آدم ملول، دوست و صدیق پیدا نمیکند. «ملول» یعنی کمحوصله. آدمهایی که خستهاند، افسردهاند، کمحوصلهاند، همراه و رفیق پیدا نمیکنند. درست است. اگر میخواهید کار جمعی بکنید، با جماعت حرکت کنید، مسابقه بدهید، پیش بیفتید، باید بانشاط باشید؛ اینکه ما مرتّب میگوییم نشاط و در صحبتها و گفتهها مکرّر بنده تکرار میکنم نشاط، بعضیها خیال میکنند که نشاط یعنی رقّاصی، که فلان برنامهی موسیقی را یا فلان برنامه را فلان جا بگذاریم، در تئاتر بگذاریم، در تلویزیون بگذاریم تا مردم نشاط پیدا کنند! معنای نشاط این نیست؛ نشاط یعنی حوصلهی کار، نشاط کار، تحرّک، که دل انسان آماده باشد برای حرکت کردن، کار کردن، فعّالیّت کردن؛ خسته و ملول و افسرده و مانند اینها نباشد؛ این معنای نشاط است. اگر این [جور] شد، آن وقت انسان، همکار هم پیدا میکند، دیگران هم میآیند دُور شما جمع میشوند، کار را پیش میبرید. بخصوص شما جوانها خیلی به این احتیاج دارید.شور و نشاط
نامهای دیگر: شور و هیجان عمومی، شوق و نشاط در کار، نشاط، نشاط اجتماعی، نشاط روحی، نشاط ملی، کمحوصلگی
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
سرزندگی و هیجان فردی و عمومی جامعه و جوانان در زندگی و کار.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در دیدار اعضای مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم— ۱۳۶۹/۱۱/۰۴
سیر زمانی
از ۱۳۶۹ تا ۱۴۰۴۱۳۶۹۱۴۰۴
روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.
تعریف در کلام رهبر
یک موضوع دیگر و نکتهی دیگر، مسئلهی نشاط و سرزنده بودن در محیط دانشآموزی است. بنده این حرف را زیاد تکرار کردهام -چه برای دانشجوها، چه برای عموم جوانهای کشور، چه برای دانشآموزها- که بایستی محیطشان محیط نشاط باشد. این را خیلیها بد میفهمند. خیال میکنند وقتی میگوییم «نشاط»، یعنی باید آنجا بزن و بکوب و رقّاصی و [امثال اینها باشد]! نشاط این نیست؛ نشاط یعنی جوان سرزنده باشد، پژمرده نشود؛ با ورزش، با فوقبرنامههای آموزنده و جذّاب، با این چیزها، نه با آن کارهایی که شنیدهام در بعضی از مدارس میشود، البتّه اینها را باید شماها مراقبت کنید، دنبال بکنید؛ یعنی مسئولیت مستقیمش به عهدهی خود آموزش و پرورش است. شنیدهام بعضی از مدارس از این جهت وضع خوبی ندارند؛ به اسم «نشاط» [کارهایی میکنند]. «نشاط» این است که شما کاری کنید که این جوان، سرحال، سرزنده، باامید، باانگیزه، آمادهی به کار، پُرانرژی مشغول کار بشود، درس بخواند.شاهدها (۲۰ پاراگراف)
معنای درست نشاط در محیط دانشآموزی: سرزندگی و انگیزه، نه بزن و بکوب
یک موضوع دیگر و نکتهی دیگر، مسئلهی نشاط و سرزنده بودن در محیط دانشآموزی است. بنده این حرف را زیاد تکرار کردهام -چه برای دانشجوها، چه برای عموم جوانهای کشور، چه برای دانشآموزها- که بایستی محیطشان محیط نشاط باشد. این را خیلیها بد میفهمند. خیال میکنند وقتی میگوییم «نشاط»، یعنی باید آنجا بزن و بکوب و رقّاصی و [امثال اینها باشد]! نشاط این نیست؛ نشاط یعنی جوان سرزنده باشد، پژمرده نشود؛ با ورزش، با فوقبرنامههای آموزنده و جذّاب، با این چیزها، نه با آن کارهایی که شنیدهام در بعضی از مدارس میشود، البتّه اینها را باید شماها مراقبت کنید، دنبال بکنید؛ یعنی مسئولیت مستقیمش به عهدهی خود آموزش و پرورش است. شنیدهام بعضی از مدارس از این جهت وضع …نقد برداشت نشاط به رقص و موسیقی؛ نشاط یعنی حوصله و آمادگی دل برای کار و تحرک
