رفتن به محتوای اصلی
بازگشت به نمایهٔ «حکمیت»

مقایسهٔ دیدگاه رهبران دربارهٔ «حکمیت»

برجسته‌ترین پاراگراف‌های هر رهبر دربارهٔ این نمایه، هر کدام از یک متن.

تهیه‌شده با هوش مصنوعیداوری تحمیل‌شده در جنگ صفین و نیز داوری برای حل‌وفصل دعاوی.

امام خمینی

تحمیل حکمیت بر حضرت امیر از سوی مقدسین

ما الآن مبتلای به جنگیم. یک دسته‌ای در همین قضیه هم دارند اشکالتراشی می‌کنند، نه یک اشخاصی باشند که حالا تاثیری داشته باشند، اما هستند. هستند اشخاصی که می‌گویند که بیایید صلح بکنیم، بیایید یک سازشی بکنیم. ما از تاریخ باید این امور را یاد بگیریم؛ به حضرت امیر تحمیل کردند، مقدسین تحمیل کردند، آنهایی که جبهه‌شان داغ داشت و اضر[5] مردم‌اند بر مسلمین، آنها تحمیل کردند به حضرت امیر حکمیت را و تحمیل کردند آنکه حَکَم باید بشود، بعد که حضرت امیر با فشار اینها نتوانست، می‌خواستند بکشندش اگر نکند؛ برای اینکه آنها [پیشنهاد] کرده بودند که چه باید چه بشود؛ «حَکَم قرار بدهید، قرآن است، قرآن است این». این ابتلا را حضرت امیر داشت، الآن نظیر او را ما داریم. اینکه می‌گویند، این ور و آن ور می‌افتند که بگذارید یک حکمیتی پیدا بشود، بیایند حکم، حکم پیدا بشود که کارها را انجام بدهد، تشخیص بدهد که کی چی است، دنیا نمی‌داند که کی متجاوز است؟! ما از آن قضیه باید عبرت …

تعیین ابوموسی بر امیرالمؤمنین (ع) با فشار دوستان خود حضرت

… من فرض می‌کنم که اینها حکمیتی که کردند مثل حکمیت ابو موسی- [است‌] من فرض می‌کنم که این تهمت را به‌ چند نفر عالم و چند نفر متدین که یکیش هم خود ایشان تعیین کردند- ما فرض می‌کنیم که این روزنامه‌ای که این [را] نوشته صحیح است. خوب، بیایند مثل حضرت امیر عمل کنند. حضرت امیر در عین حالی که در فشار ابو موسی را تعیین کرد- نمی‌خواست تعیین کند. ایشان می‌خواست یک کس دیگر را تعیین کند. لکن فشار آوردند دوستان خودش، همان دوستانی که باید حضرت امیر از آنها فریاد کند، فشار آوردند که نه، ابو موسی برای این کار خوب است. حضرت، ابو موسی را تعیین کرد- بعد که ابو موسی آن حکمیت را کرد، همین دوستها می‌خواستند نقض کنند! حضرت امیر مقاومت کرد و گفت حالا که- حَکَم حکم کرده بودند بر ضد حضرت امیر، یعنی حضرت امیر را از خلافت به حسب این حکمیت خلع کردند و معاویه را به حسب این حکمیت نصب کردند- حضرت امیر فرمود که این حکمیت بوده است، و ما باید به آن احترام قائل بشویم. در صورتی که بر ضد …

امام شهید سید علی خامنه‌ای

تحمیل حکمیت در آستانهٔ پیروزی امیرالمؤمنین با احتمال نفوذ عوامل معاویه

… صلح می‌خواهند، شما چرا به قرآن احترام نمی‌کنید؟ حکمیت قرآن که حرف درستی است. ظاهر قضیه را دیدند! و یکی از بزرگ‌ترین مصیبت‌های امت اسلامی و ملت اسلامی در همیشۀ زمان، همین کوته‌بینی و کوته‌اندیشی بوده که حقایق را درست درک نمی‌کردند، به ظواهر نگاه می‌کردند. (63/4/1) در بحبوحۀ جنگ و همان لحظه‌ای که نزدیک بود علی علیه‌السلام پیروز بشوند، یک عده آدم‌های بدخواه و بددل آمدند حکمیت را بر امیرالمؤمنین تحمیل کردند. داشتند پیروز می‌شدند، سر سلیقه‌های کج، فهم‌های غلط، که البته توی آنها نفوذی معاویه هم ما احتمال می‌دهیم بوده، آمدند که آقا چرا جنگ می‌کنید با مسلمان‌ها؟ (65/3/4)

