تمرین معارف حج و بازگرداندن هویت بازیافته بهعنوان سوغات حقیقی
شما برادر و خواهر حجگزار، اکنون در عرصهی تمرین این حقایق و معارف پُرفروغ قرار دارید. اندیشه و عمل خود را به آن نزدیک و نزدیکتر کنید، و هویّت بازیافته و آمیخته با این مفاهیم متعالی را به خانه برگردانید. این همان سوغات ارزشمند و حقیقی سفر حجّ شما است.
لزوم آبروبخشی حاجی ایرانی به هویت ایرانی و جمهوری اسلامی
یکی از چیزهای مهمّی که حجّاج ایرانی باید به آن توجّه کنند، این است که حاجی ایرانی باید به ملّیّت ایرانی و هویّت ایرانی و جمهوری اسلامی ایران آبرو ببخشد؛ کونوا لَنا زَینا.[8] رفتار حاجی ایرانی -چه رفتاری که با دوستانش دارد، در سلوک طبیعی زندگیاش دارد، با وقار، با متانت، با رفتار عاقلانه، خردمندانه؛ چه رفتاری که با بقیّهی فرقهها و ملّتها و مانند اینها دارد، محبّت، منطق، استدلال، رفتار محترمانه؛ در همهی …
لزوم حفظ کرامت و احترام حجاج بهعنوان مهمانان خدا و رفع رفتارهای اهانتآمیز
آن کسانی هم که متصدّی امور این مناطق حج، مکّه و مدینه و امثال اینها هستند -[یعنی] دولت سعودی- وظایف سنگینی به عهده دارند؛ جزو وظایف اینها هم هست که امنیّت حجّاج را تأمین کنند، حرمت و کرامت حجّاج را تأمین بکنند. کرامت حاجی [مهم است]؛ ضیوفالرّحمان هستند، اینها مهمانان خدای متعالند؛ باید احترام اینها محفوظ باشد. رفتارهایی که به کرامت اینها صدمه میزند و به معنای اهانت به حاجی است حتماً باید برداشته بشود. البتّه محیط را نباید امنیّتی کنند؛ امنیّت حجّاج را رعایت کنند امّا محیط را یک محیط امنیّتی نکنند؛ محیطِ آرام، محیطِ زندگی خوب. در این مدّتی که حجّاج در مکّه و مدینه و بقیّهی مناطق و مراکز هستند -حالا یک ماه کمتر، بیشتر- باید رفتارِ آنها یک رفتار مناسبی …
توصیه به نماز جماعت و اول وقت، تلاوت قرآن و اعمال عرفه
یک وظایفی حجّاج دارند، اینها را [باید] رعایت کنند. حجّاج محترم به نمازهای جماعت اهمّیّت بدهند؛ به نماز اوّل وقت اهمّیّت بدهند؛ در نمازهای جماعت مسجدالحرام و مسجدالنّبی شرکت کنند. به تلاوت قرآن -در این روزهایی که موفّق هستند به حضور در حرمین شریفین- و به اعمال عرفه و روز عرفه خیلی اهمّیّت داده بشود. پرهیز از بازارگردی؛ بنده مکرّر در مکرّر این معنا را عرض کردهام. بازار، همه جای دنیا هست؛ در این تهران هم بازار هست؛ اجناس جورواجور، مُجاز و غیر مُجاز، در همه جا هست؛ در این تهران هم هست، در شهرهای دیگر هم هست. آنچه در تهران نیست، کعبه است؛ آنچه در تهران و در …
فرصت حج برای انتقال حقایق اسلام و تشیع و انقلاب با زبان و عمل
… آفریقایی است یا فلان کشور آسیایی است یا فلان کشور عربی و غیر عربی است، وقتی مینشیند پای اینترنت یا مینشیند پای فلان رسانهی بینالمللی یا در دست میگیرد فلان مطبوعهی بینالمللی را، از کجا بفهمد که آنچه در اینجا نوشته است نسبت به ایران اسلامی، خلاف واقع است؟ حضور شما در حج، در این عرصهی بینالمللی این فرصت را به شما میدهد که حقایق را منتقل کنید؛ نه فقط با زبان، بلکه با زبان و عمل؛ حقایق اسلام را بگویید، حقایق شیعه را بگویید، حقایق انقلاب اسلامی را بگویید، ماجراهایی را که امروز وجود دارد بگویید.
آسایش حجاج به معنای فراغت برای انقطاع الیالله نه تنپروری
دوستان اشاره کردند به اینکه من برای آسایش حجاج سفارش کردهام. بله، معلوم است؛ اما این آسایش به معنای تنپروری نیست. این را هم من همیشه به دوستان برگزارکنندهی حج در طول سالها گفتهام که این آسایش، فراغت است برای همین دلباختگی و دلسپردگی و انقطاع الی اللَّه. کاری کنید که مردم فراغت پیدا کنند، دغدغهای نداشته باشند، بتوانند این فریضه را به بهترین وجهی انجام بدهند؛ مراد این است. والّا آسایش حیوانی و خور و خواب و بیشتر خوردن و بهتر خوردن، نه؛ اینها سلیقهی بنده نیست، که ما در حج دنبال این چیزها برویم.