آدم ملول، دوست و صدیق پیدا نمیکند. «ملول» یعنی کمحوصله. آدمهایی که خستهاند، افسردهاند، کمحوصلهاند، همراه و رفیق پیدا نمیکنند. درست است. اگر میخواهید کار جمعی بکنید، با جماعت حرکت کنید، مسابقه بدهید، پیش بیفتید، باید بانشاط باشید؛ اینکه ما مرتّب میگوییم نشاط و در صحبتها و گفتهها مکرّر بنده تکرار میکنم نشاط، بعضیها خیال میکنند که نشاط یعنی رقّاصی، که فلان برنامهی موسیقی را یا فلان برنامه را فلان جا بگذاریم، در تئاتر بگذاریم، در تلویزیون بگذاریم تا مردم نشاط پیدا کنند! معنای نشاط این نیست؛ نشاط یعنی حوصلهی کار، نشاط کار، تحرّک، که دل انسان آماده باشد برای حرکت کردن، کار کردن، فعّالیّت کردن؛ خسته و ملول و افسرده و مانند اینها نباشد؛ این معنای نشاط است. اگر این [جور] شد، آن وقت انسان، همکار هم پیدا میکند، دیگران هم میآیند دُور شما جمع میشوند، کار را پیش میبرید. بخصوص شما جوانها خیلی به این احتیاج دارید.لازم و خوب بودن شور و هیجان مردم، بهویژه جوانان
شور و هیجان عمومی مردم لازم است. امروز ملّت ایران یک شور و هیجانی دارد، بخصوص جوانها شور و هیجان دارند؛ این چیز خیلی خوبی است، این چیز خیلی لازمی است، امّا بیصبری مضر است. اینکه بیصبری کنند، دائم پا به زمین بکوبند که آقا چرا نشد، چرا نکردید، چرا اقدام نشد و مانند اینها، این مضر است. یعنی بدانیم که کدام کار، کار درستی است، کدام کار، کار مضرّی است. بنابراین، اینها مطالب و توصیههایی است که من عرض میکنم.ایمان به بشارت قرآنی شهدا، شرط نشاط و امید در نسل جوان
… لَم یَلحَقوا بِهِم مِن خَلفِهِم اَلّا خَوفٌ عَلَیهِم وَ لا هُم یَحزَنون».[14] بشارت میدهند؛ بشارت میدهند به چه؟ که دو آفت مهم را نبایستی داشته باشند و ندارند؛ یعنی نفی این دو آفت را بشارت میدهند: یکی ترس، یکی اندوه؛ هم ترس را، هم اندوه را نفی میکنند. به نظر من اگر ما نشاط اجتماعی میخواهیم، اگر امید و شادابی و سرزندگی میخواهیم، اگر طراوت در نسلهای جوانمان میخواهیم، باید به این گزارهی ملکوتی و قرآنی ایمان بیاوریم؛ این «یَستَبشِرونَ» خیلی مهم است. خوف و حزن دو آفت بزرگ است برای یک ملّت، برای یک جماعت، برای یک انسان. ترس و اندوه دو آفت بزرگ است؛ این دو آفت با بشارت قرآنی برداشته میشود؛ همچنان که اگر مقاومت هم بکنیم، این دو آفت برداشته میشود. آن هم [بیان] آیهی قرآن است: اِنَّ الَّذینَ قالوا رَبُّنَا …سرزندگی ملت زمینهٔ اصلی پیشرفت و خمودی بزرگترین عامل عقبماندگی
… و نشاط شناختهایم. از قدیم، همین خصوصیت را ما نسبت به این منطقه میشناختیم و مردم این منطقه، که امروز نام «خراسان شمالی» را بر آنها گذاشتهاند، شناخته شده بودند به مردمانِ دارای شور و نشاط و سرزندگی و آمادگیهای روحی و جسمی. خب، این خیلی سرمایهی بزرگی است. خمودی یک ملت، بزرگترین عامل عقبافتادگی آنهاست. شور و نشاط و سرزندگی در یک ملت، زمینهی اصلی برای پیشرفت آنها در همهی زمینههاست. این شرط اصلی در اینجا هست.لزوم حفظ نشاط عمومی جوانان در برابر خواست دشمنان
