رفتن به محتوای اصلی

شاپور بختیارشخص

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

آخرین نخست‌وزیر رژیم پهلوی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:مصاحبه با کرککروفت درباره اسلام‌— ۱۳۵۷/۱۰/۰۷

سیر زمانی

از ۱۳۵۷ تا ۱۳۶۳
۱۳۵۷۱۳۶۳

فقط سال ۱۳۵۷همهٔ سال‌ها

شاهدها (۴۴ پاراگراف)

لزوم واکنش مثبت بختیار و ارتش در صورت خردمندی و علاقه به کشور

- اگر هر دو عاقل باشند و به مملکت علاقه داشته باشند عکس العمل آنها باید مثبت باشد. و اگر خائن باشند و بخواهند به مملکت خیانت کنند، این امرش با خداست.

تکرار وعده‌های فریبکارانهٔ شاه برای بازگرداندن قدرت او

… غفلتِ یک آن برای ما گران تمام می‌شود. الآن وقتی است که حیله‌ها به راه افتاده است و از هر راهی می‌خواهند ما را بازی بدهند، ملت ایران را بازی بدهند. امروز دوباره از سر راجع به اینکه ما می‌خواهیم آزادی بدهیم و ما می‌خواهیم- نمی‌دانم- چه بکنیم، مهلت به ما بدهید! از این حرفهایی که همیشه شاه می‌گفت و خدعه می‌کرد و ما به آن گوش نکردیم، حالا نوکر شاه[1] دارد این حرفها را می‌زند. اینها می‌خواهند همان قدرت را برگردانند. اینها نوکرهای امریکا هستند؛ اینهایند که باز منافع امریکا را به اسم ملیت، به اسم اسلام، به اسم قومیت، به اسم ملت، به اسم- نمی‌دانم- خدمتگزاری، می‌خواهند منافع امریکا را حفظ بکنند؛ می‌خواهند منابع شما را به اجانب بدهند؛ می‌خواهند شما را تحت اسارت قرار بدهند.

روی کار آمدن با حربهٔ ملیت و آزادی‌خواهی

… هم همین طور حکومت آشتی درست کرد- «دولت آشتی»- دولت آشتی او همان بود که این قدر جمعیت و جوانهای ما را به خون و خاک کشیدند [با] این «آشتی» آنها، حالا هم یکی دیگر را آوردند توی کار. نه او آورده، امریکاست آقا! همه بدبختی ما از این امریکا و شوروی و انگلستان است. حالا هم یکی دیگر را روی کار آوردند[4] که با حربه «ملیت»، با حربه «آزادیخواهی»، همان «آزادیخواهی» که خود آن مردک گفت «آزادزنان و آزادمردان»، همان «آزادی» را می‌خواهند بدهند! همان آزادی که می‌گفت من آزادی دادم به ملت؛ در صورتی که پشتش مسلسل بود و توپ بود و تانک بود.

غیرقانونی خواندن همین مجلس پیش از رسیدن به صدارت

… شماست؟ اینها را نمی‌شناسند ملت! این وکیل محمد رضا خان است! محمد رضا خان هم سفارت به او گفته اینها را تعیین کن. یک همچو مجلسی که شاهش، او که رسمیت ندارد، مجلسش، اینکه رسمیت ندارد، دولتش دیگر چه می‌شود؟! دولتی که از شاه غیر رسمی و از مجلسِ غیر رسمی می‌آید! همین مجلسی است که خود این آقا[6] تا چند روز پیش از این، که به وزارت نرسیده بود و به صدارت نرسیده بود، می‌گفت غیر قانونی است این، از «حزب رستاخیز» است و غیر قانونی است، چرا بگوییم حالا قانونی شده؟!

رد ادعای او دربارهٔ کمونیست شدن ایران در نبود شاه

تا حالا صحبت از شاهنشاهی و مردم ایران [بود که‌] ملت ایران شاهدوستند! از اول اصلًا شاهدوستند! بدون شاه اصلًا زندگی نمی‌توانند بکنند! حالا ما بدون شاهیم؛ چرا زندگی [می‌کنیم؟] ما همه نشستیم ایرانی‌ها همه دارند زندگی می‌کنند. همین آقا[3] گفت که اگر شاه نباشد کمونیست می‌شود. خوب حالا شاه نیست، کمونیست شد؟ الآن شاه هست؟ شاه که نیست. رژیم شاهنشاهی کمونیستی را از بین برده است؟ رژیمی هم در کار نیست! نه «رژیم شاهنشاهی» الآن در کار است، نه «شاهنشاه» ی در کار است، نه «شاه» ی در کار است. شما می‌گفتید که اگر من نباشم- محمد رضا خان این جور می‌گفت- که اگر من نباشم تجزیه …

خطر فاجعه‌ای بزرگ در صورت ادامهٔ اقدامات بختیار و سران ارتش

… سران کنونی ارتش نه تنها برای ملت ایران بلکه برای دولت امریکا هم، بخصوص آینده خود امریکا هم در ایران، سخت ضرر دارد و من ممکن است مجبور شوم دستور جدیدی درباره اوضاع ایران بدهم. بهتر است شما به ارتش توصیه کنید که از بختیار اطاعت نکند؛ دست از این حرکات بردارند. ادامه این عملیات توسط بختیار و سران ارتش ممکن است فاجعه‌ای بزرگ به بار آورد. اگر او و ارتش در امور دخالت نکنند و ما ملت را ساکت کنیم ضرری برای امریکا ندارد. این گونه حرکات و رفتار، ثبات و آرامش منطقه را باعث نخواهد شد. ملت از من حرف شنوی دارد، و ثبات به دستور من و با اجرای برنامه من به وجود خواهد آمد.

