در هر صورت، توجه به این بکنید که انگیزهای که در قلب شما برای رفتن حج هست، چه هست؟ این است که به ثواب عالی برسید؟ آن وقت ببینید ثواب اینکه به حج بروید یا ثواب اینکه برای مسلمین خدمت بکنید، کدام بیشتر است؟ برای حدود و ثغور اسلام خدمت بکنید، کدام بیشتر است؟ تحصیل علم از اموری است که واجب کفایی است و از امور مهم است، لکن اگر ما یک وقت احتیاج داشتیم به اینکه علما و افراد مستعد الآن تحصیل علم را کنار بگذارند و بروند در جبههها و دلداری بدهند به اینها، هدایت کنند اینها را یا بروند به شهرهای دور افتاده و هدایت کنند آنها را، این مستحب بسیار بزرگ را باید کنار بگذارند، بروند آن کار را انجام بدهند؛ برای اینکه آن واجب است. انجام بدهند، بعد که آرامش حاصل شد برگردند آقایان تحصیل بکنند چنانچه همه متصدیان روحانی که هستند، الآن از باب اینکه میبینند که نمیتواند و نخواهد توانست کسان دیگر اداره این کشور را آن طوری که اسلام میخواهد اداره بکند و ما تجربه کردیم که نشد، این آقایان با …
فریضه بودن برای هر مرد و زن مسلمان بنا بر حدیث
من از همه ملت ایران میخواهم که در این امر بزرگ و این امر حیاتی کمک کنند. در روستاها که آقایان میروند اقبال کنند کسانی که سواد ندارند، وارد بشوند برای سوادآموزی. طَلَبُ الْعِلْمِ فَریضَهٌ[5] خدای تبارک و تعالی به وسیله نبی اکرم فرموده است بنا بر این حدیث، که طلب علم فریضه است. و در بعض از روایات فَریضَهٌ عَلی کُلِّ مُسْلِمٍ وَ مُسْلِمَهٍ[6] برای همه زنها و مردها فریضه است. با علم است که انسان میتواند تامین سعادت دنیا و آخرت را بکند. با آموزش است که انسان میتواند تربیت کند جوانها را به طوری که مصالح دنیا و آخرت خودشان را خودشان حفظ کنند. اگر کشور ما علم را بیاموزد، ادب بیاموزد، جهتیابی علم و عمل را بیاموزد، هیچ قدرتی نمیتواند …
توان آموختن هر انسان، حتی پیران، تا پایان عمر
شما سوادآموزان در تمام کشور بدانید که یک خدمتی دارید به این انسان میکنید که بالاترین خدمتهاست. و روستاییان و سایر قشرهای بیسواد بدانند که این خدمت، خدمتی است که باید آنها به جان ودل قبول کنند. و این طور که گمان کنند ما نمیتوانیم، این طور نیست. هر انسانی میتواند سوادآموزی کند و میتواند انسان بشود. علم از مَهْد تا لَحَد است.[7] از بچگی تا نزدیک مردن. دنیا باید با علم و با علم جهتدار اداره بشود. پیرمرد و پیرزن هم میتوانند آموزش ببینند، میتوانند تحصیل کنند، مایوس از خودشان نباشند.
