ارتداد گروههایی از مسلمانان پس از رحلت پیامبر (ص)
… بود که شروع شد به ارتداد گروهها. شاید تحریکاتی هم بود. بعضی از قبائل عرب احساس کردند که حالا پیغمبر نیست، رهبر اسلام نیست، خوب است که یک ایرادی، اشکالی درست کنند و تعارضی بکنند و جنگ و دعوایی راهبیندازند و شاید هم منافقین تحریکشان میکردند، درست نمیدانم. بالأخره جریان ردّه پیش آمد؛ یعنی ارتداد عدهای از مسلمین. جنگها شروع شد. جنگهای ردّه شروع شد. اینجا که وضع اینجوری شد، امیرالمؤمنین دید نه، اینجا دیگر جای کنار نشستن هم نیست، باید وارد میدان شد به دفاع از حکومت. در اینجا میفرماید: «فَأمسَکتُ یَدی»[7] من بعد از آنی که قضیهی خلافت پیش آمد و أبیبکر خلیفهی مسلمین شد، من دست کشیدم کنار، نشستم کنار. …
ارتداد برخی قبایل عرب پس از رحلت پیامبر و تحریک احتمالی منافقین
بعد از مدت کوتاهی، شاید چند ماهی بیشتر نگذشته بود که شروع شد به ارتداد گروهها، شاید تحریکاتی هم بود. بعضی از قبایل عرب احساس کردند که حالا پیغمبر نیست، رهبر اسلام نیست، خوب است که ایرادی، اِشکالی درست کنند و تعارضی بکنند و جنگ و دعوایی راه بیندازند و شاید هم منافقین تحریکشان میکردند، بالاخره جریان «رَدّه» پیش آمد؛ یعنی ارتداد عدهای از مسلمین. جنگهای ردّه شروع شد. وضع که اینطوری شد امیرالمؤمنین دید نه، اینجا دیگر جای کنارنشستن هم نیست، باید وارد میدان شد؛ به دفاع از حکومت! در اینجا میفرماید: «فَاَمسَکتُ یَدی»[12] بعد از آنکه قضیۀ خلافت پیش آمد و ابیبکر خلیفۀ مسلمین شد، من دست کشیدم، نشستم کنار. این حالت کنارهگزینی …