رفتن به محتوای اصلی

تواضع

نام‌های دیگر: فروتنی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

فروتنی در برابر خدا و مردم و نمونه‌های آن در سیرهٔ بزرگان دین.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:پیام به روحانیون و ملت ایران (مخالفت با لایحه کاپیتولاسیون)— ۱۳۴۳/۰۸/۰۴

سیر زمانی

از ۱۳۴۳ تا ۱۳۶۴
۱۳۴۳۱۳۶۴

روی هر سال بزنید تا فقط شاهدهای همان سال نمایش داده شود.

شاهدها (۱۰ پاراگراف)

لزوم مراقبت بر تواضع هنگام قدرت و ریاست

… بیاییم پیش خودمان. توجه بکنید به اینکه پاسداران ما که بسیار عزیزند پیش ما، قوای مسلحه که بسیار عزیزند، توجه کنند تفنگ وقتی دست‌شان آمد غرور نیاید دنبالش. ممکن است که یک جوانی خیلی مهذب هم باشد، خیلی هم خوب باشد، لکن بتدریج برسد به اینکه یک وقت ظالم بشود. وقتی قدرت دست‌تان آمد بیشتر مواظب باشید که متواضع بشوید. وقتی رئیس یک گروهی شدید بیشتر مواظب باشید، که متواضع باشید، برای اینکه اگر سستی کنید، در این قدرت روحی از شیطان زمین می‌خورید. شمایی که امروز دارید برای اسلام زحمت می‌کشید، چه شمایی که در جنگ‌ها و در پشت جنگ‌ها و در زحمت‌هایی که در صنعت می‌کشید، و چه آن آقایانی که برای مظلومین دارند خدمت می‌کنند و برای بنیاد شهید دارند خدمت می‌کنند، خدمت‌های شما بسیار ارزش دارد. این ارزش را حفظ …

رفتار با کمال تواضع با قشر محروم

… است. هر چه شهید است می‌بینید که مال این قشر محروم است. محروم هم این طور نیست که فقط زاغه‌نشین محروم باشد، بازاری‌اش محروم است، کارگرش محروم است، کشاورزش محروم است و همه این قشرها محرومند و از همین‌هاست. آنی که الآن در جبهه دارد خدمت می‌کند، از همین قشر است. آنی که آن قدر زحمت دارد می‌کشد برای حفظ کشورش و برای حفظ اسلام، همین قشر هستند، اینها آقای ما هستند، اینها به ما منت دارند، با اینها با کمال تواضع رفتار کنید.

رفتار خاضعانهٔ مسلمان با همه و کمتر دانستن خود از دیگران

یک مسلمان باید با همه، خاضعانه رفتار کند و خودش را از دیگران کمتر بداند. من وقتی که فکر می‌کنم جوان‌های ما که در جبهه‌ها این طور زحمت می‌کشند خجالت می‌کشم چرا در اینجا نشسته‌ام. امیدوارم با وضعی که در سپاه و ارتش هست مسائل زود حل شود. حال که صدام گفته است چون به مقاصد خودمان رسیده‌ایم برای صلح دوستی‌ عقب‌نشینی کرده‌ایم، لابد مثل …

هیچ دانستن خود و خطا بودن خودبزرگ‌بینی

لکن مع ذلک ما از باب اینکه متکی به یک قدرت بزرگی هستیم [ان شاء الله پیروزیم‌] ما خودمان هیچیم هیچ، ابدا. اگر یکیتان خیال بکنید که خودتان هم یک چیزی هستید، بدانید خطا کردید. خودمان هیچیم. این صداها هم که می‌کنند، خمینی کذا، اینها هم بیخود است، بیهوده است. خمینی هیچکاره است. کار دست یک قدرت بزرگی است که او انجام داد؛ آن است که کار دستش است. آن است که می‌تواند یک جمعیت بی‌سلاح را بر یک قدرت بزرگ موفق کند و پیروز کند. تا خودتان را، [دائماً] …

فروتنی حاکم الهی با وجود قلمرو و قدرت گسترده

انبیا و اولیا که هر چه [بر آنها] وارد می‌شد، هر چه قدرت در عالم وارد می‌شد بر آنها، هیچ در آنها تاثیری نمی‌کرد. آن کسی که زمام یک مملکتی که از حجاز گرفته تا مصر و همه اینجاها را؛ ایران و سایر جاها تحت سلطه او بود، و قدرت جسمی و روحی خودش آن طور بود، می‌بینیم که از یکی از افراد پایین و متوسط متواضعتر است. و این قدرتها ابداً در روح او تاثیر نکرده. برای اینکه، روح این قدر بزرگ است که همه عالم را می‌گیرد. یک روح مجردی که از این آلایشها تجرد پیدا کرده است، این قدر وسیع است که همه عالم مثل یک نقطه می‌ماند در آن. آنها لایق زمامداری‌اند. اسلام آنها را زمامدار کرده است. وقتی هم که دست به دامن آنها نمی‌رسد …