پرهیز از باطل کردن معنویت حج با خرید و انگیزههای کوچک دنیایی
اعمال را با تدبر انجام دادن؛ این طواف، این سعی، این وقوف، این حالت خضوع و خشوع، این رعایت محرمات و ممنوعات دوران احرام؛ هرکدام از اینها یک درس است. این را حجاج محترم ما و برادران و خواهران عزیز ما با وارد کردن انگیزههای کوچک دنیائی باطل نکنند؛ مثل همین خریدن جنسی از فلان مغازه. خود این مبتلا شدن به مراجعهی به مراکز فروش برای یک چیز کم اهمیت، یک بلا و یک مشکل است و ملابساتی که دارد، مشکل دیگر. وقت نماز بگذرد، جلو چشم مردم، تحقیر و توهین حاجی ایرانی محسوب بشود و چیزهای دیگری که حالا در خلال این، در کنار این، پیش میآید. اینی که من هر سال این را تأکید میکنم به دستاندرکاران حج و توصیه میکنم به برادران و خواهران حاجی، برای این است. یک هوس کماهمیت و حقیر، کل آن فضای معنوی را ممکن است تحت تأثیر قرار دهد. ما که مردم را دعوت به زهد اباذری که نکردیم؛ ماها که کوچکتر از آن هستیم که …
لزوم رفتار و اخلاق آبرومندانه حاجیان برای اسلام و انقلاب و امام
… [اینجا] قضیّه فقط این نیست؛ این بخشى از قضیّه است؛ هر کدام از مردمِ حاجىِ امسال ما که از ایران حج میکنند، جزئى هستند از یک حرکت عظیم، از یک کار بزرگ جهانى و اسلامى و انقلابى و سیاسى و عبادى؛ خودشان را جزئى از این مجموعه به حساب بیاورند و آنجور عمل کنند. پس لازمهى این احساس این است که همه مراقب رفتار خودشان باشند؛ در اخلاق، در برخورد با مسلمین سایر کشورها، در چگونگى رفتار در خانه، در مسیر، در حرم، در هنگام اداء مناسک ــ هر جا که هستند ــ رفتار خود را رفتارى کنند که مایهى آبرو باشد؛ اخلاق خود را اخلاقى بکنند که مایهى آبرو براى اسلام و انقلاب و امام باشد. همه باید این را رعایت کنند، منتها هر چه به طرف مسئولیّتِ بیشتر و معرفتِ بیشتر حرکت میکنیم ــ که نوبت میرسد به امثال شما برادران و خواهران ــ بیشتر باید رعایت کنند؛ یا بعضى از عاداتى که در بین مردم هست کم بشود و تحتالشّعاع جنبهى حج قرار بگیرد؛ نمیگوییم …
دعا برای پیروزی بر ستمگران صهیونی و حامیانشان در مراسم حج
سخنگویان و دارندگان جایگاههای اجتماعی، لازم است ملّتها را آگاه و حسّاس و مطالبات مربوط به فلسطین را گستردهتر کنند. شما حجّاج سعادتمند هم از فرصت دعا و یاری طلبیدن از خدای متعال در مراسم حج غفلت نورزید و پیروزی بر ستمگران صهیونی و حامیان آنها را از خدای متعال مسئلت کنید.
آمادگی با تلاوت قرآن، مفاهیم حج و شوق زیارت
… سرتان را باید بتراشید؛ حلق واجب است. مستحب است که از مدّتی پیش موهای سرتان را اصلاً نزنید تا خوب بلند شود، بعد آنجا بتراشید؛ این، آماده کردنِ خود است برای حج. موی سر که بلند میشود، خب زیباتر است، قشنگتر است، بهتر است، [لذا] دل کندنِ از آن با اجر بیشتری است. خودتان را آماده کنید برای این فضا؛ با تلاوت قرآن، با ذکر آیات حج، با توجّه به مفاهیمی که در حج وجود دارد، با شوق به کعبه، با شوق به [زیارت] قبر مطهّر پیغمبر اکرم و قبور اولیای معصومین که متمّم حج است. این یک نکته که بنابراین آمادهسازی خود و دل خود برای ورود در ساحت مقدّس حج [است].
پرداختن به بازارگردی و خرید خلاف شأن مؤمن قدردان حج
… مغتنمی است که برای انسان عادی بهآسانی به دست نمیآید؛ حالا برای شما، برای آن حجّاج محترم ایرانی حاصل شده، توانستهاند، توفیق پیدا کردهاند به اینجا رسیدهاند. دعای در مسجدیْن، نماز در مسجدیْن، طواف در مسجدالحرام، تضرّع، توجّه، اینها را از دست نباید داد. اینکه بیفتند داخل بازارها و از اینجا به آنجا و خرید و مانند اینها، خلاف شأن یک مؤمن قدردان حجّ ابراهیمی است.