دو سه نکته پیرامون مسئلهی نشاط عمومی جوانها باید عرض کنیم. نکتهی اول این است که این شور و نشاط را باید حفظ کرد؛ نباید گذاشت و اجازه داد که عوامل گوناگون و مؤثرات گوناگون، این شور و نشاط همگانی را ضعیف کند یا از بین ببرد. مطمئناً یک نقطهی مورد نظر دشمنان پیشرفت این کشور این است که به ملت ما حالت خمودگی بدهند؛ یعنی همین شور و نشاط را خاموش کنند، این شعله را فروبنشانند. نباید تسلیم این خواست مغرضانه و خصمانهی دشمنان شد. اینکه شما مشاهده میکنید صدها مرکز رادیوئی و تلویزیونی، بعلاوهی صدها مراکز گوناگون سایبری و محیط مجازی در نقاط مختلف دنیا دارند تلاش میکنند تا پیام یأس و ناامیدی را به اذهان ملت ما تلقین کنند، به خاطر همین است. وقتی ناامیدی به وجود آمد، وقتی یأس وجود داشت، …نشاط جوانان زمینهٔ حرکت پایدار به سوی آرمانها با تکیه بر ایمان
نشاط و شور بر چهره شما که مظهر صفا و لطافت جوانی شماست، برای ما زیباتر است. با همین نشاط است که ایمان و پایههای اعتقادی مستحکم شما خواهد توانست سالهای متمادی - دهها سال - شما جوانان را به سمت آرمانها حرکت بدهد.ورزش مایهٔ نشاط ذهنی و انجام بهتر کارها
… ورزش همگانی را نباید ترک کرد. این، هم برای سلامت جسمی خوب است ــ ورزش موجب سلامت جسم است؛ این عوارضی که برای جوانها گاهی پیش میآید و انسان حیرت میکند که یک جوانی سکته میکند، خیلی از این عوارض ناشی از همین عدم تحرّک است ــ هم برای نشاط ذهنی و روحی خوب است. ورزش نشاطآور است؛ هر کاری که شما مشغول هستید، کار دستی، کار فکری، کار اداری، کار علمی، اگر ورزش کنید، آن کار را بهتر انجام میدهید؛ یعنی نشاط ذهنیتان بیشتر میشود و بهتر میتوانید آن را انجام بدهید. البتّه فواید دیگری هم دارد که حالا در مقام [بیان] آن نیستیم.ایجاد نشاط عمومی با راه افتادن تولید؛ عامل پیشرفت کشور
ایجاد نشاط ملّی؛ خودِ تولید در کشور وقتی راه بیفتد، یک نشاط عمومی و ملّی به وجود میآورد که این خودش یک عامل مهمّی در پیشرفت کشور است. ظرفیّتهای معدنی کشور -که امروز متأسّفانه خیلی در این زمینه عقب هستیم- به کار میافتد و میتوانیم از منابع خدادادی که خدای متعال به این ملّت بخشیده است، استفاده کنیم. این چند عنوان و سرفصل است؛ اگر شما فکر کنید، باز سرفصلهای دیگری هم پیدا میکنید؛ اینها همه …نشاط و آمادهبهکاری ملت، موهبتی بزرگ اما ناکافی
خب، از همین جا من وارد مطلب اصلىِ مورد نظر خودم بشوم. عزیزان من! برادران! خواهران! این امتیازات را شنیدید. این نشاط و سرزندگی و آمادهبهکاری از بعد از انقلاب تا امروز در سرتاسر کشور وجود دارد؛ و این یک موهبت بزرگ است برای ملتی که درصدد حرکت به جلو است، درصدد ترقی و تعالی است، دنبال حیات طیبه است. این حالت آمادهبهکاری، نشاط، سرزندگی و پای کار بودن، نعمت بزرگی است؛ ولی این کافی نیست. برای رفتن به قلهها، شرطهای دیگری هم وجود دارد. اولاً باید یک نقشهی راه وجود داشته باشد؛ یعنی هدف حرکت معلوم باشد، چشمانداز حرکت معلوم باشد، خط سیر این حرکت ترسیم شده باشد، بعد هم فهم دائمی و درست و رصد کردن دائم از این حرکت. این برای یک ملت لازم است. امروز …ارج نهادن به پویایی و نشاط و روح رقابت در کنار هویت ملی
چگونه می شود این ویژگی را به دست آورد؟ این که: ریشه ها و اصالتها را حفظ کنیم و شالوده شکنی نکنیم؛ هویت ملی را بشدت مورد ملاحظه قرار دهیم و ارج بنهیم. هویت جمعی یک ملت، جزو آن چیزهایی است که در تحولات باید دست نخورد. در کنار هویت ملی، پویایی، نشاط، برخورداری از آزادىِ تحرک و روح رقابت در میان جمع خود را باید بشدت ارج بنهیم و به آن اهمیت بدهیم. لازمه ی این نشاط و پویایی این است که هم منتقد باشیم، هم انتقادپذیر، که هر کدامش نباشد، بد است. بعضیها اهل انتقاد کردن هستند؛ انتقاد هم بجاست؛ شما هر چیزی را با دقت نگاه کنید و یک خُرده ای کنجکاوی کنید، یک نقطه ی عیبی در آن پیدا می کنید و می شود عیب جویی کرد و …شکر خدا از دیدن نشاط و شادابی در چهرهٔ مردم بم
