ازشان کاری نمیآید. باید همه قشرها برای خودشان تکلیف فرض کنند، بگویند ما موظفیم. همان طوری که هر آدمی خودش موظف میداند که بچه خودش، و اطفال خودش را اداره کند و میرود دنبال اینکه اداره کند او را، این احساس باید در ما پیدا بشود که این مملکت عائله ما هستند و خانه ماست؛ این خانه را باید صاحبخانهها درستش بکنند. صاحبخانه هم یکی نیست، دو تا نیست؛ همهاند. این طور نیست که صاحبخانهای داشته باشیم. همه ملت است و همه کشور. همه کشور مال همه ملت است. اینها باید خودشان بنشینند درستش بکنند و باید همه با هم دست به هم بدهیم؛ و الآن وقت این نیست که ما اشکال کنیم به این طرف و آن …
مسئولیت همگان نسبت به یکدیگر همچون شبان مهربان با گله
… به دیگران. من باید نصیحت بکنم به شما؛ شما به من نصیحت کنید. من به شما بگویم که امروز که روز امتحان است خوب از امتحان بیرون بیایید. شما هم به من همین معنا را بگویید. من به شما عرض کنم که با مظلومها، با زیردستهای خودتان، خوب رفتار کنید؛ عادلانه رفتار کنید. شما هم به من بگویید همه ما مسئولیم: کُلُّکُم رَاعٍ و کُلُّکُم مَسئولٌ[2] همهمان مثل شبانها هستیم؛ و همهمان مسئول هستیم از این شبانی. همان طوری که میدانید شبان نسبت به آن گوسفندهایی که زیردستش است محبت دارد، آنها را در جایی که علفزار باشد، در جایی که آب خوب باشد، میبرد و آنجا تربیت میکند. همه ما نسبت به هم این طور باید باشیم؛ مثل شبانی که گوسفندهای خودش را با محبت، بدون آزار، تربیت میکند، ما هم این طور باشیم. نبادا که یکی از ما خدای نخواسته حالا که آزاد است به آن دوست زیردستش، به آن شخص زیر دستش، تعدی بکند، تجاوز بکند. تعدی و تجاوز عبارت از همانهایی است که اسلام منع کرده است.
مسئولیت فرد فرد ملت در حساسترین مقطع تاریخ
… ما دشمن را حقیر بشمریم. باید توجه کنیم به اینکه الآن توطئه در کار است. در هر جای کشور که میرویم توجه میکنیم، میبینیم که توطئههایی در کار است برای اینکه نگذارند این نهضت به ثمر حقیقیاش برسد؛ بلکه به طمع اینکه شکست بخورد نهضت و مسائل سابق باز برگردد. از این جهت ما الآن در یک موضع حساس هستیم که به نظر من حساسترین نقطه تاریخ است. و همه ما، دانه دانه ما، فرد فرد ما، مسئول هستیم. من که یک طلبه هستم مسئول؛ آقایان علما هم که تشریف دارند مسئول؛ شما پاسدارها هم، پاسدارهای محترم هم، یکی یکی مسئول؛ آقایان دادگستری هم یکی یکی مسئول؛ و همه قشر ملت مسئولند. یعنی ما الآن در یک موضعی واقع شدیم که اگر مسامحه بکنیم، من بخواهم کنار بکشم بگویم خوب …
لزوم احساس تکلیف هر فرد به خدمت در شرایط کنونی
… زمان است. الآن مشکلات برای دولت زیاد؛ برای ارتش زیاد؛ برای سایر اقشار زیاد؛ و مع الاسف در این وقت زیادتر شده است؛ و حالا هم باز رو به زیادی است. لکن رفع مشکلات یک امری است که آنی نمیشود؛ در چند روز و چند هفته و چند ماه نمیشود. این باید با تدریج رفع بشود. و مهم این است که ما همهمان و هر فردی خودش را مکلف بداند به اینکه باید حالا خدمت بکند.
