اسلام این را هم به ما یاد داده است: هر گاه صحبت آرمانها شده، اسلام همواره آخرت را ــ آخرت غیر از قیامت است ــ یعنی آرمانهای دوربُرد و دورمدّت را ارزشمندتر از دنیا، یعنی آرمانهای کوچک و پَست دانسته است. خوب است معنای دنیا و آخرت را بار دیگر بفهمیم و تکرار کنیم: دنیا فقط به معنای زندگی در این محدوده نیست و آخرت به معنای زندگی پس از مرگ نیست؛ همهی آرمانهای کوچک و حقیر و موضعی و صنفی و شخصی، «دنیا» است و همهی آرمانهای عزیز و بزرگ و عمومی، «آخرت» است. دیروز که با شاه مبارزه میکردیم، به کاسب میگفتند دکّانت را نبند، بینان میمانی؛ کاسب گوش نمیکرد، پولی که آخر شب باید به دست بیاورد، یک آرمان بود، یک نیاز بود، امّا آرمان کوچکی بود؛ به دانشجو میگفتند سر کلاس برو، آخر سال از کلاس و از امتحان محروم میمانی؛ موفّق شدن در امتحان برای یک دانشجو یک آرمان است، یک آرزو است، یک مرحلهی لازم زندگی است امّا آرمان کوچکی است. آن روز پیامآوران فرهنگ قرآنی و اسلامی به آن کاسب میگفتند آخرت را بجوی، به آن دانشجو میگفتند آخرت را بجوی؛ معنای آخرت این نبود که حالا گرسنه بمان تا روز قیامت به بهشت بروی و آنجا سیر بشوی؛ آخرت همین آرمان عظیمی بود که ملّت ایران، از کاسبش تا کارگرش تا دانشجویش تا روحانیاش تا کشاورز و روستانشیناش تا اداریاش تا نظامیاش، همه و همه دست به دست هم دادند، از آرمانهای کوچکشان چشم پوشیدند و آن [آرمان بزرگ] را تحقّق بخشیدند. این، آرمان عظیم ملّت ایران بود؛ این آخرت ما است.دنیا و آخرت
توضیحتهیهشده با هوش مصنوعی
رابطهٔ زندگی اینجهانی با سرای آخرت و جمع میان آن دو.
نخستین کاربرد در متنهای این سایت:بیانات در اجتماع اقشار مختلف مردم در مقابل لانه جاسوسی— ۱۳۵۸/۰۹/۰۹
سیر زمانی
از ۱۳۵۸ تا ۱۳۹۳۱۳۵۸۱۳۹۳
فقط سال ۱۳۷۲همهٔ سالها
تعریف در کلام رهبر
بعد مسئلهی عدم تفکیک دنیا و آخرت است؛ «الدّنیا مزرعةُ الآخرة»،[8] که به نظرم بعضی از دوستان هم اشاره کردند؛ این خیلی مهم است. دنیا و آخرت از هم جدا نیستند. آخرت ما آن روی سکّهی دنیای ما است. «وَ اِنَّ جَهنَّمَ لَمُحِیطَة بِالکافرین»؛[9] کافر همین حالا در جهنّم است، منتها جهنّمی که او نمیفهمد که الان در جهنّم است؛ بعد که این تجسّم پیدا کرد، میفهمد. «ای دریده پوستین یوسفان / گرگ برخیزی از این خواب گران». الان او گرگ است، منتها احساس گرگی نمیکند. ما هم که چشممان بسته است، او را گرگ نمیبینیم؛ امّا وقتیکه از خواب بیدار شدیم، میبینیم این گرگ است. پس پیوستگی دنیا و آخرت به این معنا است. اینجور نیست که حالا مثلاً فکر کنیم دنیا مثل بلیتهای بختآزمایی است؛ نه، اصلاً آخرت آن روی این دنیا است، آن روی این سکّه است.شاهدها (۳ پاراگراف)
پیوستگی دنیا و آخرت و دنیا بهعنوان مزرعهٔ آخرت
… در درکات است. اسلام اینجورى است. تمام محیط زندگى ما، تمام تلاشهاى دنیایى ما یک بخشى از آخرت است؛ دنیا و آخرت جدا نیست. بد آن است که این تلاش مادّىِ روزمرّهى مربوط به زندگى این نشئه را شما با نیّت بد انجام بدهید؛ آن وقت آن دنیاى مذمومى که گفتهاند این است. امّا این نشئه از آن نشئه جدا نیست؛ این عالم از آن عالم جدا نیست؛ این عالم مزرعهى آن عالم است. مزرعه یعنى چه؟ مگر میشود محصول را از غیر مزرعه چید؟ این نهایت وحدت و هماهنگى و یکى بودن را میرساند. خب، با وجود اینکه منطقهى زندگى بشر در دنیا اینهمه در اسلام موقعیّت دارد، در عین حال اسلام یک دین معنوى است. در محیط اسلام دلها به سمت خدا باید باشد، نیّتها …آبادانی زمین و تجارت برای صلاح مردم عین آخرت است
… خود خواستن، لذّت را براى خود خواستن؛ این دنیا است. البتّه این دنیا نوع حرام هم دارد، نوع حلال هم دارد؛ اینجور نیست که براى خود خواستن، همه نوعش حرام باشد؛ نه، حلال هم دارد؛ [امّا] دنبال همان حلالش هم گفتند نروید؛ اگر دنیاى به این معنا شد، حلالش هم خوب نیست. هر چه بتوانید همین مظاهر زندگى مادّى را در جهت خدا قرار بدهید، سود کردهاید و بردهاید؛ که میشود آخرت. تجارت هم اگر چنانچه براى رونق دادن به زندگى مردم باشد و نه پول ریختن داخل کیسهى خود، میشود آخرت. و همهى کارهاى دیگر دنیا از همین قبیل. خب، پس نکتهى دوّم این است که دنبال دنیا ندوید و در طلب دنیا روانه نشوید؛ همین معنایى که عرض شد. ضمناً آنچه امیرالمؤمنین در این وصیّت فرموده است، خود آن بزرگوار آئینهى تمامنماى آن بوده است. زندگى او را که نگاه کنید، …جمع دنیا و آخرت همان زندگی سعادتمند مطلوب انبیا
… یک بینشى لازم است که ما بدانیم به کجا باید راه بیفتیم؛ از کجا و به کجا؛ از کدام طرف، از کدام راه و به کدام هدف؛ این هر دو براى زندگى انسانها لازم است. آن دنیا است، این آخرت است. این دو اگر با هم جمع شدند، میشود سعد الدّنیا و الآخرة؛ حصل الدّنیا و الآخرة؛ یعنى کسى که هم دنیا دارد، هم آخرت دارد؛ یعنى خوشبخت؛ یعنى زندگى سعادتمند؛ یعنى همان که انبیا آن را خواستهاند. لذا مىبینید پیغمبر اکرم دین آورد، همان جهتگیرى را آورد، بر معنویّات تکیه کرد امّا پىدرپى ابزار مادّى را هم داد به دست مردم. یک جاهایى خودش مباشرتاً علم را ــ یعنى علم زندگى و مربوط به ادارهى امور زندگى را ــ داد به دست مردم؛ یک جا هم که کار پیچیدهتر میشد …