حل‌وفصل دعاوی خانواده در مراحل اولیه از راه حکمیت

۷. بازنگری، اصلاح و تکمیل نظام حقوقی و رویه‌های قضایی در حوزه خانواده متناسب با نیازها و مقتضیات جدید و حل‌ّوفصل دعاوی در مراحل اولیه توسط حکمیت و تأمین عدالت و امنیت در تمامی مراحل انتظامی، دادرسی و اجرای احکام در دعاوی خانواده با هدف تثبیت و تحکیم خانواده.

فریب خوردن ظاهرپرستان از قرآن‌های سر نیزه و تحمیل حکمیت بر علی (ع)

… از رحمت خودت دور کن. قاتلان! یک نفر بیشتر که در مسجد کوفه، شمشیر نزد بر فرق مبارک حضرت، [اما می‌گوید] قاتلان! ببینید، این‌هم یکی از همان درس‌هایی است که از دعا انسان می‌گیرد. لازم نیست در حادثه، انسان خودش مباشرتاً حضور داشته باشد تا حادثه به او منسوب بشود؛ از آن روزی که غوغای حکمیت در جنگ صفین به راه افتاد، یک عده‌ای ظاهرپرست، از قرآن‌های سر نیزه فریب خوردند. و این‌قدر این فریب خودشان را غلیظ کردند و حق را به جانب خود دانستند، که جرئت کردند به انسان والامقامی، به انسانی مثل علی، فشار بیاورند و زور بگویند و او را وادار کنند به قبول حکمیت. از آن روز، کسانی که در آن قضیه فعال بودند، جزوِ قَتَلۀ امیرالمؤمنین هستند، تا آنهایی که قدرش را نداشتند، تا آنهایی که کمک کردند، تا آنهایی که به‌دنبال شهوت‌رانی‌ها یا اغراض شخصی‌شان در به‌شهادت‌رساندن این انسانِ بزرگِ تاریخ، همراهی کردند. لعنت خدا بر همۀ …

بازگشت به کوفه پس از حکمیت و تدارک دوبارهٔ جنگ

… مسئله‌ای بود، احساس می‌کند که برای حفظ دین باید با معاویه جنگید. مسئله، مسئلۀ یک آدم فاسق، یک آدم فاجر، یک آدم چموش، اینها نیست؛ اصلاً حفظ دین ایجاب می‌کند که معاویه از صحنه خارج بشود. خب، وقتی یک‌چنین احساسی را امیرالمؤمنین دارد، با قاطعیتِ تمام می‌جنگد. بعد از آنکه مسئلۀ حَکَمین پیش می‌آید و موجب می‌شود که امیرالمؤمنین در نزدیکی پیروزی نهایی، دستش از پیروزی دور بماند و مجبور شود برگردد به کوفه، مجدداً در صدد تهیۀ اسباب برمی‌آید و لشکر جمع می‌کند. و اگر اجل مهلت می‌داد و حضرت به شهادت نمی‌رسید، مجدداً به جنگ با معاویه می‌رفت. این قاطعیت امیرالمؤمنین است.

تحمیل حکمیت بر امیرالمؤمنین (ع) در ماجرای صفین

در ماجرای صفین، وقتی‌که حکمیت را بر امیرالمؤمنین تحمیل کردند و مجبور کردند امیرالمؤمنین قبول کند مسئلۀ حکمیت را، و عهدنامۀ حکمیت نوشته شد که از این‌طرف چه کسی باشد، از آن‌طرف چه کسی باشد و بروند و بنشینند مسئلۀ خلافت را حل بکنند، اختلافات را از بین ببرند؛ لشکریان امیرالمؤمنین هنوز به‌طرف کوفه برنگشته، یکهو دوتا نوجوان، داغ، عصبانی، خشمگین بلند شدند ـ که اینها اسم‌هایشان هم در تاریخ ثبت شده ـ فریاد کشیدند: «لا حُکمَ اِلّا لِلّهِ»[3]؛ البته قبلاً این جملۀ «لا حُکمَ اِلّا لِلّهِ» در میان اردوگاه شنیده شده بود، چه …
همهٔ شاهدهای امام شهید سید علی خامنه‌ای