نقد واگذاشتن کار به نهاد دیگر در شرایط غیرعادی
… این با ارتش است. خوب، حالا ارتش خودش است خوب، شما میگفتید ما چه کار داریم که در داخل شهر، بین شهرها چه میشود. ژاندارمری این کار را بکند. ژاندارمری میگفت من چه کار دارم که داخل شهر چه میشود؛ این را باید شهربانی بکند. هر کدام به عهده دیگری واگذار میکردند. البته در مواقعی که مواقع عادی است مساله همین طور است؛ هر رشته از اینها مامور یک خدمت هستند؛ اما در مواقعی که غیر عادی است مطلب، عادی نیست، مثلًا فرض بفرمایید که جلوگیری از خرابکاریهایی که [در] قشر زارع و قشر دهقان میشود، این [را] ژاندارمری [باید] جلویش را بگیرد. اما وقتی که شما دیدید که کشورتان اگر زراعت نداشته باشد، اگر نتوانند اینها آن زراعتی را که کردهاند جمع بکنند، کشور به خطر میافتد، احتیاج زیاد میشود، گرسنگی زیاد میشود، اینجا دیگر وقتی که گفته میشود که ارتش هم به کمک ژاندارمری برود، اینجا دیگر نباید روسا بگویند که این به ما محول نیست؛ ما باید سرحدات را نگه داریم. یا اگر دیدیم سرحدات ما الآن طوری است [که] دارند از آن طرف اسلحه وارد میکنند، دارند اشخاص فاسد وارد میشوند، وارد میشوند با اسلحه، اسلحه وارد شود و دست اشخاص فاسد بیفتد، که این اسباب این میشود که یکوقت ما بفهمیم یک دسته فاسدی …
امروز روز خدمت و مسئولیت وجدانی، دینی، الهی و ملی همه
من امیدوارم که همهتان موفق باشید؛ موید باشید. امروز روز خدمت است. امروز هیچ یک از شما نمیتوانید از زیر بار مسئولیت خارج بشوید. یک مسئولیت وجدانی است، دینی است، الهی است؛ ملی است. امروز شما نمیتوانید بگویید که خوب من زحمت بکشم آن وقت فرض کنید که یک کس دیگری منفعتش را ببرد. من هم بگویم که خوب ما زحمت بکشیم یک کس دیگر چه کار بکند. امروز دیگر آن جور نیست. آنهایی که منافع شما را از بین میبرند و شما را استثمار میکردند نیستند. الّا شاید …
لزوم کار هر فرد به اندازهٔ توان خود در کار جمعی
… خودش]. این قوا وقتی که رو به هم رفته جمع شد، آن وقت یک سنگ چند خرواری بلند میشود. یک قطره باران یک قطره است؛ از یک قطره هم نمیشود یک سیل درست شود؛ لکن این قطرهها وقتی که با هم جمع شدند میشود یک سیل. و این سیلها وقتی با هم جمع شدند میشود یک دریا. افراد حکمشان این است: مثل قطرهها میمانند. وقتی تنهایند کار ازش میآید، اما نه آن کار بزرگ. از او یک مقدار کار میآید، اگر این قطره بنشیند کنار بگوید من که قطرهام کار از من نمیآید، آن قطره هم بنشیند کنار بگوید [: از] من هم کار نمیآید، هیچ کاری انجام نمیگیرد. هر قطره باید بگوید به اندازهای کار از من بیاید انجام میدهم. وقتی این طور شد، یک همچو حسی در یک ملتی پیدا شد که همه افراد خودشان را موظف دانستند به اینکه هر کس در هر جا هست کار کند برای کشور خودش، 35 میلیون آدمی میشود که کار میکنند برای ملت، محال است که آن وقت کارشان درست نشود. اما اگر بنا شد که شما رفتید سراغ کارتان …
مسئولیت همگان در برابر خدا، ملت و نسلهای آینده
… لکن امروز روزی نیست که ما طرح گرفتاریها را بکنیم. امروز روزی است که ما این مسائل اصولی را جلو ببریم که یک حکومت مستقری به کار بشود و مجلسی تحقق پیدا بکند از خود مردم و حکومت مستقری از خود مردم تحقق پیدا بکند. آن وقت برویم سراغ این مسائل که مسائل بعدی است. الآن همه شما- خودم و همه شما- مسئول هستیم، مسئول خدا هستیم، مسئول ملت هستیم، مسئول نسلهای آتیه هستیم. ما دستمان الآن به جایی رسیده است که میتوانیم کار بکنیم. الآن ما- قبلًا محال بود که بشود این سد را شکست لکن شکسته شد- الآن ما جوری هستیم که میتوانیم کار انجام بدهیم؛ میتوانیم با این وحدت کلمه مجلس موسسان درست کنیم، مجلس شورا درست بکنیم، حکومت مستقر درست …
مسئولیت برابر طلبه و دانشگاهی در پیشبرد نهضت
با شکست انقلاب، ایران دیگر روی خوش نمیبیند خدا میداند که اگر این نهضت شکست بخورد، تا آخر دیگر ایران روی خوش به خودش نمیبیند. همه مسئول هستید. منِ طلبه با شمای دانشگاهی فرق نداریم؛ هر دو مسئول هستیم. نه شما باید به عهده من بگذارید نه من به عهده شما. من به اندازه خودم کار میکنم، شما به اندازه خودتان کار بکنید. و همه توجه به این نکته داشته باشید که ما الآن مسائل اساسیمان مانده است؛ دنبال این مسائل اساسی باید برویم؛ مسائل فرعی را بعد طرح بکنیم، در سایه مسائل اساسی باید طرح بکنیم. الآن جزء برنامههایتان …
مسئولیت همهٔ مردم ایران در پیشگاه خدا به اندازهٔ توان
… اینکه قشرها را با هم جوش بدهیم. دانشگاهی و روحانی با هم باشند. بازاری و دهقان و کارگر همه با هم باشند. اگر این وحدت کلمه از بین برود و این توجه به خدای تبارک و تعالی از بین برود، خدای نخواسته شکست است. و شکست آن شکستی است که دیگر برگشت ندارد. همه ما مکلفیم. منِ طلبه که اینجا نشستهام، آقا که آقا هستند اینجا، آقا که آقا هستند، شما آقایان که آقا هستید، آن آقایان عشایر، آن آقایان ترک، عرب، فارس- هر که در ایران نفس میکشد الآن مسئول است. پیش خدا مسئول است. هیچ کس نباید بگوید من نمیتوانم. به اندازه خودت میتوانی. هر کسی به اندازه خودش. یکی بخواهد از زیر بار شانهاش را خالی کند و بگوید که از من کاری نمیآید، این خلاف مسئولیت کرده است. مسئول است. از همه آنها کار میآید. عشایر همه باید با هم مجتمع بشوند بایستند در مقابل اینها. اینها اگر سلطه پیدا کنند، همان طوری که سابق …
لزوم ورود افراد مسئول و کارآمد به میدان در شرایط خطیر به جای کنار رفتن
... [آیا] علاج این است که اشخاص مسئول کنار بروند؛ یا اشخاص مسئول بیشتر وارد بشوند در تبلیغات؟ کسانی که به اسلام اعتقاد دارند، به کشور اعتقاد دارند ... میخواهند این مملکت یک سر و سامانی پیدا کند، و از ایشان کار هم میآید، همه اشخاص در یک همچه موارد خطیر باید وارد بشوند در میدان؛ و الّا آن وقت که آرام است اوضاع، که لزومی ندارد .... علاج این نیست که شما کنار بروید، چون افراد فکر میکنند که شما لازم است باشید. علاج این است مسائل را حل بکنید.
مخالفت کنار رفتن در زمان نیاز کشور با روح سربازی، روحیهٔ انقلاب و اسلام
در هر صورت، باید با همین رئیس ستاد و با رئیس ژاندارمری و اینها تفاهم کنید و مسائل را آن طور که میخواهید به آنها پیشنهاد بکنید که حل بشود. کنار رفتن در یک موقعی که مملکت احتیاج دارد، این مخالف روح سربازی است. روح سربازی این است که آن روزی که مملکت محتاج است باید بیاید جلو. من هم- که یک سربازم- همین طور است، شما هم که یک سربازید همین طور است، آقایان هم همین طور. اگر بنا باشد یکوقتی که انقلابی پیدا شد، آقا بروند توی خانهشان بنشینند و مشغول مطالعه بشوند، من هم بروم توی خانهام بنشینم و مشغول کار خودم بشوم، و شما هم بروید کنار، هر کسی کنار برود، این هم با روحیه انقلاب مخالف است، هم مخالف اسلام است، و هم مخالف روح سربازی است که در همه ما باید باشد.