توصیه به جدیت در تحصیل، یادگیری معارف الهیه و خوب بار آمدن
… خداوند در تحت تربیت اسلام و تربیت امام زمان- سلام الله علیه- و تربیت قرآن، شما را یک جوانان برومند برای ملت ما قرار بدهد. من به همه شما ارادت دارم، اخلاص دارم، محبت دارم، دوستی دارم؛ شما از خود من هستید و من هم از خود شما. ان شاء الله موفق باشید، موید باشید. جدیت کنید در تحصیل، جدیت کنید در یاد گرفتن معارف الهیه، جدیت کنید در اینکه خودتان را خوب بار بیاورید. خدا حفظتان کند، سلامت باشید ان شاء الله
لزوم تحصیل جدی و رد زمزمهٔ بیفایده بودن درس خواندن
12- باید چه طبقه جوان روحانی و چه دانشگاهی، با کمال جدیت به تحصیل علم، هر یک در محیط خود ادامه دهند. این زمزمه بسیار ناراحتکننده که اخیراً بین بعضی جوانان شایع شده که درس خواندن چه فایدهای دارد، مطلبی است انحرافی و مطمئناً یا از روی جهالت و بیخبری است و یا با سوء نیت و از القائات طاغوتی شیطانی است که میخواهند طلاب علوم دینی را از علوم اسلامی بازدارند که احکام اسلام به طاق نسیان سپرده شود و محو آثار دیانت به دست خودمان تحقق پیدا کند، و جوانان دانشگاهی ما را انگل و متکی به قشرهای استعماری بار بیاورند که همه کس چون همه چیز وارداتی باشد و احتیاج به اجنبی در تمام ابعاد و رشتههای علمی هر چه بیشتر روزافزون شود؛ و این خطر بزرگی است که کشور را هر چه بیشتر به عقب میراند. اگر علوم اسلامی مردانی متخصص نداشت، تا کنون آثار دیانت محو شده بود؛ و اگر پس از این نداشته باشد، این سد عظیم مقابل اجانب منهدم میشود و راه برای استثمارگران هر چه بیشتر باز میشود و اگر دانشگاهها خالی …
جهنمی شدن طالب علم توحید و عرفان با انگیزهٔ باطل منصب و شهرت
… اگر هم- به حسب قاعده موفق خواهید شد در آن کار هم- اگر هم خدای نخواسته، یک وقت چیزهایی آمد پیش، موانعی آمد پیش، نتوانستید موفق بشوید، این دیگر قدرت نداشتید، خدا هم از شما قبول دارد، بیشتر از قدرت از شما نمیخواهد. بنا بر این، این انگیزه را باید ما حفظ بکنیم. یک کسی ممکن است درس بخواند، درس الهی بخواند، توحید بخواند، عرفان بخواند و جهنم برود. دیگران از استفاده از او تو بهشت بروند، این برای اینکه خودش انگیزه باطل داشته باشد جهنم برود. یک کسی میخواهد درس بخواند برای اینکه مثلًا فلان منصب را پیدا کند، آقای محله بشود، آقای شهر بشود، آقای یک مملکت بشود، آقای دنیا بشود. یک کسی میخواهد درس بخواند برای اینکه خودش معروف بشود، در این جاها، در این ده، در این شهر معروف بشود، همهاش برگشت به این است که یا خودم یا خدا، یا من یا او. این «من» را اگر انسان زیر پا گذاشت و «او» شد، اصلاح میکند همه چیز را. و در همه اقطار کارها این طوری است که فرق ما بین اینکه این کار یک کاری است الهی، آدم خودش باید فکرش را بکند. گاهی وقتها خود انسان هم در اشتباه است لکن باید فکر کند حالا این کاری که من دارم …
تحکیم مبانی علمی و فقهی در جوانی برای ثمردهی در پیری
… چنانچه ایام جوانی از دست برود دیگر خیال نکنید که میتوانید عبادت را بگذارید آخر ایام عمر و تحصیل را بگذارید برای آخر عمر. در آخر عمر، انسان نه عبادت میتواند بکند، نه تحصیل میتواند بکند، نه افکارش یک افکار قوی مستقیمی است که بتواند مطالب علمی را درک بکند. باید شما از حالا که جوان هستید تحکیم کنید مبانی علمی را، مبانی فقهی را؛ و آن وقت- در آخر ایام- این چیزهایی که تحکیم شده است، آن وقت شاخ و برگهایش ثمره بدهد؛ آن وقت از آن استفاده بکنید. ولی اگر بگذارید حالا و هدر بدهید این نعمت را، بعدها موفق نخواهید شد. بنا بر این، این مطلب باید در نظر آقایان باشد که ایام پیری، ایام نسیان و ایام فراموشی [است]؛ و لهذا دیدید که من مباحثهای که قبلًا کرده بودم دوباره شروع کردم همان مباحثه را، همان مطلب را …
توصیه به اشتغال موقت به تحصیل در رشتههای دیگر تا هدایت الهی در موقع خود
… شریف واصل، سلامت و توفیق جنابعالی را از خداوند تعالی خواستار است. راجع به رسالهای که مرقوم شده بود از نسخه صحیحه آن هیچ اطلاعی ندارم و در این تحولات، این نحو نوشتهها در دست این جانب باقی نمانده است؛ و کسی را که در این موضوعات مورد رجوع باشد در نظر ندارم. شما عجالتاً مشغول تحصیلات در رشتههای دیگر باشید تا در موقع خود، خداوند هدایت میفرماید. از جنابعالی امید دعای خیر دارم. راجع به تشرف اینجا برای زیارت، با داشتن تذکره مانع ندارد. و السلام علیکم.