رفتن به محتوای اصلی
بازگشت به نمایهٔ «شعب ابی‌طالب»

مقایسهٔ دیدگاه رهبران دربارهٔ «شعب ابی‌طالب»

برجسته‌ترین پاراگراف‌های هر رهبر دربارهٔ این نمایه، هر کدام از یک متن.

تهیه‌شده با هوش مصنوعیدوران سه‌سالهٔ محاصرهٔ پیامبر اکرم (ص) و مسلمانان در دره‌ای در مکه.

امام خمینی

ادامهٔ راه در شدیدترین محاصرهٔ اقتصادی

و از نکاتی که حجاج محترم باید به آن توجه کنند، اینکه مکه معظمه و مشاهد مشرفه آینه حوادث بزرگ نهضت انبیا و اسلام و رسالت پیامبر اکرم است، جای، جای این سرزمین محل نزول و اجلال انبیای بزرگ و جبرئیل امین و یادآور رنجها و مصیبتهای چندین سالهای است که پیامبر اکرم- صلی الله علیه و آله- در راه اسلام و بشریت متحمل شدهاند و حضور در این مشاهد مشرفه و امکنه مقدسه و در نظر گرفتن شرایط سخت و طاقت‌فرسای بعثت پیامبر، ما را به مسئولیت و حفظ دستاوردهای این نهضت و رسالت الهی بیشتر آشنا میکند، که واقعاً پیامبر اکرم- صلی الله علیه و آله و سلم- و ائمه هدی- علیهم سلام الله- در چه غربتهایی برای دینِ حق و امحای باطل، استقامت و ایستادگی نموده‌اند و از تهمتها و اهانتها و زخم زبانهای «ابو لهب» و «ابو جهل» ها و «ابو سفیان» ها نهراسیدند و در عین حال شدیدترین محاصره‌های اقتصادی در شعب ابی طالب، به راه خود ادامه داده‌اند و تسلیم نشدند و سپس با تحمل هجرتها و مرارتها در مسیر دعوت حق و ابلاغ پیام خدا و حضور در جنگهای پیاپی و نابرابر و مبارزه با هزاران توطئه و کارشکنی‌ها به هدایت و رشد همت گماشتهاند که دل صخرهها و سنگها و بیابانها و کوهها و کوچه‌ها و بازارهای مکه و مدینه پر است از هنگامه پیام رسالت آنان که اگر آنها به زبان و سخن میآمدند و از راز و رمز تحقق فَاسْتَقِمْ کَما امِرْتَ[17] پرده برمیداشتند، زائران بیت الله الحرام در مییافتند رسول خدا برای هدایت ما و بهشتی شدن مسلمانان چه کشیدهاند و مسئولیت پیروان او چقدر سنگین است. و ملت شهید داده ایران اگر چه در طول دوران مبارزه و جنگ و حوادثِ دیگر انقلاب مظلومیتها و سختیها و درد و رنجهای فراوان دیده است و جوانان و عزیزان گرانقدری را تقدیم راه خدا کرده است ولی یقیناً وسعت مظلومیتها و سختیهایی که بر پیشوایان ما رفته است، به مراتب بالاتر …

امام شهید سید علی خامنه‌ای

رد مقایسهٔ شرایط امروز ایران با محاصرهٔ شعب ابی‌طالب

یک روز در صدر اسلام، دشمنان به نظرشان رسید که با شِعب ابی‌طالب و محاصره‌ی اقتصادی مسلمانها، آنها را از پا بیندازند؛ اما نتوانستند. این روسیاه‌های بدمحاسبه‌گر خیال میکنند ما امروز در شرائط شِعب ابی‌طالبیم. اینجور نیست. ما امروز در شرائط شِعب ابی‌طالب نیستیم؛ ما در شرائط بدر و خیبریم. ما در شرائطی هستیم که ملت ما نشانه‌های پیروزی را به چشم دیده است؛ به آنها نزدیک شده است؛ به بسیاری از مراحل پیروزی، با سرافرازی دست پیدا کرده است. امروز مردم ما را از محاصره‌ی اقتصادی میترسانند؟ با این حرفها، با این ترفندها میخواهند مردم را از صحنه بیرون …

استقامت سه‌سالهٔ پیامبر و مسلمانان در محاصرهٔ قریش

همان ایستادگىِ اول بعثت، منجر میشود به استقامت عجیب سه سال در شعب ابی‌طالب. شوخی نیست؛ سه سال در یک دره‌ای در مجاورت مکه، بدون آب، بدون گیاه، در زیر آفتاب سوزان. پیغمبر، جناب ابی‌طالب، جناب خدیجه، همه‌ی مسلمانها و همه‌ی خانواده‌هایشان توی این تکه - شکاف کوه - زندگی کردند. راه هم بسته بود که برای اینها غذا نیاید، خوراک نیاید. گاهی در ایام موسم - که بر طبق سنن جاهلی آزاد بود، یعنی جنگ نبود - میتوانستند داخل شهر بیایند، اما تا میخواستند جنسی را در دکانی معامله کنند، ابوجهل و ابولهب و بقیه‌ی بزرگان مکه به نوکرها و فرزندان خودشان سفارش کرده بودند که هر وقت آنها خواستند جنسی را بخرند، …

