برجستهترین پاراگرافهای هر رهبر دربارهٔ این نمایه، هر کدام از یک متن.
تهیهشده با هوش مصنوعیپناه دادن به یتیمان و رسیدگی به آنان.
امام خمینی
تأثر از دیدار یتیمان و ظلمی که به آنان و ملت شده
من نمیتوانم تاثر خودم را از این منظره چه جور بیان کنم. من کم تحت تاثیر واقع میشوم لکن الآن تحت تاثیر این عزیزان واقع شدم. من پدر شما هستم، من ...[1] و من خدمتگزار شما بچهها هستم؛ شما بچههای خود من هستید. من از ظلمی که به ملتمان شده است و از ظلمی که به همه یتیمها و همه انسانها شده است متاثرم. من نمیدانم چطور تاثر خودم را از این منظره اظهار کنم.
این اوّلی است؛ ببینید چطور ناگهان [حدیث] از عبادات و ذکر و دعا و مانند اینها منصرف میشود به یک مسئلهی اجتماعی، یک مسئلهی انسانی؛ ضعیفی را شما پناه بدهید؛ آوی، [یعنی] پناه دادن؛ به یتیمی که بیپناه است، پناه بدهید، مثل پدر با او رفتار کنید؛ این یک خصوصیّت.
دستورات اسلام برای حل مسئلهٔ لاینحل ایتام در دنیا
… در اختیار و سپرده شده به سازمانند، به صورت مضاعف رسیدگی کند. مبادا در نظام اسلامی، یتیمی مورد اهمال و ضیاع واقع شود! قرآن هم در چند جا یتیم را مورد تأکید قرار داده است و این به خاطر خصوصیتی است که در یتیم وجود دارد. مسأله یتیم، مسأله انسانىِ بسیار مهمّی است. البته دنیا تاکنون نتوانسته است مسأله یتیم را حل کند. امروز در دنیا مسأله ایتام، مسألهای لاینحل است؛ اما اسلام در خصوصِ ایتام، دستوراتی دارد که اگر به آنها عمل شود، این مسأله، حل خواهد شد. لذاست که من نسبت به مسأله ایتام تأکید میکنم و امیدواریم که خداوند همه شما را در راه امداد به آنها موفّق بدارد.
رسیدگی پیوسته به یتیمان برای جبران فقدان پدر و جلوگیری از ضایع شدنشان
… جان تو و جان خدا در یتیمان. یعنى هرچه میتوانید، به یتیم برسید؛ نبادا آن را فراموش کنید. [این] خیلى مهم است؛ ببینید چقدر این انسانشناسِ خداشناسِ روانشناسِ دلسوز، نکتههاى ریز را میبیند. بله، فقط مسئله، مسئلهى یک ترحّم شخصى و یک عاطفهى معمولى نیست. فرزندى که پدرش را از دست داده است، یک انسانى است که یکى از اساسىترین نیازهایش را از دست داده است و آن، نیاز به پدر است؛ باید شما یک جورى جبران کنى. [البتّه] نمیشود که جبران کرد، امّا بایستى مواظب باشید ضایع نشود این جوان، این نوجوان، این کودک. اللهَ اللهَ فِىالاَیتَام فَلا تُغِبّوا اَفواهَهُم؛ نبادا بگذارید اینها گرسنگى بکشند، گاهى چیزى به اینها برسد و گاهى نرسد. فَلا تُغِبّوا، معنایش این است که به اینها برسید از لحاظ وضع زندگى. وَ لا یُضیعوا بِحَضرَتِکُم؛ نبادا اینها با بودن شما ضایع بمانند و …
رسیدگی به یتیمان و جبران نیاز اساسی آنان به پدر، فراتر از ترحم شخصی
… ما معادل نداریم برایش در فارسی. اگر بخواهیم ترجمه کنیم، باید بگوییم جان تو و جان خدا، در یتیمان؛ یعنی هرچه میتوانید، به یتیم برسید. نبادا آن را فراموش بکنی! خیلی مهم است. ببینید چقدر این انسانشناسِ خداشناسِ روانشناسِ دلسوز، نکتههای ریز را میبیند! بله! فقط مسئلۀ یک ترحم شخصی و یک عاطفۀ معمولی نیست. فرزندی که پدرش را از دست داده است، یک انسانی است که یکی از اساسیترین نیازهایش را از دست داده است و آن نیاز به پدر است. باید شما جبران کنی یکطوری؛ نمیشود که جبران کرد، اما بایستی مواظب باشید ضایع نشود این جوان، این نوجوان، این کودک. «اَللَّهَ اَللَّهَ فِی الاَیتامِ فَلا تُغِبّوا اَفواهَهُم» نبادا بگذارید اینها گرسنگی بکشند، گاهی چیزی به اینها برسد و گاهی نرسد، «لا تُغِبّوا» معنایش این است. به اینها برسید ازلحاظ وضع زندگی. «وَ لا یَضیعوا بِحَضرَتِکُم» نبادا اینها ضایع بمانند و مورد …
رفتار پدرانهٔ امیرالمؤمنین (ع) با یتیمان
در روایاتی که برای نقل در اینجا یادداشت میکردم، به روایتی از فردی به نام «ابوالطفیل» برخوردم که میگوید: امیرالمؤمنین علیهالسّلام، در دوران حیات خود به یتیمان خیلی اهمیت میداد و آنان را نوازش میکرد. آن حضرت میگفت «من پدر یتیمان هستم و باید به آنها محبّت کنم تا مثل پدر با آنها رفتار شده باشد.» میگوید: آنقدر امیرالمؤمنین علیهالسّلام، با انگشت مبارک خود، عسل از ظرف برداشتهبود و در دهان کودکان یتیم گذاشته بود، که یکی از مسلمانان آن روز گفته بود «آرزو میکردم کاش من هم یتیم بودم، تا چنین مورد لطف و محبّت امیرالمؤمنین علیهالسّلام قرار میگرفتم!»