افزایش نقض مقررات بینالمللی و لزوم نظام نوین حقوق بینالملل
متأسفانه نه تنها غیرمتعهّدها بلکه همهی نهادهای بینالمللی مقررات و ضوابط مصوب خود را بدون ضمانت اجرایی رها کردهاند. به همین دلیل نقض مقررات و قوانین بینالمللی به نسبت افزایش مطامع و منافع، سیر صعودی داشته است. کشورهای جهان سوم بیش از سایر کشورها از قِبل نقض مقررات بینالمللی صدمه دیدهاند. عدم انسجام این کشورها موجب گردیده که به تنهایی در برابر مجموع فشارها و تهاجمات قرار گیرند. راه حلّ این مشکل، ایجاد یک نظام نوین حقوق بینالملل است.
فصل مشترک ارزشهای ملل، زیربنای نظام نوین حقوقی
این نظام مبتنی بر سه پایه است؛ اول اینکه فصل مشترک ارزشهای ملل، بالسویه و بدون تبعیض، زیر بنای توسعهی حقوق بینالمللی قرار گیرد. اگر چه کشورهای غیرمتعهّد توانستهاند در بیست و پنج سال اخیر تا حد زیادی مقررات بینالمللی موجود را در جهت حفظ منافع کشورهای جهان سوم تعدیل کنند ولی تحمیل مبانی ارزشی قدرتهای بزرگ در ساختار اولیّهی نظام موجود نتیجهی نهایی را به سود آن قدرتها تثبیت کرده است.
هدف قرار دادن عدالت به جای حفظ وضع موجود
دوم اینکه مقررات و حقوق بینالمللی باید تأمین عدالت را به جای حفظ وضع موجود به عنوان هدف قرار دهد.
رد ادعای آمریکا دربارهٔ نقض قوانین بینالمللی با سابقهٔ رعایت نکردن آن در حق ملتها
آن روزی که دستگاه سفارت را به لانهی جاسوسی تبدیل میکنند، ملّت ایران باید تحمّل نکند و نکرد. دشمنِ ما را پناه دادند، [و با این کار] به ما تعرّض کردند و به ما اهانت کردند. پس متعرّض، همان قدرتی است که امروز با دستگاههای تبلیغاتی خود در جهان فریاد برمیآورد و از حقوق و قوانین نقضشدهی انسان سخن میگوید! ما در جواب میگوییم کدام قوانین را میگویید؟ کدام یک از قوانین انسانی و بینالمللی را شما در طول زمان با ملّتهای تحت ستم و از جمله با خود ما محترم شمردید؟ در کدام یک از بحرانهای زندگی ۳۶ میلیون انسان، شما به داد این ملّت رسیدید؟ و بگویید در کدام یک از حوادث بیستسالهی اخیر ایران، شما دستاندرکار مباشر و مستقیم فاجعهها و جنایاتهای [علیه] این ملّت نبودید؟ شما که امروز میگویید حقوق بینالمللی از دست رفت، …
فلسفهٔ قوانین و نهادهای بینالمللی: جلوگیری از دخالت زورمندان به بهانهٔ منافع
شما در خلیج فارس چه کار دارید!؟ امنیت خلیج فارس به شما چه مربوط است که از آن سرِ دنیا بلند میشوید، میآیید و در این طرف عالم دخالت میکنید!؟ میگویند «ما در اینجا منافع داریم.» این هم شد حرف، که هر کشوری در امور کشورهای دیگر دخالت کند و بگوید «ما منافع داریم»!؟ پس قوانین بینالمللی برای چیست!؟ پس این سازمان مللِ با این عرض و طول، برای چیست!؟ پس این همه ادّعای قطعنامههای جهانی و کنوانسیونهای بینالمللی برای چیست!؟ همه اینها برای این است که یک دولت قلدر زورمند، نتواند به بهانه اینکه من در فلان جا منافع دارم، بلند شود راه بیفتد و به سراغ فلان کشور یا فلان منطقه یا فلان دریاچه یا فلان خلیج یا فلان آبراهِ مهمِ بینالمللی برود. شما به چه مناسبت در منطقهای که به شما هیچ ارتباطی ندارد -یعنی در خلیج فارس- به بهانه اینکه «عراق میخواهد و نیّت دارد لشکرکشی کند» -و عراق هم مرتّب منکر میشود- با این حجمِ عظیم حضور مییابید!؟