… بار اوّلی که پس از وقوع زلزله به بم آمدم، جلوی من آمد و گریست؛ گفت دلمان میخواست تو به بم بیایی؛ اما نه در چنین شرایط و اوضاع و احوالی. بنده هم مایل بودم وقتی به بم بیایم که این شهر را شاد و پُرنشاط و فارغ از حوادث طبیعی و بدون مصیبت ببینم؛ اما متأسفانه نشد. در عین حال خدای متعال را شاکرم که در شهر شما نشاط و شادابی را در چهرهها میبینم، که در سفرهای قبل ندیده بودم. جوانها و زنها و مردها بانشاط اند. در خیابانهای شهر، در اردوگاهها و محلهای اسکان موقت، هر جا رفتیم، احساس کردیم در چهرهی مردم شادابی و نشاط هست؛ خدا را از این بابت شکر میکنیم.راه حقیقی شاد کردن مردم، نشان دادن کار صادقانه و عالمانهٔ مسئولان
یکی از بزرگترین چیزهایی که کام مردم را شیرین میکند، این است که ببینند، حس کنند و بیابند که مسؤولانِ امور آنها در پی خدمت صادقانه و پیگیرانه و عالمانه به آنها هستند. خودِ همین، مردم را خوشحال میکند. گاهی گفته میشود باید مردم را شاد و افسردگان را از افسردگی خارج کرد؛ این حرف درستی است. اگر کسانی به معنای حقیقی کلمه دنبال این موضوع هستند، راهش همین است؛ به مردم نشان دهند که در پی کار صادقانه و پیگیرانه و عالمانهاند. این بیش از همه چیز فضا را شادمانه خواهد کرد.توصیه به دانشجویان آسیبدیده برای از دست ندادن نشاط
خیلی خوشحالم از اینکه شما عزیزان را دیدم. این نگرانی که از این حادثه در دل من بود - و البته هنوز هم هست - و غصّه و اندوهی که از این حادثه برای ما پیدا شد، انشاءالله با دیدن شما مقداری تخفیف پیدا میکند و انسان از چهرههای باز و پرنشاط شماها تسلی مییابد. من میخواهم تأکید کنم انشاءالله نگذارید که این نشاطتان از دست برود؛ بخصوص این عزیزمان[5] . من برای چشم شما اوقاتم خیلی تلخ شد. من این طور نشنیده بودم؛ با اینکه قضایای این حادثه را خیلی شنیدم و گفتند که یکی از جوانانی که در کنکور، اوّل شده بودند، در این حادثه آسیب دیده، اما نگفتند که چشمتان اینطور شده است. من خیلی غصّهام …ارزش حفظ شور و تحرک خدادادی در برابر گذشت زمان و حوادث
… همین آخر ادامه داشت، یعنى در عین اینکه ایشان قریب ۷۰ سال یا ۷۳ سال [داشتند]؛ چیز عجیبى است. مثلاً آخرین بار که ما ایشان را دیدیم -گمانم یک سال پیش یا هفت هشت ماه پیش بود که ایشان را ما زیارت کردیم- همان حالت و همان شور و همان تحرّک را در ایشان انسان میدید. این خیلى باارزش و قیمتى است که انسان نگذارد گذشت زمان و حوادث گوناگون، شور، تحرّک و تهیّجى را که خداى متعال در او قرار داده و میتواند آن را مثل یک صَرف[1] گرانبها، مثل یک سرمایهى گرانبها براى پیشرفتهاى گوناگون در میدانهاى مختلف مصرف بکند از بین برود؛ ایشان نگذاشته بودند که آن از بین برود. به هر حال وجودشان حقیقتاً وجود ذیقیمتى بود، براى اسلام و مسلمین و نظام اسلامى ارزش داشتند و تا آخر هم کار کردند. یعنى واقعاً هیچ وقت آقاى جعفرى از کار افتاده و کنارنشسته و بیکاره نشد؛ دائم مشغول کار، مشغول تلاش، مشغول …نیاز امروز جامعه به طراوت و نشاط حاصل از ورزش
