ناآگاهی از مسائل و حقایق اسلامی بر اثر حکومت خاندان ابوسفیان
بیست سی سالی هم بر آنها، خانوادۀ ابوسفیان حکومت کردند. لذا از مسائل اسلامی واقعاً سر در نمیآوردند؛ خیلی از حقایق را هم نمیدانستند. (67/2/17)ساکنان شام در دورهٔ حکومت معاویه و شناخت آنان از اسلام.
بیست سی سالی هم بر آنها، خانوادۀ ابوسفیان حکومت کردند. لذا از مسائل اسلامی واقعاً سر در نمیآوردند؛ خیلی از حقایق را هم نمیدانستند. (67/2/17)[لذا مردم شام] از روی اخلاص میجنگیدند، منافق نبودند؛ اما جَو، برخلاف جَو زمان پیغمبر ـ که جَو صاف و روشن بود ـ کلاً یک جَو مشتبه و منافق بود، جَو کدر و غبارآلوده. (59/4/11) و خیلی طبیعی بود که برای آنها اینطور وانمود بشود که این شخصی که اسمش علیبنابیطالب است و در کوفه عَلم مخالفت بلند کرده با معاویه، این اصلاً نماز نمیخوانَد! برای آنها راحت میشد این را تفهیم کرد و همینطور هم باورشان شده بود. لذا وقتی خبر رسید که …..لذا خصوصیت زمان علی علیهالسلام این است که جَوّ جامعه، جَوّ نفاق است. نه بهاینمعنا که مردم منافقند؛ نه! اتفاقاً در جبهۀ معاویه هم، مردم منافق نبودند، مردم صادق بودند؛ مگر غیر از این است؟ آنیکه در راه معاویه جانش را دارد میدهد، آن عرب قبایلیِ عشایریِ دور و بَر شام، از وقتی منطقۀ او مسلماننشین شده، [فقط] معاویه را دیده. (59/4/11)[مردم شام] از اول که چشم به اسلام باز کردند، معاویه را شناختند. (59/4/11)