نهی از تعریف بسیار از یک شخص؛ ما جز بنده‌ای ضعیف نیستیم

… این را قبلًا با زحمت، نمی‌دانم، یک چیز درست می‌کردند، پرت می‌کردند، که در مقابل آنها چیزی نبود اینها. آنی که این ملت را پیش برد، آن یک قدرت غیبی بود. یک قدرت الهی بود. پای هیچ کس حساب نکنید شما. در عین حالی که تشکر می‌کنم از شما که این مقاله‌ها را خواندید. لکن تذکر می‌دهم این قدر تعریف نکنید از یک شخصی، برای اینکه چیزی نیست. هر چه هست، اوست. ما چیزی نیستیم. ما جز یک بنده ضعیف چیزی نیستیم. با یک فوت می‌توانستند اینها، ما را بیرون کنند. آنکه این قدرت را به این ملت داد، و آن طور وارد شد به میدان و بیرون کرد حریف خودش را، آن یک قدرت روحی بود که خدا داد به اینها. یک قدرت الهی و غیبی بود که این ملت را متحول کرد به یک چیز دیگری. این مردمی که وقتی اسم …

هیچ دانستن خود و پرهیز از خودبینی

… و از هر جا می‌آید- همین چند روز هم، دیروز هم، یک نفری از بیرون آمد، و از بنگلادش هم یک دسته‌ای آمده بودند- اینها می‌گویند که همه توجهات الآن به ایران است، همه دستجات متوجهند به ایران. ایران سرمشق همه مسلمین شده است، و باید بشود ان شاء الله. این را حفظش کنید. بدانید که ماها هیچ نیستیم، هیچ! برای خودتان یک چیزی خیال نکنید. نه من و نه تو، نه هیچ کس هیچ نیستیم. هر چه هست خدای تبارک و تعالی است، اوست که شما را غلبه داد. «الله اکبر» شما را غلبه داد و با مشت خالی همه چیز را در هم شکستید. این ایمان اسباب این معنا شد. این توجه به خدا اسباب این شد که بچه این قدری و پیرمرد هشتاد ساله و زنهای محترمه و مردهای عزیز، همه را به …

یکسان دانستن خود با یک فرد عادی

- تا این رژیم هست و تا این دولت غاصب سرِ کار است این احتمالها را می‌دهم. وقتی این دولت برود اوضاع آرام می‌شود. شخص من مطرح نیست. من از خدا می‌خواهم تا در برابر ملتم به شهادت برسم و در کنار آنها کشته شوم. من بارها گفته‌ام که من با یک شخص عادی یکی هستم.

آمادگی برای تواضع در برابر کوچک‌ترین افراد برای مصالح اسلام

… اجتهاد و نظری در امری جزئی و ناچیز باشد، مثل سایر اختلافات در امور فرعی، مانع از وحدت نظر در امور اصولی نیست. اگر سازمانهای دولتی گمان کرده‌اند با سمپاشیها می‌توانند ما را از هدف‌ مقدس خود منحرف کنند و به دست جُهال متعصب به قصد شوم خود برسند، خطا کرده‌اند. این جانب، که یک نفر از خدمتگزاران علمای اعلام و ملت اسلام هستم، در موقع خطیر و برای مصالح بزرگ اسلامی حاضرم برای کوچکترین افراد تواضع و کوچکی کنم، تا چه رسد به علمای اعلام و مراجع عظام- کثّر الله امثالهم. لازم است جوانهای متعصب و طلاب تازه کار از زبان و قلم خود جلوگیری کنند؛ و در راه اسلام و هدف مقدس قرآن از اموری که موجب تشتت و تفرقه است خودداری نمایند. علمای اعلام برای خاتمه دادن به هرج و مرج و بی‌نظمیها در فکر اصلاح عمومی هستند، اگر دولتها مجال فکر به ما …

بوسیدن دست مراجع و طلاب و حتی بقال

… شما گمان کردید که با صحنه‌سازیها می‌توانید که بین روحانیون اختلاف بیندازید؟ نمی‌شود؛ این خواب باید در مرگ برای شما حاصل بشود! نمی‌توانید همچو کاری را انجام بدهید. روحانیون با هم هستند. من باز تمام روحانیین را تعظیم می‌کنم؛ دست تمام روحانیین را می‌بوسم. آن روز اگر دست مراجع را بوسیدم، امروز دست طلاب را هم می‌بوسم [گریه حضار]. من امروز دست بقال را هم می‌بوسم [گریه شدید حضار].