رفتن به محتوای اصلی

تحریف دین

نام‌های دیگر: تحریف اسلام، تحریف ادیان، تحریف کتب آسمانی، تحریف مفاهیم اسلامی

مقایسهٔ دیدگاه رهبران
توضیحتهیه‌شده با هوش مصنوعی

دگرگون کردن معارف و احکام دین در تاریخ، از جمله با جعل حدیث و تفسیر به رأی.

نخستین کاربرد در متن‌های این سایت:بیانات در چهارمین کنگره بین‌المللی نهج‌‌البلاغه— ۱۳۶۳/۰۱/۲۶

سیر زمانی

از ۱۳۶۳ تا ۱۳۹۰
۱۳۶۳۱۳۹۰

فقط سال ۱۳۷۹همهٔ سال‌ها

تعریف در کلام رهبر

در مورد امام باقر علیه‌الصلاةوالسلام حرف زیادی هست، منتها به دو نکته از زندگی آن حضرت من اشاره می‌کنم. یکی عبارت است از مبارزۀ آن حضرت با تحریف در معارف اسلامی و احکام اسلامی؛ این چیزی بود که در دوران امام باقر از همیشۀ پیش از زمان آن حضرت، مشروح‌تر و مبسوط‌تر و گسترده‌تر انجام شد. یعنی چه مبارزۀ با تحریف؟ مقصود از مبارزۀ با تحریف این است که دین مقدس اسلام اساساً با معارف و احکامی که دارد و با آیات قرآن برای جامعۀ اسلامی خصوصیاتی را و شرایطی را مقرر کرده ـ بلکه برای دنیای انسانی و زندگی بشر ـ که اگر مردمی آن معارف را بدانند و به آن پایبند باشند، ممکن نیست که در جامعه‌ای که به نام اسلامی وجود دارد، بعضی چیزها را تحمل کنند. مثلاً حکومت ستمگران را، یا حکومت فُسّاق و فُجّار[3] را، یا حکومت از دین بی‌خبرها را تحمل نمی‌کنند. تبعیض را و تقسیم غیر عادلانۀ ثروت در جامعه را قهراً تحمل نمی‌کنند و بسیاری از این فسادهایی که در جوامع اسلامی هست، این با احکام اسلامی و با نظام اسلامی سازگار نیست.

اظهارنظر بی‌مایه و بی‌مستند دربارهٔ مفاهیم دینی به نام اسلام

در بازار اندیشه‌ى اسلامى، امروز این‌گونه است؛ هرکس از هر گوشه‌اى پیدا مى‌شود، راجع به مفاهیم عالى مذهبى و اسلامى و مفاهیم دینى - که فهم آنها، ادراک آنها، تشخیص آنها، به مایه‌هاى علمى در منابع دین احتیاج دارد و اینها آن مایه‌ها را ندارند - اظهار نظر مى‌کند و از خود حرف در مى‌آورد: اسلام این‌طور مى‌گوید، اسلام آن‌طور مى‌گوید! در پاى آن صحبت و پاى آن منبر، کسى هم نیست از او بپرسد این اسلامى که شما مى‌گویید، کجا این حرف را مى‌زند. همه‌ى مفاهیم بشرى را هم از نظر اسلام معنا مى‌کنند - آزادى را معنا مى‌کنند، انسانیت را معنا مى‌کنند، حقوق بشر را معنا مى‌کنند، عدالت را معنا مى‌کنند - معلوم هم نیست مستندشان کجاست؛ کدام اسلام!؟

پدیدهٔ زشت اظهارنظر بی‌صلاحیت در دین، جاهلانه یا غرض‌آلود

این حادثه‌ى بسیار زشتى است که انسانهایى بدون داشتن صلاحیتهاى لازم، وارد در مقوله‌اى شوند و اظهار نظرهایى بکنند که آن اظهار نظرها اگر فرض کنیم که هیچ شائبه‌ى غرض و مرضى نباشد، تازه مى‌شود جاهلانه! اگر شائبه‌ى اغراض سیاسى و اغراض جناحى و اغراض سودجویانه و اغراض خائنانه در آن باشد که دیگر بدتر! این حادثه و پدیده‌ى بسیار زشتى است که در جامعه‌ى ما وجود دارد. البته مخصوص امروز نیست؛ همیشه بوده است؛ منتها امروز این خصوصیت را نسبت به گذشته دارد که در گذشته جهّال راجع به دین اظهار نظر مى‌کردند؛ منتها در دایره‌هاى محدود عامیانه. فرض کنید کسى به نام مبلّغ یا به هر نام دیگر راجع به دین حرفى مى‌زد؛ دایره‌ى محدودى و …

بحث‌های بی‌پشتوانه دربارهٔ دین، فقه و سیره در قالب شبه‌روشنفکری

راجع به اصل دین، راجع به فلسفه‌ى دین، راجع به مبانى اعتقادى، راجع به آنچه از معارف اسلامى که در قالب معارف جمهورى اسلامى ریخته شده است - مثل اصول قانون اساسى و غیره - راجع به فقه اسلام، راجع به سیره‌ى پیغمبر و ائمّه علیهم‌السّلام بحثهایى مى‌شود که نه به تاریخ متّکى است، نه به حدیث متّکى است، نه به قرآن متّکى است، نه به اصول فقه متّکى است، نه به مبانى شناخته شده‌ى دینى متّکى است، نه به اسلوب فقاهت - که یک فنّ بسیار عمیق و ظریفى است - متّکى است؛ به هیچ چیز متکى نیست؛ در قالبهاى شبه روشنفکرى و شبه علمى بیان مى‌شود، با تعبیرات خوش آب و رنگ! کسانى که در حیطه‌ى این کار قرار مى‌گیرند، متأسّفانه بخشى از خواص و از نخبگان جامعه‌اند؛ فرقش با گذشته این است. گفت:

سخن گفتن با قرآن و نهج‌البلاغه برای مقابله با مفاهیم حقیقی آنها

… دینی هستند؛ یعنی نام دین را لازم دارند، عنوان دین را لازم دارند؛ اما حقیقت دین را برنمیتابند! اینها هم آن‌جایی که دین با همه‌ی واقعیّت خود، با حضور خود، با اقتدار خود در جامعه ظاهر میشود و نظام تشکیل میدهد و حکومت راه می‌اندازد، نمیتوانند آسان کنار بیایند. دیدیم کسانی به نام دین با قرآن و نهج‌البلاغه حرف میزدند؛ اما برای مقابله با مفاهیم حقیقی قرآن و نهج‌البلاغه!

احتمال جنجال و آبروریزی در صورت وجود انگیزه‌های سیاسی و خائنانه

به مردم آگاه ضربه مى‌زند، راه مردم آگاه را مى‌زند، راه نخبگان را مى‌زند؛ لذا باید برخورد شود. عرض کردم، برخورد در این‌جاها، برخورد فکرى است؛ برخورد علمى است؛ برخورد در میدان مباحثه است؛ شجاعانه. البته بدیهى است که اگر ما توانستیم این فرض را قبول کنیم که پشت سر این کارها انگیزه‌هاى سیاسى وجود دارد، خداى نکرده انگیزه‌هاى خائنانه وجود دارد، انگیزه‌هاى فساد انگیزى وجود دارد، آن وقت باید منتظر بود که اگر شما در میدان علم هم وارد شدید، جنجال کنند؛ آبروریزى کنند؛ لجن‌پراکنى کنند؛ ولى بکنند.