حل نشدن مشکلات با کنار رفتن و لزوم خدمت به اندازهٔ امکان
در هر صورت، حل قضایا به این نیست که شما بگویید که من دیگر نمیروم. برای اینکه اگر شما نروید آنجا اصلاح میشود؟ نه، بدتر میشود. حل قضایا این است که تا آن حدودی که امکان برای شما هست خدمت بکنید. آن حدودی که امکان برایتان نیست، خوب معذورید. مثل همه عالم که تا حدودی که امکان دارد برای انسان خدمت بکند. این مشکلات را هم- خوب- باید با اینها صحبت کرد و حل کرد. ژاندارمری میخواهد تقویت بشود؛ لشکر میخواهد تقویت بشود- عرض بکنم که- پادگانها هم تقویت بشوند. …
مخالفت کنار رفتن از خدمت در زمان نیاز کشور با روح سربازی و نداشتن حق کنار رفتن
… ایشان [ظهیرنژاد] یک فردی است که به درد میخورد، لایق است و ایشان نباید کنار برود. نباید اشخاصی که از آنها کار میآید بگویند که ما حالا که یک قدری مثلًا چطور است، ما میرویم کنار! خوب میروید کنار، مملکت خودتان را میگذارید و میروید کنار!؟ خوب، نمیشود ... [تا وقتی] که جای این است که باید خدمت بکنید، از خدمت کنار بروید، این با روحِ سربازی مخالف است. باید آنجاهایی که احتیاج دارد کشور، و ملت احتیاج دارد و اسلام امر فرموده است- آنجاها- انسان باید جلو برود. و لهذا، ما هیچکداممان الآن حق نداریم کنار برویم. خوب، من هم با این سنّ پیرمردی، میل دارم که بروم استراحت کنم؛ اما الآن تکلیف این نیست. من الآن دائماً مشغولم، استراحتم هم کم است، حالم هم خوب نیست، لکن تکلیف الآن این طور است. آقایان هم هر کدام دلشان میخواهد، بروند استراحت کنند! استراحت بهتر است! اما تکلیفشان …
لزوم حل مشکلات به جای پشت کردن به آنها
در هر صورت امروز وقت این است که باید مشکلات را نشست حل کرد؛ نه پشت به مشکلات کرد. حالا که مشکل است من باید بروم؟! نه، این را ما نمیتوانیم بگوییم. پیشنهاد را باید بکنید به همان آقایانی که عرض کردم؛ به ستاد ارتش است؛ باید بروید آنجا با آن [گفتگو کنید]. عَلی ایّ حال، آن مقداری که از من است این است که به آنها هم سفارش بکنم [که] کردهام. آمدهاند اینجا و به آنها همین طور صریح گفتهام که هر کدام …
مسئولیت مدیران آینده در برابر رفتار دیگران و افزایش آن با بالا رفتن مقام
شما آقایان هم که ان شاء الله بعدها پستهای خوبی گیرتان میآید توجه به این مسائل داشته باشید. اگر در ادارهای وارد میشوید، رئیس یک اداره هستید، مدیر کل یک اداره شدید متوجه باشید که شما مسئول هستید، نه مسئول فقط فعل خودتان، مسئول فعل دیگران هستید، اگر همین قدر بود که خوب خودت خرابی، خوب خودت در حال خودت این باز کمتر بود مسئولیتش اما اگر به دوش شما مسئولیت جامعه باشد هر چه بالاتر بروید مسئولیت بالاتر میشود.