بیاعتنایی آمریکا به قوانین بینالمللی و حقوق ملتها
… دیگر، در همان کوبایى که آن قدر از آن ناراحت و شکار[8] است بکند، انجام میداد؛ پس نمیتواند. اگر میتوانست این کار را در کشورهاى دیگرى که در آن منطقه هستند یا در مناطق دیگر و با سیاست آمریکا مخالفند انجام بدهد، انجام میداد؛ به دلیل اینکه در پاناما انجام داد. اینها که به فکر مسائل انسانى نیستند؛ دولت آمریکا که به فکر قوانین بینالمللى نیست، اینها که احترام به حقوق ملّتها نمیگذارند، [اگر] یک وقت بتوانند، بدون اعتنا به حقوق آن ملّت وارد یک کشورى میشوند، و حکومتش را، دولتش را از بین میبرند. آن فرد[9] را هم برداشتند بردند و در کشور خودشان زندانى کردند. هر جا بتوانند همین کار را میکنند؛ آنجایى که نمیکنند، [چون] نمیتوانند. این واقعیّت قدرتشان [است].
تحمیل مبانی ارزشی فاتحان جنگ دوم جهانی بر ملتها
ثانیاً: به هدف جدیدی در مبارزهی تاریخی خود یعنی گشودن یک جبههی فرهنگی و ارزشی بپردازد. دُوَل فاتح در جنگ دوم جهانی و بهویژه سردمداران دو قطب سیاسی، مبانی ارزشی، اخلاقی و فرهنگی خود را از طریق روابط و حقوق بینالمللی موجود که اکثراً زاییدهی دوران بعد از جنگ است، به سایر ملل تحمیل کردهاند و جهان سوم در تعیین آن مبانی ارزشی حداکثر نقش دست دومی را ایفا کرده است. اعلامیّهی جهانی حقوق بشر و مبانی قضاوت سازمانهای بینالمللی در خصوص مسألهی حقوق بشر به هیچ وجه از ارزشهای الهی و جهان سومی متأثّر نیست.
بیاعتنایی قدرتمندان به قوانین بینالمللی و انسانی
… دیدهایم. این مال آنوقتی است که احساس پیروزی میکنند - که به صغیر و کبیر رحم نمیکنند - آنوقتی هم که احساس خطر میکنند، باز به نوعی دیگر دست به کارهایی میزنند و اقداماتی میکنند که از نظر شرع مقدّس اسلام جرم است و از نظر قوانین بینالمللی هم امروز جرم است. البتّه قدرتمندان، نه به قوانین بینالمللی اعتنا میکنند، نه به قوانین انسانی اعتنا میکنند؛ سلاحهای ممنوعه را بهکار میبرند و غیر نظامیان را هدف قرار میدهند که در جنگهایی که آمریکا مستقیم یا غیر مستقیم در آنها وارد بود، از این جنایتها بِوفور اتّفاق افتاد. این وضع ارتشهای دنیا است.
تفسیر معمول آن در جهت خواستهٔ استکبار
… باید این نکته مورد تأکید قرار گیرد که مردم بیدفاعی که حقوق آنان سلب شده و تحت اشغال قرار گرفتهاند، حق دارند برای احقاق حقوق خود مبارزه کنند. لذا استمرار انتفاضه و مقاومت مردم فلسطین حقّ مشروع آنان است و قوانین بینالمللی نیز آن را محترم شمرده است. هرچند که متأسّفانه این قوانین معمولاً در جهت خواسته استکبار و قدرتهای جهانی تفسیر میشود.