غاصب و خائن به ملت و نوکر بیگانه که ملت دیگر تحملش نمی‌کند

من از ایرانیانی که با من همراهی کردند متشکرم. من بنا داشتم که فردا را در میان ملت باشم و هر رنجی که آنها می‌برند من هم با آنها باشم. لکن دولت خائن از این امر مانع شده و همه فرودگاههای ایران را بست. و من پس از باز شدن فرودگاهها بلافاصله خواهم رفت و به او[1] خواهم فهماند که شما غاصب هستید و خائن به ملت ما؛ و ملت ما دیگر تحمل شما نوکرهای خارجی را نخواهد داشت. باید اینها بدانند که وقت آنکه قلدری بکنند گذشت.

بلندگوی اجانب بودن و محکوم به فنا بودن حکومتش

جواب: مطلب اولی که گفته است مطلبی است که همیشه اجانب برای بردن منافع ما این تز را داشته‌اند که مذهب از حکومت جداست، و ایشان هم بلندگوی همانهاست؛ و آنکه ما قدرت برهم زدن حکومت او را نداشته باشیم، در آینده معلوم می‌شود. حکومت او محکوم به فناست و پیروزی از آن ملت رنج کشیده ایران است.

غیرقانونی بودن دولتش به سبب رأی اعتماد مجلس فاقد نمایندهٔ ملت

… است. مردم ایران برای از بین بردن استبدادِ جهنمی چنان دلاورانه مبارزه کردند که موجب حیرت غرب و شرق شد؛ مبارزات خونینی که بالاخره به استقلال و آزادی منجر خواهد شد. مردم ایران خواستار برچیده شدن سلطنت دودمان پهلوی و نظام شاهنشاهی و ایجاد یک جمهوری اسلامی هستند. دولت اخیر به هیچ وجه قانونیت ندارد. چون از مجلسی رای اعتماد می‌گیرد که هرگز ملت ایران در آن نماینده ندارد. من بارها گفته‌ام که هر حکومتی با بودن شاه محکوم است.

تردید در جدی بودن محاکمهٔ شرکای جرم شاه

… توی محبس [اند] ولی شاید به حَسَب واقع یک جای خیلی خوبی برایشان هم باشد- من تا حالا باز باورم نیامده که این شرکای شاه را، شریک جرمهای شاه را، اینها به قاعده بخواهند حبسشان کنند و به قاعده بخواهند از ایشان چه؛ و لو بعید نیست- خوب شاه این کاره است- بعید نیست؛ لکن باز من باور نکردم که اینهایی که پانزده سال شریک جرم بودند، مثل نخست وزیر سابق[4] و رئیس امنیت سابق[5] که از رفقای شاه بودند و رفقای جرم شاه بودند، اینها را بخواهند واقعاً محاکمه کنند و قضیه محاکمه باشد. این هم مثل همه حرفهایشان است که «اصلاحات» می‌خواهند بکنند! مثل اصلاحاتی است که‌ شاه می‌خواست بکند! باورش نمی‌آید آدم از اینها که یک قدمی بخواهند بردارند. بر فرض اینکه اگر قدم هم بردارند دیگر از آنها قبول نیست. ما اگر فرض بکنیم که شاه یا دولت شاه بخواهند یک …

راه ندادن وزرای دولتش به وزارتخانه‌ها از سوی کارکنان

… ندادند توی وزارتخانه. خود این ملت، خودِ دستگاه، خود دستگاه مخالف است نه اینکه بازاریْ تنها مخالف است، نه اینکه دانشگاهی تنها مخالف است، نه اینکه دهقان و کشاورزْ تنها مخالف است؛ ادارات دولتی هم خون دل دیدند. آنها بیشتر اطلاع دارند که چه کثافتکاریهایی شده است. آنها هم می‌گویند وزرا را راه ندادند؛ عذر خواستند گفتند شما وزیر نیستید، ما قبولتان نداریم! یک دولتی که وزرای آن را راه نمی‌دهند می‌تواند وزارت بکند؟! خیالات است اینها. اگر این مجلس- مجلس که نیست- اگر این آدمهایی که آنجا مصنوعی درست کرده‌اند و نشاندند آنجا به عنوان وکیل، اگر اینها عاقل باشند، این وقتی که آمد توی کار می‌گوید بابا مردم دارند توی وزارتخانه تو را راه نمی‌دهند، تو آمدی می‌گویی من وزیر؟! من …

موقتی بودن دولت بختیار همانند دولت‌های پیشین

امام: مکرر گفته‌ایم که ما و ملت، تحمل شورای سلطنت و شاه را نخواهیم کرد. تمامی بدبختیهای ما، از شاه و رژیم سلطنت است. بختیار هم مثل اسلافش چند روزی خواهد بود و کنار خواهد رفت‌

عامل بیگانه بودن و تلاش برای بازگرداندن شاه در پوشش ملیت

… که الآن پیش شما هستند برایشان صحبت کنید؛ آگاه کنید بفهمانید به ایشان که احتراز کنند از این دسته‌ای که الآن افتاده‌اند توی ایران و دارند خرابکاری می‌کنند. و این خرابکاری حتماً بدانید که به نفع دیگران است و اینها از عمال غیر هستند؛ منتها به این صورت درآمدند. مثل آن آقا[5] که از عمال غیر بود و می‌خواست باز شاه را برگرداند به اینجا، با صورت ملیت و امثال ذلک. و ان شاء الله خداوند همه را توفیق بدهد، موید کند. و ایران امروز محتاج به وجود شماست؛ محتاج به همه چیز هست. ما همه با هم باید دست به هم بدهیم و این احتیاج را رفع کنیم. ان شاء الله خداوند همه‌تان را حفظ کند.