رفتن به محتوای اصلی

فضل‌بن‌سهلشخص

توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

وزیر مأمون عباسی در ماجرای ولایت‌عهدی امام رضا (ع).

بی‌خبری وزیر مأمون از حقیقت سیاست ولیعهدی

چنان‌که مشاهده می‌شود این تدبیر به‌قدری پیچیده و عمیق است که یقیناً هیچ‌کس جز مأمون نمی‌توانست آن را به‌خوبی هدایت کند و بدین‌جهت بود که دوستان و نزدیکان مأمون از ابعاد و جوانب آن بی‌خبر بودند. از برخی گزارش‌های تاریخی چنین برمی‌آید که حتی فضل‌بن‌سهل وزیر و فرماندۀ کل و مقرب‌ترین فرد دستگاه خلافت نیز از حقیقت و محتوای این سیاست، بی‌خبر بوده است. مأمون حتی برای اینکه هیچ‌گونه ضربه‌ای بر هدف‌های وی از این حرکت پیچیده وارد نیاید داستان‌های جعلی برای علت و انگیزۀ این اقدام می‌ساخت و به این‌وآن می‌گفت.

انتشار ناشیانهٔ خبر ردّ خلافت و ولیعهدی از سوی امام

… ولایتعهدی آن حضرت مطرح شد، حضرت به‌شدت استنکاف[15] کردند و تا وقتی مأمون صریحاً آن حضرت را تهدید به قتل نکرد، آن را نپذیرفتند.[16] این مطلب همه‌جا پیچید که علی‌بن‌موسی الرضا ولیعهدی و پیش از آن خلافت را که مأمون به او با اصرار پیشنهاد کرده بود نپذیرفته است. دست‌اندرکاران امور که به ظرافتِ تدبیر مأمون واقف نبودند، ناشیانه عدم قبولِ امام را همه‌جا منتشر کردند، حتی فضل‌بن‌سهل در جمعی از کارگزاران و مأموران حکومت گفت من هرگز خلافت را چنین خوار ندیده‌ام، امیرالمؤمنین آن را به علی‌بن‌موسی الرضا تقدیم می‌کند و علی‌بن‌موسی دستِ رد به سینۀ او می‌زند.[17]