… من میدهم که ما اوُذِیَ نبیٌ مِثْلَ ما اوذیتْ[3] هم، این معنا باشد. من احتمال میدهم که آن معرفتی که رسول خدا داشت، دیگران نداشتند، مقاماتشان هر چه بود، به اندازه ایشان نبود. و هر چه مقامات بیشتر است راجع به معصیتهایی که در عالم میشود، بیشتر اذیت میشود. اگر بشنود که در آن سر دنیا یک کسی یک کسی را اذیت کرده این ناراحت بشود، نه از باب این که شهر خودم است، نه از باب این که مملکت خودم است، اقربای خودم است، از باب این که یک مظلوم در دنیا واقع شده. و لهذا میبینید که حضرت امیر آن طور میفرماید که وقتی که آن چیز را از پای یک ذمّی بیرون آوردند، میفرماید مرگ برای انسان چطور است[4]. از «ظلم، بما انَّهُ ظلْمٌ»[5] بدش میآید، نه از ظلمِ به خودم، از خوبی به آن طوری که خوب است خوشش میآید. هر کس هم به هر کس خوبی کند، از باب این که خوبی است خوشش میآید. هر کس هم به هر کس ظلم کند، از باب این که ظلم است ناراحت میشود. این معنی، این است که یک انسانی بداند که چی هست و کجا هست و کجا میرود. همه این بساط برچیده میشود، لکن صحف ما برچیده نمیشود، هست، …