زیارت اربعین از نشانههای ایمان در روایت، با تردید در صحت و معنای آن
یکی از علائم ایمان زیارت اربعین است. بنده نمیدانم این روایت چقدر صحیح است؟ اصراری هم ندارم که بگویم معنای این روایت همینی است که من گمان کردم. واقعش هم این است که احتمال میدهم که معنایش یکی از [شقوق] و احتمالات دیگری باشد که در این زمینه بیان شده. اما اگر این احتمال هم که من میگویم باشد، مؤید فراوانی دارد «زیارةُ الاَربعینَ»[12].
تأمل در جملهای از زیارت اربعین دربارهٔ جهت قیام حسینی
یک جمله در زیارت اربعینِ امام حسین علیهالصّلاةوالسّلام ذکر شده است که مانند بسیاری از جملات این زیارتها و دعاها، بسیار پُرمغز و در خور تأمّل و تدبّر است. امروز به مناسبت روز تاسوعا و روز عزا، در خطبه اول قدری پیرامون همین جمله -که ناظر به جهت قیام حسینی است- عرایضی عرض میکنیم. آن جمله این است: «و بذل مهجته فیک».[1] این زیارت اربعین است؛ منتها فقرههای اوّل آن، دعاست که گوینده این جملات خطاب به خداوند متعال عرض میکند: «و بذل مهجته فیک»؛ یعنی حسینبنعلی، جان و خون خود را در راه تو داد؛ «لیستنقذ عبادک من الجهالة»؛[2] تا بندگان تو را از جهل نجات دهد؛ «و حیرة الضّلالة»؛[3] و آنها را از سرگردانىِ …
سلام جابر به آلالله پس از به هوش آمدن بر قبر
… را در آغوش پیامبر دیده بود، با صدای بلند سه مرتبه صدا زد: یا حسین، یا حسین، یا حسین! (78/3/14) شما الان در نظر مجسم کنید قتلگاه حسینی را در روز چهلمش! (59/10/7) بعد میگوید: از کثرت اندوه، جابربنعبدالله روی قبر امام حسین از حال رفت، غش کرد و افتاد. نمیدانیم چه گذشته است، اما در این روایت میگوید، وقتی به هوش آمد، شروع کرد با امام حسین صحبتکردن: «اَلسَّلامُ عَلَیکُم یا آلَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیکُم یا صَفوَةَ اللهِ». (85/1/1)
یادآوری هدف اسلامی و بستن پیمان برادری و وفاداری در اجتماع اربعین
… بود برای شیعیانِ روزگارِ ائمه علیهمالسلام. این کنگرۀ جهانی را معیّن کردند، وقتش را هم معیّن کردند، گفتند در این موعد معیّن، هرکس میتواند در آن کنگره شرکت کند؛ آن موعد روز اربعین است و جای شرکت، سرزمین کربلا؛ چون روح شیعه، روح کربلایی است، روح عاشورایی است. (52/12/24) یاد دادند به شیعیان که اینجا محل اجتماع شماست، اینجا محل میعاد بزرگی است که با جمعشدن در این میعاد، هدف جامعۀ شیعی و هدف بزرگ اسلامیِ جامعۀ مسلمین را باید به یاد هم بیاورید. (66/7/24) اربعین یعنی میعاد شیعیان در کنگرۀ بینالمللی، جهانی، در یک سرزمینی که خودش خاطرهانگیز است. سرزمین خاطرهها، خاطرههای باشکوه، خاطرههای عظیم، سرزمین شهدا، مزار کشتهشدگان راه خدا. پیروان تشیّع اینجا جمع بشوند و دست برادری و پیمان وفاداری هرچه بیشتر بدهند. (52/12/24)
جملهای پرمعنا دربارهٔ فلسفهٔ فداکاری امام حسین (ع)
خوب است که این درس را ما از حسینبنعلى (علیه السّلام) بگیریم؛ مخصوصاً این ایّام که ایّام آخر ماه صفر است و این دو ماهى که ماجراى عاشورا در آن تکرار میشود، رو به پایان است. در یک زیارتى از زیارتهاى امام حسین (علیه السّلام) که در روز اربعین خوانده میشود جملهاى بسیار پُرمعنا هست و آن جمله این است که: وَ بَذَلَ مُهجَتَهُ فیکَ لِیَستَنقِذَ عِبادَکَ مِنَ الجَهالَة؛ فلسفهى فداکارى حسینبنعلى (علیه السّلام) در این جمله گنجانده [شده] است. زائر، به خداى متعال عرض میکند که این بندهى تو، این حسین تو، خون خود را نثار کرد تا مردم را از جهالت نجات بدهد؛ وَ حَیرَةِ الضَّلالَة؛[2] مردم را از سرگردانى و حیرتى که در گمراهى هست، نجات بدهد. ببینید چقدر این جمله پُرمغز و داراى چه مفهوم مترقّى و پیشرفتهاى …