لعن خوانین و سلاطین که مردم را بیسواد و محروم نگه داشتند و دوشیدند
حقیقتاً انسان از سطح فرهنگ این مردم لذّت میبرد. با اینکه سواد، سواد رسمی نیست؛ اما روح فرهنگی و استعداد فرهنگی هست. آدم وقتی اینها را میبیند، هزاران بار لعنت میفرستد به آن خانهای خبیث و سلاطین خبیثتر از خانها، که سالهای متمادی مردم را عقب نگه داشتند. این مردم را بیسواد و محروم نگه داشتند، ازشان استفاده کردند و اینها را دوشیدند، بدون اینکه فایدهای بهشان برسانند. امیدواریم انشاءاللَّه در دوران جمهوری اسلامی، جبران شود. البته بخش زیادی از عشایر این کشور، بحمداللَّه، در دوران جمهوریاسلامی به سر و سامان نسبی رسیدهاند. اینجاها هم، انشاءاللَّه باید هرچه زودتر به سر و سامان برسد.
ستمگری و عیاشی خوانین پیش از انقلاب در حق عشایر
… حقیقت کسانی هستند که برای کشور خود، مثل پاسدار عمل کردهاند؛ لیکن متأسفانه زندگی عشایر، زندگی سختی است؛ وضع شما و همچنین بقیهی عشایر، وضع بدی است. این وضع را چه کسانی به وجود آوردند؟ اولاً خوانین. در همین منطقه، خوانین ظالم مردم را اسیر و بنده خودشان کردند. پیرمردها از خوانین قدیمی که بسیار ظالم و ستمگر بودند، یادشان هست. همهی شما هم از خوانین قبل از انقلاب یادتان هست؛ منتها با این تفاوت که در این اواخر، خوانین کمتر در بین عشایر زندگی میکردند؛ در اروپا در حال گردش و تفریح و عیاشی بودند، اما مردم عشایر در اینجا با زحمت زندگی میکردند. خوانین را پادشاهان پهلوی و قبل از آنها مسلط کرده بودند. امروز بحمدالله هم بساط شوم سلطنت و هم خان و خانبازی از بین رفته است و نظام اسلامی در کشور حاکم است؛ لذا مسؤولان بسیار علاقه دارند برای عشایر کار کنند و زحمت بکشند. میل مسؤولان این است که برای عشایر …
جلوگیری خانها از ورود روحانیون به منطقه برای حفظ منافع خود
مطلبی که آقای ناصری[10] فرمودند مطلب مهمی است. این را قبلاً هم شنیده بودم. آن روزها خانها و مسؤولین وقت نمیگذاشتند که حتی یک روضهخوان از این گردنه عبور کند و بیاید این طرف؛ مبادا بیایند اینجا و ایمان مذهبی مردم را در راهی بیندازند که با منافع آن خان بیوجدان و ظالم، منافات داشته باشد! خان، همهی زندگیاش، زندگی ابوجهلی بود و اگر یک روحانی میآمد، بایستی با او مبارزه میکرد. این، امری قهری بود. نمیگذاشتند. لذا مردم از این معارف دور ماندند. اما با اینکه دور ماندند، این قدر خوبند. این مردم، با وجود اینکه روحانی و دین و تبلیغ و کتاب و مکتب نداشتند؛ آن جنگشان بود، آن پشت جبههشان بود، آن هم امروزشان است. میبینید با چه اخلاص و چه …
پر شدن جیب و عیاشی خانها از قِبَل مردم محروم
… با وجود همه این استعدادها، در طول سالیان دراز، محرومیت کشیده است. در دوران ستمشاهی نگاه نمیکردند که مردم چه میخواهند و چه لازم دارند. نگاه میکردند که رفقای خودشان، نوکران خودشان و خوانین منطقه، چه لازم دارند و چه میخواهند. مردم را قربانی خانها میکردند. نتیجه این شد که از قِبَلِ این استان و این مردم محروم ونجیب و صبور و بااستعداد، جیبهایی پُر شد و خانها و خانزادهها عیّاشیها کردند؛ اما جوانان این استان محروم ماندند. در و پیکراین استان، محروم ماند. کوه و بیابان این استان، دستنخورده ماند.