… جامعهى ورزشکار، جامعهى بانشاط و پُرتلاش و زنده و کارآمد خواهد بود. عادت ورزش را به فرزندان خودتان هم منتقل کنید. کودکان را و نوجوانان را و بخصوص جوانان را وادار کنید به ورزش کردن. حتّى افراد مُسن و پیر هم باید ورزش کنند؛ هر کسى ورزش متناسب با حال خود. ورزش یک کار لازم و یک وظیفهاى است که براى نشاط و طراوت دائمى جامعه لازم است. امروز جامعهى ما به این طراوت و به این نشاط احتیاج دارد.تلخ شدن زندگی بدون تفریح سالم و لبخند ناشی از نشاط
راجع به موضوع تفریحات، چیزی که میتوانم بگویم این است که موضوعی بسیار مهم و اساسی است. اگر چه در جامعه، خیلیها هستند که ممکن است آن را جدی نگیرند و فکر کنند که یک زندگی جامد و خشک و بیانعطاف و بیلبخند، میتواند زندگی موفقی باشد. اما چنین نیست. اگر در زندگی تفریح سالم نباشد؛ اگر آن لبخند طبیعی که ناشی از نشاط است بر لب انسان ننشیند، زندگی برخود انسان و بر معاشران او، جهنم خواهد شد. مادیات، مقدمهی زندگی خوبند؛ و تفریح، عنصر اساسی زندگی خوب است.خطر تبدیل کار شوقآمیز به امری عادی و یکنواخت
… امیدواریم که آقایان همّت کنند که این شورا همچنانکه اسم آن و فلسفهى ایجاد آن اقتضا میکند، به کارهاى اساسى و مهمّى که در این صراط فرهنگ و انقلاب فرهنگى وجود دارد، به طور کامل و کافى برسند. و این البتّه نیازمند یک تلاش باشوق و باامید به پیشبرد کارها است. جمعهایى که تشکیل میشوند براى یک هدفى، هرچه عمرشان طولانىتر میشود، تجربهشان بیشتر میشود، با کارها آشناتر میشوند، لکن یک ضایعهاى هم وجود دارد که باید از پیش آمدن آن ضایعه جلوگیرى کرد و آن، عادت شدن کار [است]؛ یعنى کار را از حالت انگیزهاى و شوقآمیز و آن تروتازگى، به حالت یک امر معتاد[3] معمولىِ جریانى تبدیل کردن؛ این خطر بزرگى است. اوّلى که انسان به یک کارى میپردازد، طبعاً شوق بیشترى دارد و جزئیّات آن کار را رسیدگى میکند؛ نباید گذاشت این شوق تمام بشود و کار حالت یکنواخت بگیرد. حالا جناب آقاى یزدى[4] اشاره کردند به اضافه شدن بعضى از افراد و تأثیر آن در کار شورا؛ همین نکته مورد توجّه بنده …طلبه منشأ امید و شور و تحرک، نه پیرروحیهٔ ناامید
… که از ما جلوتر است، آن که زودتر از ما درس را شروع کرده، آن که زودتر از ما دورههاى تحصیلى را یکى پس از دیگرى گذرانده؛ یک احترامى طلبه به پیشکسوت خودش قائل است ــ وقتى اینها با هم توأم شد، یک جوانىِ نجیبى، یک جوانىِ توأم با صلاحى را در حوزه به وجود مىآورد. این جوانى تبدیل به پیرى نباید بشود. جوان ما ظاهراً جوان، سنّاً جوان، [امّا] روحیّتاً پیر، بىنشاط، بىحوصله، بىابتکار، ناامید؛ این بسیار چیز بدى است. طلبه باید منشأ امید و شور و نشاط و تحرّک باشد؛ اگر اینجور شد، آن وقت طلبه در صفوف مقدّم مسائل انقلاب هم شرکت میکند و این شرط، شرط اصلى صلاح حوزه است. اگر کار حوزه به آنجا برسد که طلبه نسبت به مسائل انقلاب احساس بىتفاوتى کند، این خطر بزرگى است و نباید بگذارید. این یکى از مهمترین وظایف هر مجموعهى …ترجیح لبخند و شادابی بر اشک در چهرهٔ جوانان
از اظهاراتی که نسبت به این پدر پیر خودتان ابراز کردید، صمیمانه متشکّرم. این جوان عزیز گفتند که ما اشک را ترجیح دادیم؛ اما من چهره جوان شما را شاداب و پُرنشاط دوست دارم و بر چهره شما عزیزان، لبخند را ترجیح میدهم. یک بیت از شاعر معاصر اردبیلی خودمان برای شما بخوانم. میگوید: