تشبیه او به بتی جاندار و خطرناکتر از بتهای سومنات
یکوقتی در این کتابها مینوشتند سلطان محمود برای جهاد در راه خدا رفت به بتخانه. من آنوقتها در درسهای تفسیر و اینها، مفصّل با این حرف درمیافتادم. میگفتم کدام جهاد؟ اینکه جهاد نیست. کاری به سلطان محمود نداشتیم که هزار سال پیش مرده بود، میخواستیم این معرفتِ درست در ذهنها بهوجود بیاید. سلطان محمودی که میرود مردم را از اسارت بتهای سومَنات آزاد میکند، اما اسیر بت غزنین[4] میکند؛ این سلطان محمود خودش مثل همان بتهای سومنات است، فرقی ندارد که، خود او بت غزنین است! منتها بت جاندار، که خیلی از بت بیجان خطرناکتر است، بدتر است. تبدیل یک بتگری و بتپرستی به یک بتپرستی و بتگری دیگر، یک نظام طاغوتی به یک نظام طاغوتی دیگر، یک زندگی شهوانی به یک زندگی شهوانی دیگر. اینکه رسالت اسلام نیست، اسلام با این چیزها مخالف است. …
سختگیری حاکمانی چون محمود غزنوی بر عقاید، برخاسته نه از اسلام
… به آن میگویند - شورید، خیال کرد چیز جدیدی را در دنیا آورده. در حالی که در دنیای اسلام از این مسائل خبری نبود. در دنیای اسلام همیشه افرادی بودند با عقایدی بر ضد یا خلاف عقاید دستگاههای مسلمان حاکم، کسی متعرض آنها نمیشده. یهود و نصاری بودند، ادیان دیگر بودند. البته برهههائی را هم ما در تاریخ، چه تاریخ خلفای بنیعباس و بنیامیه و چه تاریخ سلاطین سلجوقی و غزنوی در کشور خودمان داشتیم که با عقاید گوناگون مبارزه میشده و نسبت به آنها فشار وارد میآمده؛ لکن این از اسلام نیست. اسلام سلطان محمود غزنوی مثلاً مثل اسلام بسیاری از رهبران و زمامداران مسلمان امروز است که به پای اسلام نمیشود گذاشت آنها را. اسلام اجازهی سختگیری در عقاید سیاسی را نمیدهد، تفتیش عقاید ممنوع است، مؤاخذهی کسی به خاطر عقیده و زیر فشار قرار دادن او ممنوع است، کما اینکه در قانون اساسی جمهوری اسلامی هم به این همه تصریح شده.