رفتن به محتوای اصلی
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

رابطهٔ زندگی این‌جهانی با سرای آخرت و جمع میان آن دو.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در اجتماع اقشار مختلف مردم در مقابل لانه جاسوسی— ۱۳۵۸/۰۹/۰۹

سیر زمانی

از ۱۳۵۸ تا ۱۳۹۳
۱۳۵۸۱۳۹۳

فقط سال ۱۳۹۱همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

اسلام این را هم به ما یاد داده است: هر گاه صحبت آرمانها شده، اسلام همواره آخرت را ــ آخرت غیر از قیامت است ــ یعنی آرمانهای دوربُرد و دورمدّت را ارزشمندتر از دنیا، یعنی آرمانهای کوچک و پَست دانسته است. خوب است معنای دنیا و آخرت را بار دیگر بفهمیم و تکرار کنیم: دنیا فقط به‌‌ معنای زندگی در این محدوده نیست و آخرت به ‌‌معنای زندگی پس از مرگ نیست؛ همه‌‌ی آرمانهای کوچک و حقیر و موضعی و صنفی و شخصی، «دنیا» است و همه‌‌ی آرمانهای عزیز و بزرگ و عمومی، «آخرت» است. دیروز که با شاه مبارزه میکردیم، به کاسب میگفتند دکّانت را نبند، بی‌‌نان میمانی؛ کاسب گوش نمیکرد، پولی که آخر شب باید به دست بیاورد، یک آرمان بود، یک نیاز بود، امّا آرمان کوچکی بود؛ به دانشجو میگفتند سر کلاس برو، آخر سال از کلاس و از امتحان محروم میمانی؛ موفّق شدن در امتحان برای یک دانشجو یک آرمان است، یک آرزو است، یک مرحله‌‌ی لازم زندگی است امّا آرمان کوچکی است. آن روز پیام‌‌آوران فرهنگ قرآنی و اسلامی به آن کاسب میگفتند آخرت را بجوی، به آن دانشجو میگفتند آخرت را بجوی؛ معنای آخرت این نبود که حالا گرسنه بمان تا روز قیامت به بهشت بروی و آنجا سیر بشوی؛ آخرت همین آرمان عظیمی بود که ملّت ایران، از کاسبش تا کارگرش تا دانشجویش تا روحانی‌‌اش تا کشاورز و روستانشین‌‌اش تا اداری‌‌اش تا نظامی‌‌اش، همه و همه دست به دست هم دادند، از آرمانهای کوچکشان چشم پوشیدند و آن [آرمان بزرگ] را تحقّق بخشیدند. این، آرمان عظیم ملّت ایران بود؛ این آخرت ما است.
بعد مسئله‌ی عدم تفکیک دنیا و آخرت است؛ «الدّنیا مزرعةُ الآخرة»،[8] که به نظرم بعضی از دوستان هم اشاره کردند؛ این خیلی مهم است. دنیا و آخرت از هم جدا نیستند. آخرت ما آن روی سکّه‌ی دنیای ما است. «وَ اِنَّ جَهنَّمَ لَمُحِیطَة بِالکافرین»؛[9] کافر همین حالا در جهنّم است، منتها جهنّمی که او نمیفهمد که الان در جهنّم است؛ بعد که این تجسّم پیدا کرد، میفهمد. «ای دریده پوستین یوسفان / گرگ برخیزی از این خواب گران». الان او گرگ است، منتها احساس گرگی نمیکند. ما هم که چشممان بسته است، او را گرگ نمی‌بینیم؛ امّا وقتی‌که از خواب بیدار شدیم، می‌بینیم این گرگ است. پس پیوستگی دنیا و آخرت به این معنا است. این‌جور نیست که حالا مثلاً فکر کنیم دنیا مثل بلیت‌های بخت‌آزمایی است؛ نه، اصلاً آخرت آن روی این دنیا است، آن روی این سکّه است.

توجه هم‌زمان به دنیا و آخرت در پیشرفت اسلامی

… عزت و اعتبار بین‌المللی، پیشرفت در استقلال سیاسی - اینها همه در مفهوم پیشرفت، در اسلام گنجانده شده است - پیشرفت در عبودیت و تقرب به خدای متعال؛ یعنی جنبه‌ی معنوی، جنبه‌ی الهی؛ این هم جزو پیشرفتی است که در اسلام هست و در انقلاب ما هدف نهائی ماست: تقرب به خدا. هم «دنیا» در این پیشرفتی که مورد نظر است، ملحوظ شده است، هم «آخرت». اسلام به ما آموخته است که «لیس منّا من ترک دنیاه لأخرته و لا ءاخرته لدنیاه» ؛[1] دنیا را برای آخرت نباید ترک کرد، همچنان که آخرت را نباید فدای دنیا کرد. در یک روایتی میفرماید: «اعمل لدنیاک کأنّک تعیش ابدا»؛ یعنی برنامه‌ریزی دنیا را فقط برای چند روزه‌ی زندگىِ خودت نکن؛ برای پنجاه سال برنامه‌ریزی کن. این را مسئولان کشور، مسئولان برنامه‌های عمومىِ مردمی باید مورد توجهشان قرار بدهند. نگوئیم ما که معلوم نیست پنجاه …