لزوم قدردانی از توفیق حج و توشهبرداری برای بقیهٔ عمر
اکنون شما از این موهبت برخوردار گشته و در وادی امن میهمانسرای الهی قدم نهادهاید. عرفات و مشعر و منا، صفا و مروه و بیت، مسجدالحرام و مسجدالنّبی، جایجای همهی این مناسک و مشاعر، هریک قطعهای از زنجیرهی معنویّت و عروج روحی برای حجگزاری است که قدر این توفیق را دانسته و از آن برای طهارت خود بهره گیرد و برای بقیّهی عمر خود توشه بردارد.
رساندن پیام کمک به پاکستان به حجاج دیگر کشورهای اسلامی
… - در درجهی اول زائر ایرانی که همسایه است، نزدیک است، شاهد مشکلات آنهاست - میتوانند خیلی از این هزینههای زائد و غیر لازم را حذف کنند، به قیمت غمگساری از یک برادر یا خواهر مسلمان در پاکستان؛ اینها پیش خدای متعال خیلی اجر دارد؛ این یک تمرین است، یک تجربه است؛ بعد هم زوار و حجاج و بقیهی کشورهای اسلامی؛ این پیام را به آنها هم بدهید، آنها را هم به این معنا تشویق و ترغیب کنید.
معنویت و عبادت، سوغات واقعی حج بهجای بازارگردی
… ی جماعتند یا به اقامه ی جماعت می شتابند، تعداد معدودی حاجىِ ایرانی - یا مرد یا زن - سراغ بازارها بروند؛ کیسه ها را زیر بغل بگیرند و اجناسی را که در شهر خودشان گاهی ارزان تر و بهتر از آن جا می توانند پیدا کنند، بگیرند بیایند. «ذلکم خیر لکم ان کنتم تعلمون»؛ این بهتر و مفیدتر و مهمتر است که انسان به نماز، به عبادت، به ذکر، به توجه و به حضور در جماعات بپردازد؛ اینها دستاورد واقعی حج است؛ سوغات، اینهاست. سوغات، معنویتی است که شما در خودتان ذخیره می کنید و می آورید؛ اخلاق و روحیاتی است که با خودتان می آورید. ما دیده ایم کسانی را که وقتی از حج برمی گردند، چهره و رفتار و کلام و ظاهر و باطن آنها انسان را موعظه می کند و تحت تأثیر قرار می دهد؛ این خوب است؛ این سوغات واقعی است. این نکته را هم عرض کنیم؛ حوادث تلخی در کشور …
تأسف از صرف عمر و پول در بازارها برای کالاهای معمولی
… هم از لحاظ مکان، در نقطه اعلای مناطق متبرّک - که خانه خدا و مرکز توحید و توجّه نفوس همه مسلمانان در همه شبانهروزهاست - قرار دارد. حاجی در آنجا باید رابطه خود را با خدا قوی و مستحکم کند؛ با قرآن اُنس پیدا کند و تضرّع و ذکر و حضور را وظیفه دائمی خود بداند. انسان گاهی خیلی متأسّف میشود که بعضی به آنجا بروند و دنبال کالاهایی بگردند که این کالاها را همهجا میشود پیدا کرد! بعضی، عمر و پول و آبرو و وقت عزیزشان را صرف میکنند تا به بازارهای گوناگون بروند و این کالاها را بیاورند؛ اینها کالاهای معمولی زندگی است و همهجا وجود دارد. در آنجا کالایی هست که در هیچجای دیگر نیست: کالای رضای الهی، زیارت خانه خدا، زیارت قبر مطهّر پیغمبر؛ این کجا دیگر پیدا میشود؟ این مکان و این زمان را دیگر کجا میشود پیدا کرد؟ از این فرصت باید همه استفاده کنند. شما که میزبانان و میهمانداران و خدمتگزاران حُجّاج …
دعوت حجاج ایرانی به کسب فیض معنوی، حفظ متانت و وحدت و شرکت در جماعات
از خداوند متعال نزدیک شدن آن روز را مسئلت میکنم و از همهی شما حجاج محترم دعا برای فرج مسلمین جهان و کمک الهی به ملّت مبارز ایران را درخواست مینمایم، و حجاج عزیز ایرانی را به کوشش هر چه بیشتر برای کسب فیض معنوی و حفظ متانت و وحدت و شرکت در جماعات و کسب ذخیره روحی و اخلاقی فرامیخوانم.
مغتنم شمردن ماههای حرام بهعنوان مقدمهٔ تشرف به حج
… اسلام هم اینها را حرام بداند؛ نه. این به معنای آن است که چهار ماه حرام - «منها اربعةٌ حُرُم[1] » - حقیقتاً امتیازی دارند؛ کما اینکه در طول سال، روزها، شبها، هفتهها و دهههای مشخّصی امتیازاتی دارند. این ماهها امتیاز دارند و همه ما باید قدردانی کنیم؛ بخصوص حُجاج بیتاللهالحرام. کسانی که امسال به این سعادت عظمی فائز خواهند شد و همچنین شما که خدمتگزاران آنها هستید، باید این ایّام را به عنوان مقدّمه تشرّف به آن سعادت عظمی مغتنم بشمارید. امیدواریم خداوند متعال، توجّهات و هدایات ویژه خود را شامل همه شما فرماید و انشاءالله دلهای شما را منوّر کند.