مسئولیت هر فرد به اندازهٔ توانش در وضع حساس کشور
… نفرها واقع شد، جمعیت از آن [پدید میآید] مثل یک قطره است که وقتی که قطرههای دیگر به آن متصل شد سیل پیدا میشود؛ وقتی سیلها با هم متحد شدند. دریا درست میشود. این قطرهها خیال نکنند، انسانها خیال نکنند که خوب، از من که کاری برنمیآید! نخیر، از شما و من ... هر کدام به اندازه خودمان، به اندازه یک نفر، کار از ما میآید و به اندازهای که از ما کار میآید مسئول هستیم؛ یعنی امروز وضع طوری است- به طوری حساس است وضع مملکت ما- که اگر ما قصور بکنیم در ادای تکلیفمان مسئولیم. همه باید با هم، همه اقشار باید با هم [فعالیت کنند] ننشینید که دولت اصلاح بکند؛ دولت تنها نمیتواند. ننشینید که روحانیت این کار را بکند؛ روحانیت تنها نمیتواند. روحانیت ننشینند که مثلًا اقشار دیگر این کار را بکنند. از آنها هم تنها [بر] نمیآید؛ همه با هم. وقتی …
وظیفهٔ هر کس در هر مقام برای خدمت به کشور و اسلام
الآن ایران به یک صورت خرابه درآمده است. اینها خراب کردند، همه چیز ما را بردند؛ و ما باید این تتمه را حفظ کنیم، و این تتمه را برای اعقاب[4] خودمان محفوظ نگه داریم. این مسائل با همت همه اقشار این ملت است؛ با همت شما جوانهاست. هر کس در هر مقامی که هست باید کمر همت به خدمت به این مملکت، به خدمت به اسلام ببندد تا مشکلات رفع بشود. شمایی که در بانک هستید و کارمند بانک یا روسای بانک هستید باید بانک را اصلاح بکنید؛ کسانی که در فرهنگ هستند باید فرهنگ را اصلاح بکنند؛ کسانی که در وزارتخانهها هستند باید وزارتخانهها را تصفیه کنند. و همین طور باید همه ما دست به هم بدهیم تا این کشوری که خرابه …
تفاوت مسئولیت افراد به تناسب جایگاه؛ مقام بالاتر، مسئولیت بیشتر
هر انسانی مسئولیتی دارد و انسانها مسئول آفریده شدهاند. این مسئولیت با توجه به شرایط زمانی و مکانی و نسبت به افراد فرق میکند. مثلًا مسئولیت فرد عادی، با یک فرد عالم؛ مسئولیت یک فرد بازاری، با یک فرد نخستوزیر، مساوی نیست. هر کس که مقام بالاتری دارد مسئولیت بیشتری دارد. حالا که شما نخستوزیر هستید، مسئولیت شما با یک فرد عادی مساوی نیست. این کشور، نخستوزیران فراوانی به خود دیده است.
سنجش شایستگی خود پیش از پذیرش کارهای مهم
… میخواهند خدمت بکنند، برای اسلام خدمت بکنند، آنها هم پیش خدا ماجورند، بعد هم معلوم میشود چکارهاند. و اگر آنها میخواهند یک مقامی را اخذ بکنند، یک کاری را انجام بدهند به واسطه اینکه مقام داشته باشند، آنها هم پیش خدا معلوم است و بعد هم مواخذه خواهد شد. باید کسانی که میخواهند یک کاری بکنند، باید فکر این باشند که شایسته این کار هستند یا نه! مسائل مهم است. مسئله دولت، مسئله ریاست جمهور، مسئله ریاست مجلس، مسئله قوه قضائیه، وزارت، همه اینها اهمیت دارد. اگر چنانچه انسان دنبال این باشد که حالایی که من رئیس دولت هستم، بروم دنبال رفقایی که همراه من هستند، کار آمد باشند یا نباشند، به این کار نداشته باشد، بداند که این کار، کار شیطانی است. رئیس جمهور هم اگر دنبال این باشد که وزرایی تعیین بکند، معرفی بکند که آن …
سنجیدن هر سخن با صلاح کشور و مسئولیت همگانی