سختی‌های سه سالهٔ تبعید پیامبر و خویشانش در شعب ابی‌طالب

… ما مشهدیها به چنین جایی «بازه» میگوییم. اتفاقاً این از آن لغتهای صحیحِ دقیقِ فارسىِ سره هم هست که به لهجه محلی، روستاییها به آن «بَزَه» میگویند؛ اما همان اصلش «بازه» است. جناب ابی‌طالب یک بازه یا یک شعب داشت؛ گفتند به آن‌جا برویم. حالا شما فکرش را بکنید! در مکه، روزها هوا گرم و شبها بینهایت سرد بود؛ یعنی وضعیتی غیرقابل تحمّل. اینها سه سال در این بیابانها زندگی کردند. چقدر گرسنگی کشیدند، چقدر سختی کشیدند، چقدر محنت بردند، خدا میداند. یکی از دوره‌های سخت پیامبر، آن‌جا بود. پیامبر اکرم در این دوران، مسؤولیتش فقط مسؤولیت رهبری به معنای اداره یک جمعیت نبود؛ باید میتوانست از کار خودش پیش اینهایی که دچار محنت شده‌اند، دفاع کند.

اخراج پیامبر (ص) و خویشانش از مکه به دست سران طاغوت

… است در تاریخ ولادت آن حضرت ـ بودند که قضیۀ شعب ابی‌طالب پیش آمد. شعب ابی‌طالب، یک دوران بسیار سختی است در تاریخ صدر اسلام؛ یعنی دعوت پیغمبر شروع شده بود، دعوت را علنی کرده بودند، به‌تدریج مردم مکه ـ به‌خصوص جوان‌ها، به‌خصوص برده‌ها ـ به حضرت می‌گرویدند. بزرگان طاغوت مثل همان ابولهب و ابوجهل[16] و اینها دیدند که هیچ چاره‌ای ندارند، جز اینکه پیغمبر و همۀ مجموعۀ دوروبرَش را از مکه اخراج کنند؛ همین کار را هم کردند. یکجا، حالا چندصد نفر یا تعداد زیادی، ده‌ها خانوار را که پیغمبر و خویشاوندان پیغمبر و خودِ ابی‌طالب ـ بااینکه ابی‌طالب هم جزو بزرگان بود ـ بچه و بزرگ و کوچک، همه را از مکه بیرون کردند. اینها از مکه خب رفتند بیرون؛ کجا بروند؟ تصادفاً جناب ابی‌طالب، یک گوشه‌ای در نزدیکی مکه ـ چند کیلومتریِ فرضاً مکه ـ در یک شکاف کوهی، یک مِلکی داشت؛ شعب ابی‌طالب اسمش بود. شعب، یعنی همین شکاف کوه؛ یک درۀ کوچک. ما مشهدی‌ها به این‌طور چیزی می‌گوییم «بازه». …

سختی‌ها و محنت‌های مسلمانان و پیامبر در دوران محاصره

… بعضى مثلاً تا بیست‌ودوساله، بیست‌وچهارساله و مانند این چیزها هم گفته‌اند؛ حالا مثلاً خانه‌ى پُرش بیست‌وچهارساله و بیست‌وپنج‌ساله ــ این‌همه معارف را، این‌همه علوّ مقامات معنوى را در این مدّت کوتاه به دست بیاورد، حاکى از یک تربیت فوق‌العاده‌ى فوق بشرى است. در شِعب ابى‌طالب که همه‌ى راه‌هاى عافیت بر مسلمانان و وجود مقدّس نبىّ اسلام (صلّى ا‌لله‌ علیه و آله و سلّم) بسته شده بود، نه امکانات زیستى [بود]، نه امکانات رفاهى، نه آسودگى خاطر، دائم دغدغه‌ى تهاجم دشمنان، دائم خبرهاى بد، صداى گریه‌ى کودکان از گرسنگى بلند و انواع ناراحتى‌ها در آن درّه‌ى خشک که این عدّه‌ى خانواده‌ى مسلمان مجبور به اقامت [در آن] شده بودند براى مدّت سه سال، و چه سختى‌ها کشیدند، چه محنتها بردند و همه‌ى این سختى‌ها هم از مبدأ یکایک این انسانها از کوچک و بزرگ حرکت میکرد و روى دوش پیغمبر اسلام مى‌نشست ــ چون رهبر بود، چون همه به او متّکى بودند و همه دردها را پیش او مى‌آوردند و همه‌ى فشارها را او حس میکرد ــ در یک چنین وضعیّت سرشار از سختى و محنت و فشار و ناراحتىِ ناشى از دعوت در راه خدا و صبر در راه خدا که اتّفاقاً در همین ایّام هم در مدّت کوتاهى جناب ابى‌طالب از دنیا میرود، جناب خدیجه‌ى کبرىٰ هم به رضوان الهى و لقاءا‌لله‌ میپیوندد و پیغمبر تنهاى تنها است، آن وقت این دختر چندساله ــ حالا بنا به اختلاف روایات، پنج‌ساله، شش‌ساله، هفت‌ساله، ده‌ساله ــ تنها کسى است که پیغمبرِ با این عظمت به او تکیه میکند؛ مثل مادر از پدر بزرگوار خود پذیرایى میکند؛ که این قضیّه‌ى «فاطِمةَ اُمُّ اَبیها»[2] مال اینجا است. یک دختربچّه‌ى کم‌سال، در دوران سخت‌ترین محنتها، به فریاد بزرگ‌ترین انسانها می‌شتابد؛ شوخى نیست. این عظمت را ببینید! همان عنصر است که در طول زمان، در دوران جوانى …
همهٔ شاهدهای امام شهید سید علی خامنه‌ای