… اوست بازمیدارد و همین طور ارتش را. و ما در گفتارمان، در کردارمان که در محضر خدای تبارک و تعالی واقع است، باید فکر بکنیم که این مطلبی را که ما امروز میخواهیم بگوییم، آیا در یک محیط سربسته است که هر چه بخواهیم بگوییم؟ یا در یک محیط سربازی است برای همه دنیا؟ وقتی مطلب این طوری است که ما یک کلمهای که بگوییم در همه دنیا منتشر میشود، ما باید فکر بکنیم که این مطلبی که میخواهیم بگوییم، این صحبتی که میخواهیم بکنیم، آیا به صلاح کشورمان است؟ به مجرد اینکه خلاف سلیقه شماست، خوب! سلیقه شما این نیست، مطلب را میگویید، با آرامش میگویید، به جوری که دولت را، یا مجلس را یک وقت- خدای نخواسته- اسباب لکهدار شدن آنها نباشد، اسباب تضعیف نباشد. این یک مطلبی است همگانی و این مطلب به عهده همه ما هست، کُلّکُم راع وَ کُلّکُم مَسئول[3] همه مسئول هستیم در این مسائل. اینها از هر راهی که دستشان برسد شروع میکنند به تبلیغات. صدام هر وقت که مجال پیدا بکند، بدبخت میگوید: ما هر وقت بخواهیم، جزیره خارک را با خاک یکسان میکنیم. ما از روحیه او متوجه هستیم که اگر یک آن فرصت پیدا بکند و قدرت پیدا کند، جزیره خارک که هیچی، تهران را …
انجام وظیفه در این برهه برای مسئول نبودن نزد خدا
… این نماز جمعه در ایران، آن محتوای اصیل خودش را، که در صدر اسلام داشته است، احیا کند. و قهراً میرود به سایر جاها؛ قهری است مساله. وقتی مسلمین دیدند که این مسئله صحیحی است که از آن غافل بودهاند، آنها هم کم کم- و لو دولتهایشان هم نخواهند- میکنند این کار را. عمده این است که ما در این برهه از زمانی که مسئولیتها بسیار زیاد است، ما مسئولیت خودمان را به طوری اجرا کنیم- کارهای خودمان را- که پیش خدای تبارک و تعالی مسئول نباشیم. باید ما وضع را در نماز جمعهها، در مساجد، در ائمه جمعه و جماعت، در همه جا [روشن کنیم] که از اینجا از طرف ائمه جمعه و جماعات باید همه چیزها در دنیا منتشر بشود. همان طوری که در صدر اسلام، امام جمعه و مسجد، این دو ابزار در دست مسلمانها بوده است و هر وقت …
مسئولیت حکومت در برابر جوانان، ارتش و خانوادههای داغدار
… سراغ کارش و مردم عراق خودشان، این مردم مظلوم خودشان برای خودشان حکومت تعیین کنند، یک شاهی از آنها نمیخواهیم، برای اینکه آن بُعد معنوی دیگر نیست در کار؛ برای آنکه آن مجرم رفت و تمام شد، آن بُعد معنوی نیست در کار دیگر. ما بُعد معنوی قضیه را باید [حل] بکنیم. ما مسئول این جوانها هستیم. ما مسئول این ارتش هستیم. ما مسئول این زنها و مردهایی که بچههایشان و جوانشان را از دست دادهاند، هستیم. مگر ما میتوانیم که بیقید و شرط بگوییم که بیایید صلح بکنیم، چون ما میخواهیم برویم کمک شما بکنیم؟ این مسلک اسلام نیست که ما بخواهیم کمک آنها بکنیم؟ و یک رشوه هم بدهیم. بله، بعضی حکومتها این طوری هستند. نفتهایشان را میدهند و التماسشان هم میکنند. این حکومت …
بزرگتر شدن مسئولیت هر عمل به نسبت ارزش آن
… انتشارات، مثل اهمیت خونهایی است که در جبههها ریخته میشود. و مِدادُ الْعُلَماءِ افْضَلُ مِنْ دِماءِ الشُّهَداء[1] برای اینکه، دماء شهدا گرچه بسیار ارزشمند است و سازنده، لکن قلمها بیشتر میتواند سازنده باشد. و شهدا را، قلمها میسازند و شهیدپرور هستند قلمها. لهذا این عمل [را] که شما دارید، باید ارزشش را توجه کنید و مسئولیتش را. و عمل هر چه ارزش بیشتر داشته باشد، مسئولیتش هم بزرگتر است. و حالا که شما در انتشارات واقع هستید و در جهت فرهنگ این گروه هستید، باید توجه کنید به انتشاراتتان که یک انتشارات مفید باشد. و باید انتشارات امروز، جبران انتشارات زمان رژیم سابق را بکند.
احساس وظیفهٔ همگان برای کمک به اصلاح کشور
… در این کشور نمیشود به خوبی انجام بگیرد، الّا با تشریک مساعی. اگر بخواهد ملت ایران بنشیند تا دولت کاری را انجام بدهد، این امری است که نخواهد شد و اگر دولت بنشیند که ملت کاری را انجام بدهد، آن هم نخواهد شد. امروز ملت و دولتی در کار نیست، همه ملتند و همه دولت. عمده، احساس وظیفه است که ما احساس کنیم که در هر امری از امور که برای اصلاح این کشور عزیز است موظف هستیم به اینکه کمک کنیم. در این امر سوادآموزی که یکی از با ارزشترین امور است باید همه قشرهای ملت کمک کنند، چه آنهایی که میخواهند سوادآموزی کنند و چه آنهایی که میخواهند یاد بگیرند و چه سایر افراد کشور. اگر اینهایی که میخواهند آموزش بدهند سستی بکنند، آنهایی که میخواهند آموزش ببینند …
مکلف بودن همه به اصلاح کشور و پاسخگویی اشکالکنندگان نزد خدا
… ابتلائاتی که این حکومت دارد و با همه گرفتاریهایی که از همه طرف، از دوست و دشمن، برای این ملت تحصیل میشود و گرفتاری ایجاد میشود، مع ذلک، با همه اینها، بیشتر از زمان، لا اقل بیشتر از زمان این دو تا قلدر خدانشناس، عمل شده است و برای مردم رفاه حاصل شده است. بالاخره، از آسمان کسی نمیآید این مملکت را اصلاح کند. و شما همه و ما همه مکلف هستیم. اگر اینجا بتوانید یک اشکالاتی بکنید و خودتان هم اشکالدار باشید، پیش خدا هم میتوانید؟ جواب میخواهد.
مسئولیت بزرگ خطای پاسداران و بدنام شدن سپاه نزد دشمنان
… [است] و بسیار ارزنده مسئولیتشان بسیار زیاد. اما ارزندگی کار معلوم است که هم در جبههها و هم در پشت جبههها اشتغال دارند به تامین امنیت کشور و این از بزرگترین کارهای ارزشمند است که همه ما و همه کشور به آن مکلف هستیم، منتهی هر کس به آن مقداری که مقدور است. و اما مسئولیت برای اینکه چنانچه- خدای نخواسته- در سپاهی که «پاسدار اسلام» اسمش را گذاشته است و برای پاسداری از اسلام و احکام اسلام و کشور اسلامی مشغول فعالیت است، یک قدم خلاف برداشته بشود به دست بعضی از کسانی که جوان هستند، ممکن است در جوانی یک تندیهایی باشد- خدای نخواسته- یک خلافی واقع بشود؛ آن مسئولیت، بسیار مسئولیت بزرگی است؛ علاوه بر اینکه خود عمل، عمل مسئولیت داری است، سپاه را هم ممکن است که مشوّه کند روی آنها را و دشمنان شما بگویند که سپاه کذا و کذا [است.]
ادارهٔ خوب هر مقام، مایهٔ خوب کار کردن همهٔ شئون کشور
من از خدای تبارک و تعالی توفیق همه شما را خواستارم. مملکت مال خودتان است دیگر، دیگران الآن در او نیستند، مستشارانی ما نداریم دیگر. خودمان میخواهیم کار خودمان را اداره کنیم، وقتی خودمان میخواهیم اداره کنیم، باید خیلی دقت کنیم که خوب اداره کنیم؛ یعنی، هر کس در هر مقامی که هست اگر همان مقام را خوب اداره بکند، یک مملکت بعد از چند، همه شئونش خوب کار میکند. من توفیق همه را از خداوند خواستارم.